حمام بیلقان - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Modir: /* منابع */

2026-07-23T22:30:24Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۲:۳۰
خط ۹۷:		خط ۹۷:


	~~{{الگو:آثار ملی استان البرز}}~~

	~~[[رده:آثار ملی ایران]]~~

	[[رده:بناهای تاریخی استان البرز]]		[[رده:بناهای تاریخی استان البرز]]

	[[رده:حمام‌های تاریخی ~~ایران~~]]		[[رده:حمام‌های تاریخی استان البرز]]

	[[رده:آثار دوره قاجار]]		[[رده:آثار دوره قاجار]]
خط ۱۱۰:		خط ۱۰۷:

	[[رده:بخش آسارا]]		[[رده:بخش آسارا]]

	~~[[رده:روستاهای ایران]]~~

	~~[[رده:معماری ایرانی]]~~

Modir در ‏۱۲ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۱۷

2026-03-12T00:17:40Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۱۷
خط ۱:		خط ۱:
	'''حمام بیلقان''' یک اثر تاریخی متعلق به دوره [[قاجار]] است که در [[روستای بیلقان]]، [[بخش آسارا]]، [[شهرستان کرج]]، [[استان البرز]] واقع شده است. این بنای ارزشمند در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۸۷ با شماره ثبت ۲۴۳۷۵ به‌عنوان یکی از [[آثار ملی ایران]] به ثبت رسیده و از نمونه‌های معماری حمام‌های دوره قاجاریه در ایران محسوب می‌شود.<ref>[https://avaalborznews.ir/%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A8%DB%8C/ زیبایی معماری ایرانی در حمام تاریخی بیلقان - پایگاه خبری آوا البرز نیوز]. avaalborznews.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>		'''حمام بیلقان''' یک اثر تاریخی متعلق به دوره قاجار است که در [[روستای بیلقان]]، [[بخش آسارا]]، [[شهرستان کرج]]، [[استان البرز]] واقع شده است. این بنای ارزشمند در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۸۷ با شماره ثبت ۲۴۳۷۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده و از نمونه‌های معماری حمام‌های دوره قاجاریه در ایران محسوب می‌شود.<ref>[https://avaalborznews.ir/%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A8%DB%8C/ زیبایی معماری ایرانی در حمام تاریخی بیلقان - پایگاه خبری آوا البرز نیوز]. avaalborznews.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

	== اهمیت و جایگاه ==		== اهمیت و جایگاه ==
خط ۱۳:		خط ۱۳:
	=== دوره ساخت ===		=== دوره ساخت ===

	از سبک معماری و شیوه ساختمانی حمام بیلقان می‌توان نتیجه گرفت که این بنا مربوط به دوران قاجاریه است. بر اساس مطالعات باستان‌شناسان و کارشناسان [[میراث ~~فرهنگی]]،~~ احتمالاً این حمام در دوره [[فتحعلی‌شاه قاجار]] ساخته شده است.<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/7403247/%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D8%B9%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2%DA%AF%D9%86%D8%A8%D8%AF%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D9%84%D8%A7-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%AF حمام بیلقان، نماد عافیت کهن البرز/گنبد‌هایی که راز حمام زیر زمینی را بر ملا می‌کند!]. yjc.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>		از سبک معماری و شیوه ساختمانی حمام بیلقان می‌توان نتیجه گرفت که این بنا مربوط به دوران قاجاریه است. بر اساس مطالعات باستان‌شناسان و کارشناسان میراث فرهنگی، احتمالاً این حمام در دوره فتحعلی‌شاه قاجار ساخته شده است.<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/7403247/%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D8%B9%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2%DA%AF%D9%86%D8%A8%D8%AF%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D9%84%D8%A7-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%AF حمام بیلقان، نماد عافیت کهن البرز/گنبد‌هایی که راز حمام زیر زمینی را بر ملا می‌کند!]. yjc.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

	=== دوره فعالیت ===		=== دوره فعالیت ===

	حمام بیلقان بیش از یک قرن به‌عنوان مرکز اصلی بهداشت عمومی در منطقه بیلقان فعالیت داشته است. بر اساس شواهد موجود و گفته اهالی محلی، این حمام تا سال ~~1350~~ خورشیدی فعال بوده و مردم منطقه برای استحمام به آن مراجعه می‌کردند.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8233-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86/ حمام بیلقان کجاست \| عکس + آدرس و هر آنچه پیش از رفتن باید بدانید]. kojaro.com. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>		حمام بیلقان بیش از یک قرن به‌عنوان مرکز اصلی بهداشت عمومی در منطقه بیلقان فعالیت داشته است. بر اساس شواهد موجود و گفته اهالی محلی، این حمام تا سال ۱۳۵۰ خورشیدی فعال بوده و مردم منطقه برای استحمام به آن مراجعه می‌کردند.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8233-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86/ حمام بیلقان کجاست \| عکس + آدرس و هر آنچه پیش از رفتن باید بدانید]. kojaro.com. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

	با توسعه امکانات حمام خصوصی در خانه‌ها و تغییر سبک زندگی مردم، حمام بیلقان از سال ~~1350~~ فعالیت خود را متوقف کرد. از آن زمان تاکنون، این بنا بیش از ۵۰ سال غیرفعال بوده و تنها به‌عنوان یک اثر تاریخی حفظ شده است.<ref>[https://lastsecond.ir/attractions/4171-bilghan-bath حمام بیلقان کرج: همه آنچه قبل از رفتن باید بدانید \| لست‌سکند]. lastsecond.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>		با توسعه امکانات حمام خصوصی در خانه‌ها و تغییر سبک زندگی مردم، حمام بیلقان از سال ۱۳۵۰ فعالیت خود را متوقف کرد. از آن زمان تاکنون، این بنا بیش از ۵۰ سال غیرفعال بوده و تنها به‌عنوان یک اثر تاریخی حفظ شده است.<ref>[https://lastsecond.ir/attractions/4171-bilghan-bath حمام بیلقان کرج: همه آنچه قبل از رفتن باید بدانید \| لست‌سکند]. lastsecond.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

	== موقعیت جغرافیایی ==		== موقعیت جغرافیایی ==

Modir: صفحه‌ای تازه حاوی «'''حمام بیلقان''' یک اثر تاریخی متعلق به دوره قاجار است که در روستای بیلقان، بخش آسارا، شهرستان کرج، استان البرز واقع شده است. این بنای ارزشمند در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۸۷ با شماره ثبت ۲۴۳۷۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده و از ن...» ایجاد کرد

2025-09-28T06:49:35Z

صفحه‌ای تازه حاوی «'''حمام بیلقان''' یک اثر تاریخی متعلق به دوره قاجار است که در روستای بیلقان، بخش آسارا، شهرستان کرج، استان البرز واقع شده است. این بنای ارزشمند در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۸۷ با شماره ثبت ۲۴۳۷۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده و از ن...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

'''حمام بیلقان''' یک اثر تاریخی متعلق به دوره [[قاجار]] است که در [[روستای بیلقان]]، [[بخش آسارا]]، [[شهرستان کرج]]، [[استان البرز]] واقع شده است. این بنای ارزشمند در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۸۷ با شماره ثبت ۲۴۳۷۵ به‌عنوان یکی از [[آثار ملی ایران]] به ثبت رسیده و از نمونه‌های معماری حمام‌های دوره قاجاریه در ایران محسوب می‌شود.<ref>[https://avaalborznews.ir/%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A8%DB%8C/ زیبایی معماری ایرانی در حمام تاریخی بیلقان - پایگاه خبری آوا البرز نیوز]. avaalborznews.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

== اهمیت و جایگاه ==

حمام بیلقان به‌عنوان یکی از نمونه‌های بقایای معماری دوره قاجار، ارزش تاریخی دارد و نشان‌دهنده سبک زندگی و نیازهای بهداشتی مردم آن دوران است.<ref>[https://arga-mag.com/969858/%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%B1%D8%AC حمام بیلقان کرج و زیبایی های این بنای تاریخی]. arga-mag.com. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref> هم‌چنین نکات رعایت‌شده در سیستم گرمایش، نورگیری و تهویه آن، هم بیان‌کننده تکنیک‌های معماری آن دوران و هم نشان‌گر توجه معماران به موضوع سازگاری بنا با محیط طبیعی است.<ref>[https://avaalborznews.ir/%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A8%DB%8C/ زیبایی معماری ایرانی در حمام تاریخی بیلقان - پایگاه خبری آوا البرز نیوز]. avaalborznews.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

این ویژگی‌ها باعث شده است که حمام بیلقان به‌عنوان یکی از جاذبه‌های گردشگری [[کرج]] شناخته شود و در کنار سایر جاذبه‌های گردشگری منطقه مانند [[آبشار بیلقان]]( آبشار مصنوعی ۳۰ متری با نورپردازی ویژه)<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8233-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86/ حمام بیلقان کجاست | عکس + آدرس و هر آنچه پیش از رفتن باید بدانید]. kojaro.com. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>، [[پل بیلقان]](پل مرتفع و زیبا با امکانات تفریحی)<ref>[https://qudsonline.ir/news/542811/%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D9%84%D9%88%DB%8C-%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D9%82%D8%A7%D8%A8-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2 «بیلقان» تابلوی زیبای طبیعت با قاب تاریخی در استان البرز]. qudsonline.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>، پارک امیرکبیر<ref>[https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86_(%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2) بیلقان (البرز) - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد]. fa.wikipedia.org. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref> و مقبره پیر( اثر تاریخی مربوط به قرن هشتم هجری)<ref>[https://servatmandan.kowsarblog.ir/%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%B1%D8%AC-%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%D8%AA-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%D8%A7%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D9%81-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86 روستای بیلقان کرج ، طبیعت گردی اطراف تهران]. servatmandan.kowsarblog.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

، بخشی از مسیر گردشگری [[جاده چالوس]] را تشکیل دهد.<ref>[https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86_(%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2) بیلقان (البرز) - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد]. fa.wikipedia.org. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

== تاریخچه ==

=== دوره ساخت ===

از سبک معماری و شیوه ساختمانی حمام بیلقان می‌توان نتیجه گرفت که این بنا مربوط به دوران قاجاریه است. بر اساس مطالعات باستان‌شناسان و کارشناسان [[میراث فرهنگی]]، احتمالاً این حمام در دوره [[فتحعلی‌شاه قاجار]] ساخته شده است.<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/7403247/%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D8%B9%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2%DA%AF%D9%86%D8%A8%D8%AF%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D9%84%D8%A7-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%AF حمام بیلقان، نماد عافیت کهن البرز/گنبد‌هایی که راز حمام زیر زمینی را بر ملا می‌کند!]. yjc.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

=== دوره فعالیت ===

حمام بیلقان بیش از یک قرن به‌عنوان مرکز اصلی بهداشت عمومی در منطقه بیلقان فعالیت داشته است. بر اساس شواهد موجود و گفته اهالی محلی، این حمام تا سال 1350 خورشیدی فعال بوده و مردم منطقه برای استحمام به آن مراجعه می‌کردند.<ref>[https://www.kojaro.com/attraction/8233-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86/ حمام بیلقان کجاست | عکس + آدرس و هر آنچه پیش از رفتن باید بدانید]. kojaro.com. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

با توسعه امکانات حمام خصوصی در خانه‌ها و تغییر سبک زندگی مردم، حمام بیلقان از سال 1350 فعالیت خود را متوقف کرد. از آن زمان تاکنون، این بنا بیش از ۵۰ سال غیرفعال بوده و تنها به‌عنوان یک اثر تاریخی حفظ شده است.<ref>[https://lastsecond.ir/attractions/4171-bilghan-bath حمام بیلقان کرج: همه آنچه قبل از رفتن باید بدانید | لست‌سکند]. lastsecond.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

== موقعیت جغرافیایی ==

حمام بیلقان در روستای بیلقان، در ۴ کیلومتری شمال شرقی [[کرج]] واقع شده است. این منطقه در ابتدای [[جاده چالوس]] و در نزدیکی منطقه [[عظیمیه]] قرار دارد و [[رودخانه کرج]] از میان آن عبور می‌کند.<ref>[https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86_(%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2) بیلقان (البرز) - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد]. fa.wikipedia.org. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

== ویژگی‌های معماری ==

=== ساختار کلی ===

حمام بیلقان دارای معماری منحصربه‌فردی است که در نگاه اول به شکل سه برآمدگی مخروطی‌شکل در یک میدانگاه ظاهر می‌شود. این برآمدگی‌ها در واقع پشت‌بام حمام قدیمی هستند که نمای ظاهری خاصی به بنا می‌دهند.<ref>[https://anyja.ir/magazineDetail/686 معرفی حمام بیلقان کرج | مجله آنی‌جا]. anyja.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

=== سیستم نورگیری ===

بالای هر یک از برآمدگی‌های مخروطی، سوراخی به شکل نورگیر تعبیه شده است که با تورهای سیمی پوشیده شده‌اند. این سیستم نورگیری پیشرفته نشان از دقت معماران قاجاری در طراحی فضاهای عمومی دارد.<ref>[https://avaalborznews.ir/%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A8%DB%8C/ زیبایی معماری ایرانی در حمام تاریخی بیلقان - پایگاه خبری آوا البرز نیوز]. avaalborznews.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

=== ورودی و دسترسی ===

ورودی حمام رو به شمال است و برای ورود به آن باید از 10 پله و یک پیچ عبور کرد. این طراحی باعث می‌شود که بازدیدکنندگان به تدریج وارد فضای حمام شوند.<ref>[https://seeiran.ir/%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86/ حمام بیلقان - سیری در ایران]. seeiran.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

=== فضاهای داخلی ===

حمام شامل چندین بخش اصلی است:

* رختکن یا سربینه: اولین فضا پس از ورودی<ref>[https://www.yjc.ir/fa/news/7403247/%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%AF-%D8%B9%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA-%DA%A9%D9%87%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2%DA%AF%D9%86%D8%A8%D8%AF%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%B2%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D9%84%D8%A7-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%A9%D9%86%D8%AF حمام بیلقان، نماد عافیت کهن البرز/گنبد‌هایی که راز حمام زیر زمینی را بر ملا می‌کند!]. yjc.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

* راهروی میانی: بین رختکن و گرمخانه<ref>[https://www.mehrnews.com/news/4066061/%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D9%82%D8%AF%DB%8C%D9%85%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%D9%86%DB%8C%D8%A7%D8%B2%D9%85%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA عملیات مرمت حمام قدیمی «بیلقان» نیازمند اعتبار است]. mehrnews.com. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

* نظافتخانه: در مجاورت راهرو<ref>[https://anyja.ir/magazineDetail/686 معرفی حمام بیلقان کرج | مجله آنی‌جا]. anyja.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

* گرمخانه: فضای اصلی حمام<ref>[https://www.mehrnews.com/news/4066061/%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D9%82%D8%AF%DB%8C%D9%85%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86-%D9%86%DB%8C%D8%A7%D8%B2%D9%85%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA عملیات مرمت حمام قدیمی «بیلقان» نیازمند اعتبار است]. mehrnews.com. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

=== سقف و گنبد ===

سقف رختکن و گرمخانه گنبدی‌شکل است که از خارج با کاهگل اندود شده و از داخل با آهک اندود و آهک‌بری شده است. این تکنیک باعث عایق‌بندی مناسب و دوام بیشتر ساختمان شده است.<ref>[https://avaalborznews.ir/%D8%B2%DB%8C%D8%A8%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%DB%8C-%D8%A8%DB%8C/ زیبایی معماری ایرانی در حمام تاریخی بیلقان - پایگاه خبری آوا البرز نیوز]. avaalborznews.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

=== مصالح و تکنیک ساخت ===

ساختار اصلی بنا سنگی است و از مصالحی مانند آجر، آهک، ساروج و ملات گل استفاده شده است. تعداد لایه‌های متعدد گل‌اندود پشت‌بام نشان‌دهنده مرمت‌های دوره‌ای این بنا در طول تاریخ است.<ref>[https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A8%DB%8C%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86_(%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2) بیلقان (البرز) - ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد]. fa.wikipedia.org. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

=== تطبیق با زمین ===

به دلیل شیب تند زمین، قسمت غرب و شمال حمام در دل زمین قرار گرفته و ضلع جنوبی و شرقی آن دیوارسازی شده است. این روش معماری نشان از تسلط معماران قاجاری بر شرایط طبیعی منطقه دارد.<ref>[https://lastsecond.ir/attractions/4171-bilghan-bath حمام بیلقان کرج: همه آنچه قبل از رفتن باید بدانید | لست‌سکند]. lastsecond.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

== وضعیت کنونی ==

=== وضعیت فعالیت ===

در حال حاضر حمام بیلقان فعالیت نمی‌کند و به‌عنوان یک بنای تاریخی حفظ شده است. با وجود اینکه امکان بازدید داخلی وجود ندارد، اما بازدیدکنندگان می‌توانند از معماری بیرونی و پشت‌بام آن دیدن کنند.<ref>[https://neshan.org/maps/places/10fe32c95b916d2863f1c03717ff667a حمام بیلقان]. neshan.org. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

=== عملیات مرمت ===

عملیات مرمت اضطراری حمام بیلقان از تاریخ هشتم تیرماه 1396 آغاز شد. این مرمت شامل:<ref>[https://sanattourism.ir/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DA%A9%D9%84-%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%AB-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2-%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA/ مدیرکل میراث فرهنگی البرز: عملیات مرمت حمام قدیمی «بیلقان» نیازمند اعتبار است - سایت صنعت و توریسم]. sanattourism.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

* پاکسازی کامل فضاهای داخلی

* تخلیه آوار و نخاله ساختمان

* مرمت طاق‌ها و تویزه‌های تخریب‌شده

* بازسازی نورگیرها برای تهویه مناسب

* عایق‌کاری و شیب‌بندی سطوح خارجی<ref>[https://sanattourism.ir/%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DA%A9%D9%84-%D9%85%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D8%AB-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2-%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D9%85%D8%AA/ مدیرکل میراث فرهنگی البرز: عملیات مرمت حمام قدیمی «بیلقان» نیازمند اعتبار است - سایت صنعت و توریسم]. sanattourism.ir. تاریخ بازبینی: 2025-09-28</ref>

== پیوند به بیرون ==

* [https://www.tishineh.com/touritem/740/ معرفی حمام بیلقان در سایت تیشینه]

* [https://neshan.org/maps/places/10fe32c95b916d2863f1c03717ff667a نقشه و موقعیت حمام بیلقان]

* [https://www.kojaro.com/attraction/8233/ راهنمای سفر به حمام بیلقان]

== منابع ==

{{پانویس}}

{{الگو:آثار ملی استان البرز}}

[[رده:آثار ملی ایران]]

[[رده:بناهای تاریخی استان البرز]]

[[رده:حمام‌های تاریخی ایران]]

[[رده:آثار دوره قاجار]]

[[رده:جاذبه‌های گردشگری کرج]]

[[رده:بخش آسارا]]

[[رده:روستاهای ایران]]

[[رده:معماری ایرانی]]