نمایش مبدأ برای آران

'''روستای آران تهراندشت''' یکی از روستاهای ییلاقی و جذاب [[دهستان سعیدآباد]] در بخش مرکزی [[شهرستان ساوجبلاغ]]، [[استان البرز]] ایران است. این روستا در منطقه [[تهراندشت]] و جنوب [[کردان]] قرار دارد و به دلیل آب‌وهوای خنک، ارتفاع بیش از ۱۳۰۰ متر، مناظر کوهستانی، رودخانه و آبشار، یکی از مقاصد محبوب گردشگری، طبیعت‌گردی و ویلانشینی در غرب کرج به شمار می‌رود.<ref name="zamiin_aran">{{یادکرد وب |عنوان=آران کرج کجاست؟ |ناشر=زمین |نشانی=https://www.zamiin.ir/aran |تاریخ دسترسی=۱۴۰۵-۰۲-۰۹}}</ref>

آران با نام‌های دیگر مانند ظلم‌آباد یا قرقشه شناخته می‌شود و بخشی از میراث طبیعی و فرهنگی تهراندشت است. نزدیکی به آزادراه تهران–کرج و رشد ویلاسازی، آن را به گزینه‌ای ایده‌آل برای سرمایه‌گذاری و استراحت آخر هفته تبدیل کرده است.<ref name="villaroz_aran">{{یادکرد وب |عنوان=روستای آران تهراندشت کجاست؟ |ناشر=ویلا روز |نشانی=https://villaroz.ir/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%B4%D8%AA-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ |تاریخ دسترسی=۱۴۰۵-۰۲-۰۹}}</ref> این روستا با جمعیت تخمینی ۳۳۰۰ نفر، نمادی از تلفیق زندگی سنتی و مدرن در استان البرز است.

== موقعیت جغرافیایی ==
روستای آران در دهستان سعیدآباد بخش مرکزی شهرستان ساوجبلاغ واقع شده و از نظر جغرافیایی در جنوب کردان و منطقه تهراندشت قرار دارد. ارتفاع آران بیش از ۱۳۰۰ متر از سطح دریا است که باعث خنکی هوا و چشم‌اندازهای گسترده می‌شود.<ref name="zamiin_aran" /> این روستا در غرب استان البرز و نزدیک آزادراه تهران–کرج قرار دارد و دسترسی آسان از کرج (حدود ۴۰ دقیقه) و تهران (حدود ۸۳ کیلومتر یا ۱ ساعت و ۴۰ دقیقه) دارد.<ref name="yekvilla_aran">{{یادکرد وب |عنوان=روستای آران تهراندشت کجاست؟ |ناشر=یک ویلا |نشانی=https://yekvilla.ir/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%AF-%D9%88-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D9%85%D9%84%DA%A9/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%B4%D8%AA-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ |تاریخ دسترسی=۱۴۰۵-۰۲-۰۹}}</ref>

=== روستاهای اطراف ===
روستای آران در منطقه [[تهراندشت]] قرار دارد که شامل حدود ۱۷ روستا است.<ref name="yekvilla_tehrandasht">{{یادکرد وب |عنوان=تهراندشت یا کردان جنوبی کجاست؟ |ناشر=یک ویلا |نشانی=https://yekvilla.ir/%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%B4%D8%AA-%DB%8C%D8%A7-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ |تاریخ دسترسی=۱۴۰۵-۰۲-۰۹}}</ref> روستاهای همجوار و اطراف آران عبارتند از:

* از شمال: [[سرخاب (تهراندشت)|سرخاب]] (معروف به نگین تهراندشت)، [[سعیدآباد (ساوجبلاغ)|سعیدآباد]] (پرجمعیت‌ترین روستای دهستان و مرکز خدماتی)، [[عباس‌آباد کوچک (ساوجبلاغ)|عباس‌آباد کوچک]]، [[قاسم‌آباد آقا]]
* از غرب: [[نمکلان]]، [[حاجی‌آباد (ساوجبلاغ)|حاجی‌آباد]]، [[قنبرآباد]]، [[ایقربلاغ]]
* از جنوب: [[رضاآباد (ساوجبلاغ)|رضاآباد]]، [[زکی‌آباد]]، [[یعقوب‌آباد]]، [[خیرآباد (ساوجبلاغ)|خیرآباد]]، [[اغلان‌تپه]]، [[شهرک زعفرانیه سهیلیه]]
* از شرق: [[عباس‌آباد بزرگ (ساوجبلاغ)|عباس‌آباد بزرگ]]، [[آغچه‌حصار]]، [[رمنده]]، [[لشگرآباد]]، [[کوی بهروز]]، [[حمیدیه (ساوجبلاغ)|حمیدیه]]، [[سنقرآباد]]

این روستاها عمدتاً در [[دهستان سعیدآباد]] قرار دارند و با آران از نظر طبیعت، آب‌وهوا و توسعه گردشگری و ویلانشینی ویژگی‌های مشترکی دارند. روستاهای [[سرخاب (تهراندشت)|سرخاب]] و [[سعیدآباد (ساوجبلاغ)|سعیدآباد]] نزدیک‌ترین همسایگان آران هستند.

مسیر دسترسی: از آزادراه تهران–کرج به خروجی کردان، سپس جاده قدیم قزوین به سمت هشتگرد، و جاده‌های فرعی به تهراندشت.<ref name="yekvilla_aran" />

== جمعیت ==
بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت روستای آران ۱۵۶۸ نفر (۹۴ خانوار) بوده است.<ref name="zamiin_aran" /> در گزارش‌های محلی و گردشگری (تا سال ۱۴۰۵)، جمعیت تخمینی حدود ۳۳۰۰ نفر ذکر شده که نشان‌دهنده رشد به دلیل ویلانشینی و گردشگری است. سکونت دائم محدود است و بسیاری از ساکنان فصلی یا مالک ویلا هستند.<ref name="villaroz_aran" /><ref name="iraniju_aran">{{یادکرد وب |عنوان=روستای آران، معرفی منطقه، امکانات، دسترسی + نقشه |ناشر=ایرانیجو |نشانی=https://iraniju.ir/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%B1%D8%AC/ |تاریخ دسترسی=۱۴۰۵-۰۲-۰۹}}</ref> دهستان سعیدآباد (شامل آران) جمعیت بیشتری دارد و رشد آن به توسعه تهراندشت مرتبط است.

== زبان و گویش ==
مردم آران به زبان فارسی با گویش محلی کرجی صحبت می‌کنند. این گویش بخشی از گویش‌های فارسی غربی البرز است که ویژگی‌های لهجه‌ای خاص (مانند تلفظ‌های کوهستانی و تأثیر از گویش‌های مجاور مثل تاتی یا مازندرانی) دارد.<ref name="wiki_farsi">{{یادکرد وب |عنوان=زبان فارسی |ناشر=ویکی‌پدیای فارسی |نشانی=https://fa.wikipedia.org/wiki/زبان_فارسی |تاریخ دسترسی=۱۴۰۵-۰۲-۰۹}}</ref>

در تحلیل‌های علمی، گویش کرجی آران به عنوان نمونه‌ای از گویش‌های روستایی البرز بررسی شده است. مقاله "استعاره‌پردازی عاشقانه از حیوانات دامی و بومی در ترانه‌های محلی ایران" (دانش‌های بومی ایران، ۱۴۰۳، نویسندگان: پژوهشگران زبان‌شناسی) نشان می‌دهد که این گویش در ترانه‌های محلی تهراندشت و کرج، واژگان بومی مرتبط با کشاورزی و طبیعت را حفظ کرده است.<ref name="noormags_goyesh">{{یادکرد وب |عنوان=استعاره‌پردازی عاشقانه از حیوانات دامی و بومی در ترانه‌های محلی ایران |ناشر=نورمگز |نشانی=https://www.noormags.ir/view/fa/search/searchexport?and=&exact=&f_keys=%D8%B3%D8%B7%D8%AD+%D9%85%D8%AD%D9%84%DB%8C&f_msrf=7&fields=%2A&index=&note=&or=&origin=pager&pn=3&ps=10&q= |تاریخ دسترسی=۱۴۰۵-۰۲-۰۹}}</ref> چالش‌های حفظ گویش محلی به دلیل مهاجرت شهری و تأثیر فارسی استاندارد، در مقالات مشابه نقد شده است.

== تاریخچه ==
آران یکی از روستاهای قدیمی دهستان سعیدآباد است و اهالی آن از گذشته به کشاورزی و باغداری مشغول بوده‌اند. منطقه تهراندشت با نام‌های تاریخی مثل ظلم‌آباد (برای آران) شناخته می‌شود و بخشی از تاریخ کشاورزی البرز است.<ref name="villaroz_aran" />

== طبیعت و جاذبه‌های گردشگری ==
تهراندشت و روستای آران به دلیل قرارگیری در حاشیه کوهستان و رودخانه، از نواحی مهم طبیعت‌گردی استان البرز هستند. چشم‌انداز کوهستانی، باغ‌های میوه، درختان چنار چندصد ساله، و هوای خنک از جذابیت‌های اصلی هستند.<ref name="iraniju_aran" />

=== رودخانه و چشمه‌ها ===
رودخانه آران (فصلی) از شمال روستا عبور می‌کند و چشمه‌های متعدد فضایی برای پیک‌نیک ایجاد کرده‌اند.<ref name="zamiin_aran" />

=== آبشار آران ===
آبشار آران با ارتفاع ۱۵–۲۰ متر در بخش بالادست روستا قرار دارد و یکی از آبشارهای دائمی و دیدنی استان البرز است. مسیر کوهپیمایی از روستا به آبشار آسان است.<ref name="zamiin_aran" /><ref name="afshar_aran">{{یادکرد وب |عنوان=تهراندشت یا کردان جنوبی کجاست؟ |ناشر=افشار کمپانی |نشانی=https://afsharcompany.ir/%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%B4%D8%AA-%DB%8C%D8%A7-%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%A8%DB%8C-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ |تاریخ=۱۴۰۱-۰۳-۳۱ |تاریخ دسترسی=۱۴۰۵-۰۲-۰۹}}</ref>

== امکانات و خدمات ==
آران از امکانات زیرساختی مثل آب، برق، گاز و فروشگاه‌های محلی برخوردار است. سوپرمارکت‌ها، واحدهای خدماتی و باغ‌های میوه بخشی از زندگی روزمره را تشکیل می‌دهند.<ref name="zamiin_aran" /> در سال‌های اخیر، رستوران‌ها، کافه‌ها و اقامتگاه‌های شخصی افزایش یافته‌اند.

== اقتصاد و معیشت ==
اقتصاد سنتی آران بر پایه کشاورزی، باغداری و دامداری است، اما رشد ویلانشینی و گردشگری منبع اصلی درآمد شده است. اراضی برای ویلا و باغ‌ویلا استفاده می‌شود و فرصت‌های شغلی در خدمات افزایش یافته است.<ref name="yekvilla_aran" />

== دسترسی ==
مسیر اصلی از آزادراه تهران–کرج به خروجی کردان، جاده قدیم قزوین به سمت هشتگرد، و جاده‌های فرعی به تهراندشت است. فاصله از کرج حدود ۴۰ دقیقه و از تهران ۸۳ کیلومتر است.<ref name="yekvilla_aran" />

== جستارهای وابسته ==
* [[دهستان سعیدآباد]]
* [[شهرستان ساوجبلاغ]]
* [[استان البرز]]
* [[کردان]]
* [[تهراندشت]]
* [[جاده کرج-چالوس]]

== پانویس ==
{{پانویس}}

== پیوند به بیرون ==
* [https://www.zamiin.ir/aran آران کرج کجاست؟ در زمین]
* [https://villaroz.ir/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%B4%D8%AA-%DA%A9%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%9F/ روستای آران تهراندشت در ویلا روز]
* [https://www.kojaro.com/attraction/64763-tehran-dasht-district/ تهراندشت در کجارو]
* [https://iraniju.ir/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%B1%D8%AC/ روستای آران در ایرانیجو]

[[رده:روستاهای شهرستان ساوجبلاغ]]
[[رده:دهستان سعیدآباد]]
[[رده:استان البرز]]
[[رده:جاذبه‌های گردشگری البرز]]
[[رده:تهراندشت]]