https://wikialborz.com/history/%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF%DB%8C_%D9%86%D8%B8%D8%B1%D8%A2%D8%A8%D8%A7%D8%AF?feed=atomفرودگاه آزادی نظرآباد - تاریخچهٔ نسخهها2026-08-16T12:20:49Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.43.6https://wikialborz.com/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF%DB%8C_%D9%86%D8%B8%D8%B1%D8%A2%D8%A8%D8%A7%D8%AF&diff=8421&oldid=prevModir: صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات فرودگاه | نام = آزادی | نام محلی = آزادی نظرآباد | تصویر = | توضیح تصویر = | نوع = فرودگاه خصوصی آموزشی-تفریحی | مالک = بخش خصوصی | اداره = سازمان صنایع هوایی ایران (سابق) | کشور = ایران | استان = استان البرز | شهرستان = شهرستان نظرآباد...» ایجاد کرد2025-11-16T08:21:39Z<p>صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات فرودگاه | نام = آزادی | نام محلی = آزادی نظرآباد | تصویر = | توضیح تصویر = | نوع = فرودگاه خصوصی آموزشی-تفریحی | مالک = بخش خصوصی | اداره = سازمان صنایع هوایی ایران (سابق) | کشور = <a href="/edit/%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86?redlink=1" class="new" title="ایران (صفحه وجود ندارد)">ایران</a> | استان = <a href="/view/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%B1%D8%B2" title="استان البرز">استان البرز</a> | شهرستان = <a href="/view/%D8%B4%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86_%D9%86%D8%B8%D8%B1%D8%A2%D8%A8%D8%A7%D8%AF" title="شهرستان نظرآباد">شهرستان نظرآباد</a>...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات فرودگاه<br />
| نام = آزادی<br />
| نام محلی = آزادی نظرآباد<br />
| تصویر = <br />
| توضیح تصویر = <br />
| نوع = فرودگاه خصوصی آموزشی-تفریحی<br />
| مالک = بخش خصوصی<br />
| اداره = سازمان صنایع هوایی ایران (سابق)<br />
| کشور = [[ایران]]<br />
| استان = [[استان البرز]]<br />
| شهرستان = [[شهرستان نظرآباد]]<br />
| مختصات = {{هماهنگ|35|57|07|N|50|27|02|E|region:IR_type:airport|display=inline,title}}<br />
| باند = 28/10 (آسفالت، ۱۳۸۴×۲۳ متر)<br />
| ICAO = OIIA<br />
| IATA = <br />
| ارتفاع = ۱۰۶۰ متر<br />
| مساحت = ۸۸ هکتار<br />
| وبگاه = <br />
}}<br />
<br />
'''فرودگاه آزادی''' فرودگاه خصوصی آموزشی-تفریحی در [[شهرستان نظرآباد]] [[استان البرز]] [[ایران]] است که به عنوان نخستین مجموعه پروازی بخش خصوصی در کشور و خاورمیانه شناخته میشود. این فرودگاه در جنوب غربی شهرستان نظرآباد و در نزدیکی [[روستای صالحیه (نظرآباد)|روستای صالحیه]] واقع شده است.<ref name="intoday">{{یادکرد وب|نشانی=https://intoday.ir/azadi-airport|عنوان=فرودگاه آزادی؛ نخستین فرودگاه خصوصی ایران|وبگاه=این تودی|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==تاریخچه==<br />
<br />
===تأسیس و نامگذاری===<br />
<br />
فرودگاه آزادی توسط [[سازمان صنایع هوایی ایران]] در سال ۱۳۷۶ با هدف اشاعه فرهنگ هوانوردی و در کنار ماموریت طراحی و تولید وسایل پرنده تأسیس شد. این مجتمع، اولین مرکز هوانوردی در کشور بود که ضمن انجام امور تحقیقات هوانوردی، دارای قابلیت تولید، تعمیر و انجام عملیات پروازی را یکجا در یک محل فراهم آورد.<ref name="skyboy">{{یادکرد وب|نشانی=https://skyboy.ir/lop-azadi-airport|عنوان=فرودگاه آزادی نظرآباد|وبگاه=اسکایبوی|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
نام این فرودگاه به یاد خلبان شهید [[حبیبالله آزادی]] انتخاب شده است که از استادان خلبان مرکز آموزش فنون و خدمات هوایی بود و در شهریور سال ۱۳۷۷ هنگام انجام تست پروازی هواپیمای آوا (تست اسپین)، دچار سانحه شد و به شهادت رسید. فرودگاه آزادی که قبلاً متعلق به صنایع هوایی ایران بود، پس از این واقعه به نام این خلبان شهید نامگذاری شد.<ref name="tinn">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.tinn.ir/بخش-هواویی-42/53093|عنوان=هواپیماهای فوق سبک در ایران|وبگاه=تین نیوز|تاریخ=۱۳۹۸|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
===دوران فعالیت===<br />
<br />
فرودگاه آزادی از سال ۱۳۹۱ به طور رسمی فعالیت خود را به عنوان نخستین فرودگاه خصوصی کشور آغاز کرد. کارشناسان بر این باورند که پدیده هوانوردی عمومی در ایران به طور جدی از این فرودگاه آغاز شده است. در سال ۱۳۹۱، نخستین نمایش هوایی عمومی با عنوان «اوج ایرانیان» با حضور ۱۵۰ فروند هواپیمای فوق سبک در این فرودگاه برگزار شد.<ref name="yjc">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.yjc.ir/fa/news/8121360|عنوان=لذت پرواز را در آسمان البرز دریابید|وبگاه=خبرگزاری جوان|تاریخ=۱۳۹۱|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
در سال ۱۳۹۴، [[سیدحمید طهایی]] استاندار وقت البرز از این فرودگاه به عنوان اولین فرودگاه خصوصی فوق سبک کشور با ۵۰ میلیارد تومان سرمایهگذاری، وسعت ۱۰۰ هکتار و ۱۰۰ فروند هواپیمای فوق سبک یاد کرد. وی همچنین اشاره کرد که این فرودگاه تنها فرودگاه در خاورمیانه با چنین کارآیی محسوب میشود.<ref name="borna">{{یادکرد وب|نشانی=https://borna.news/fa/news/279438|عنوان=بازدید استاندار البرز از فرودگاه آزادی|وبگاه=بورنا نیوز|تاریخ=۱۳۹۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
===حمله اسرائیل و خسارات===<br />
<br />
در جریان [[حملات ۱۴۰۴ اسرائیل به ایران]] به ایران در خرداد ۱۴۰۴، فرودگاه آزادی مورد حمله موشکی و هوایی رژیم صهیونیستی قرار گرفت.<ref name="tabnak">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.tabnak.ir/fa/news/1315363|عنوان=تصاویر سولههای فرودگاه آزادی پس از بمباران اسرائیل|وبگاه=تابناک|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref> بر اساس گزارشهای منتشر شده، سولههای فرودگاه، آشیانهها، هواپیماهای فوق سبک، تجهیزات آموزشی و دفاتر اداری دچار خسارات جدی شدند.<ref name="mehr">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.mehrnews.com/news/6656486|عنوان=بازسازی فرودگاه آزادی و راهاندازی شهرک فناوری هوافضا|وبگاه=خبرگزاری مهر|تاریخ=۱۴۰۴-۰۸-۲۲|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
[[آرمان بیات]]، کارشناس صنعت هوانوردی و رئیس پیشین ستاد هوانوردی فرودگاهی کشور، از تخریب بیش از ۳۸ وسیله پرنده فوق سبک و حداقل ۴ پیشنمونه از هواپیماهای آوا ۲۰۲ و ۳۰۳ و یک فروند گلایدر خبر داد. برخی برآوردها میزان خسارت را حدود ۱۵ میلیون دلار اعلام کردند.<ref name="rouydad24">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.rouydad24.ir/fa/news/419646|عنوان=زخم حمله اسرائیل به آسمان ایران|وبگاه=رویداد۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
[[قدرتالله شمیرانی]]، فرماندار نظرآباد، اعلام کرد که این فرودگاه یک فرودگاه خصوصی با فعالیت آموزشی، تفریحی و کشاورزی است و از درجه اهمیت استراتژیک بالایی برخوردار نبود، اما هدف دشمن وارد کردن خسارت به بخش خصوصی و مردم بود.<ref name="karajrasa">{{یادکرد وب|نشانی=https://karajrasa.ir/حمله-تروریستی-رژیم-صهیونیستی-به-فرودگاه-آزادی|عنوان=حمله تروریستی رژیم صهیونیستی به فرودگاه آزادی|وبگاه=کرج رسا|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==موقعیت جغرافیایی==<br />
<br />
فرودگاه آزادی با کد ICAO به نام OIIA در موقعیت جغرافیایی ۳۵°۵۷′۰۷″ شمالی و ۵۰°۲۷′۰۲″ شرقی، در ۱۲ کیلومتری جنوب غربی شهرستان [[آبیک]] استان [[قزوین]] و در منطقهای به نام صالحیه (قارپوزآباد) قرار دارد. این فرودگاه در فاصله ۲۶ مایلی در جهت ۱۲۹ درجه از فرودگاه قزوین، در جهت ۳۰۰ درجه از VOR [[فرودگاه پیام]] و در جهت ۲۹۱ درجه از VOR [[فرودگاه مهرآباد]] واقع شده است.<ref name="skyboy" /><br />
<br />
فرودگاه آزادی در حدود ۳ کیلومتری جنوب شهر آبیک و در مرز استان البرز با استان قزوین واقع شده و در نزدیکی [[تالاب صالحیه]] قرار دارد. این فرودگاه در حدود ۹۰ کیلومتری غرب [[تهران]] واقع است.<ref name="visitiran">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.visitiran.ir/fa/attraction/فرودگاه-آزادی|عنوان=فرودگاه آزادی|وبگاه=ویزیت ایران|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==مشخصات فنی==<br />
<br />
===باند و زیرساختها===<br />
<br />
فرودگاه آزادی دارای یک باند آسفالته با جهت شرقی-غربی و شماره مغناطیسی ۲۸-۱۰ است. بر اساس اطلاعات فرودگاهی، باند این فرودگاه به طول ۱۳۸۴ متر (۴۵۴۱ فوت) و عرض ۲۲.۹ متر (۷۵ فوت) با سطح آسفالت میباشد. برخی منابع طول باند را ۱۴۶۳ متر و عرض را ۲۳ متر ذکر کردهاند.<ref name="world-airport-codes">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.world-airport-codes.com/iran/ghazvin-azadi-74448.html|عنوان=فرودگاه آزادی|وبگاه=ورد ایرپورت کدز|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
===مساحت===<br />
<br />
مساحت فرودگاه آزادی بر اساس منابع مختلف بین ۷۵ تا ۱۰۰ هکتار ذکر شده است. فرودگاه با وسعت ۸۸ هکتار در برخی اسناد معرفی شده است.<ref name="zingapp">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.zingapp.ir/content/?id=13407|عنوان=فرودگاه آزادی نظرآباد|وبگاه=زینگ اپ|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
===فرکانس و تجهیزات===<br />
<br />
فرودگاه دارای برج مراقبت (TWR) با فرکانس ۱۳۰.۱۷۵ مگاهرتز است. همچنین فرودگاه مجهز به ایستگاه هواشناسی و سیستمهای ایمنی زمینی میباشد.<ref name="mehr3">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.mehrnews.com/news/1611099|عنوان=هیجان تجربۀ پرواز در تور هوانوردی فرودگاه آزادی|وبگاه=خبرگزاری مهر|تاریخ=۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==امکانات و تجهیزات==<br />
<br />
فرودگاه آزادی دارای امکاناتی شامل باند و برج مراقبت پرواز، آشیانه آمادهسازی هواپیما، پارکینگ هواپیما، کارگاههای ساخت و مونتاژ، آشیانه تولید، آشیانه نگهداری هواپیما، ترمینال و جایگاه بازدیدکنندگان، ایستگاه مجهز هواشناسی و سایت ایمنی زمینی است.<ref name="azadiairport">{{یادکرد وب|نشانی=https://azadiairport.ir/امکانات|عنوان=امکانات فرودگاه|وبگاه=فرودگاه آزادی|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
این فرودگاه بیش از ۶۰ تا ۱۰۰ فروند هواپیمای فوق سبک دارد. قبل از حمله اسرائیل، فرودگاه دارای تعداد قابل توجهی هواپیمای سبک و فوق سبک از انواع مختلف بود.<ref name="mihan-dl">{{یادکرد وب|نشانی=https://mihan-dl.ir/post/فرودگاه-آزادی-نخستین-مجتمع-1550|عنوان=فرودگاه آزادی؛ نخستین مجتمع هوانوردی خصوصی|وبگاه=مِهان دیال|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==فعالیتها==<br />
<br />
===آموزش خلبانی===<br />
<br />
فرودگاه آزادی یکی از مهمترین مراکز آموزش خلبانی هواپیماهای فوق سبک (UL) در ایران است. دوره آموزش خلبانی UL در این فرودگاه شامل ۶۰ ساعت کلاس تئوری (برخی منابع ۹۰ ساعت ذکر کردهاند) و حداقل ۵۰ ساعت پرواز با هواپیما است. برای شرکتکنندگان در دورههای آموزشی، گواهینامه بینالمللی از طرف [[سازمان هواپیمایی کشوری]] صادر میشود.<ref name="persianaviator">{{یادکرد وب|نشانی=https://persianaviator.com/aircraft-pilot-training|عنوان=آموزش خلبانی فوق سبک|وبگاه=پرشین اویاتور|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
دوره آموزشی معمولاً حدود ۳ ماه طول میکشد. مباحث تئوری شامل هواشناسی، آیرودینامیک، قوانین و مقررات و شناخت موتور است. پس از سپری کردن ۱۰ ساعت از دوره، اولین پرواز مستقل (Solo) قابل انجام است.<ref name="visitiran" /><br />
<br />
===پروازهای تفریحی===<br />
<br />
فرودگاه آزادی خدمات پروازهای تفریحی با انواع هواپیماهای فوق سبک، پاراگلایدر، پاراموتور و هلیکوپترهای تفریحی فوق سبک را به علاقهمندان ارائه میدهد.<ref name="intoday" /><br />
<br />
===فعالیتهای دیگر===<br />
<br />
فرودگاه آزادی تنها فرودگاه خصوصی است که در بخشهای تحقیقاتی، صنعتی، آموزشی و تفریحی فعالیت دارد. خرید و فروش، مونتاژ، تعمیر و نگهداری هواپیماهای فوق سبک و سبک از دیگر فعالیتهای این فرودگاه است. فرودگاه همچنین محل برگزاری نمایشگاهها و نمایشهای هوایی تخصصی هوافضا بوده است.<ref name="mehr5">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.mehrnews.com/news/1450202|عنوان=اولین فرودگاه خصوصی فوق سبک کشور|وبگاه=خبرگزاری مهر|تاریخ=۱۳۹۲|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==اهمیت و جایگاه==<br />
<br />
===اهمیت ملی===<br />
<br />
فرودگاه آزادی به عنوان نخستین فرودگاه خصوصی ایران و خاورمیانه شناخته میشود و نقش پیشگام در توسعه هوانوردی عمومی کشور داشته است. این فرودگاه قطب اول هواپیمای فوق سبک ایران و مرکز خرید و فروش این نوع هواپیماها محسوب میشود.<ref name="irantourismonline">{{یادکرد وب|نشانی=https://irantourismonline.com/detail.aspx?id=2380|عنوان=فرودگاه آزادی نظرآباد|وبگاه=ایران توریسم آنلاین|تاریخ=۲۰۲۴|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
===اهمیت گردشگری===<br />
<br />
فرودگاه آزادی یکی از مناطق نمونه گردشگری استان البرز است. در سال ۱۳۹۱، این فرودگاه به عنوان منطقه نمونه گردشگری شناخته شد و پروژه توسعه آن با سرمایهگذاری ۳۵ تا ۴۰ میلیارد تومان آغاز شد.<ref name="shabestan">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.shabestan.news/news/199002|عنوان=پیشرفت ۷۰ درصدی منطه گردشگری فرودگاه آزادی|وبگاه=شبستان نیوز|تاریخ=۱۳۹۱|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==وضعیت کنونی==<br />
<br />
پس از حملات اسرائیل در خرداد ۱۴۰۴، فرودگاه آزادی دچار خسارات گسترده شد و از چرخه خدمات خارج گردید. در آبان ۱۴۰۴، [[مجتبی عبداللهی]] استاندار البرز از برنامهریزی برای بازسازی این فرودگاه و راهاندازی شهرک فناوری هوا و فضا در این مجموعه خبر داد.<ref name="hamshahrionline">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/photo/966427|عنوان=خسارات وارد شده به فرودگاه آزادی|وبگاه=همشهری آنلاین|تاریخ=۱۴۰۴-۰۸-۲۲|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
بر اساس برنامهریزیهای انجام شده، علاوه بر بازسازی زیرساختهای فعلی، ایجاد شهرک فناوری هوافضا، طرح توسعه فرودگاه و ایجاد پارک هواپیماهای از رده خارج نیز در دستور کار قرار دارد. مقامات دولتی اعلام کردهاند که متعهد به جبران خسارات وارده هستند.<ref name="ilna">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.ilna.ir/بخش-البرز-86/635933|عنوان=نجفی: مجتمع هوانوردی آزادی نظرآباد پتانسیل بالایی برای توسعه دارد|وبگاه=ایلنا|تاریخ=۱۴۰۴-۰۸-۲۲|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==آینده و چشمانداز==<br />
<br />
با اجرای برنامههای بازسازی، فرودگاه آزادی علاوه بر بازگرداندن قابلیتهای آموزشی و تفریحی، میتواند نقش مهمی در ارتقای توان فناورانه استان البرز و توسعه گردشگری هوایی ایفا کند. ایجاد شهرک فناوری هوافضا میتواند زمینه توسعه فناوریهای نوین در حوزه هوانوردی را فراهم آورد.<ref name="jamejam">{{یادکرد وب|نشانی=https://jamejamonline.ir/fa/news/1527977|عنوان=بازسازی فرودگاه آزادی و راهاندازی شهرک فناوری هوافضا|وبگاه=جام جم آنلاین|تاریخ=۱۴۰۴-۰۸-۲۲|تاریخ بازبینی=۱۴۰۴-۰۸-۲۳}}</ref><br />
<br />
==جستارهای وابسته==<br />
* [[شهرستان نظرآباد]]<br />
* [[استان البرز]]<br />
* [[روستای صالحیه (نظرآباد)]]<br />
* [[تالاب صالحیه]]<br />
* [[سازمان هواپیمایی کشوری]]<br />
* [[سازمان صنایع هوایی ایران]]<br />
* [[حملات ۱۴۰۴ اسرائیل به ایران]]<br />
* [[هوانوردی عمومی]]<br />
<br />
==منابع==<br />
{{پانویس}}<br />
<br />
==پیوند به بیرون==<br />
* [http://www.azadiairport.ir وبگاه رسمی فرودگاه آزادی]<br />
<br />
[[رده:فرودگاههای استان البرز]]<br />
[[رده:فرودگاههای خصوصی ایران]]<br />
[[رده:شهرستان نظرآباد]]<br />
[[رده:گردشگری در استان البرز]]<br />
[[رده:هوانوردی در استان البرز]]<br />
[[رده:هوانوردی در ایران]]</div>Modir