https://wikialborz.com/history/%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF_%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B8%D8%B1%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85?feed=atom 2026-08-16T04:48:49Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.6 https://wikialborz.com/index.php?title=%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF_%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B8%D8%B1%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85&diff=8793&oldid=prev 2026-01-06T11:36:08Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۶ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۳۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l13">خط ۱۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''نیروگاه شهید منتظرقائم''' (که پیش‌تر با نام نیروگاه شهریار شناخته می‌شد) یکی از قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>نیروگاه‌های حرارتی ایران<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[نیروگاه </del>سیکل ترکیبی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|سیکل ترکیبی]] </del>کشور است که در شهرستان فردیس استان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">البرز، </del>در کیلومتر ۷ جاده کرج-ملارد واقع شده‌است.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://mgpg.ir/|عنوان=وبگاه رسمی نیروگاه شهید منتظر قائم|وبگاه=mgpg.ir|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt; این نیروگاه با ظرفیت اسمی حدود ۱۶۲۴ مگاوات، نقش مهمی در تأمین برق شبکه سراسری ایفا می‌کند و یکی از تأمین‌کنندگان اصلی برق استان‌های تهران و البرز است.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://www.gem.wiki/Montazere_Ghaem_power_station|عنوان=Montazere Ghaem power station|وبگاه=Global Energy Monitor|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''نیروگاه شهید منتظرقائم''' (که پیش‌تر با نام نیروگاه شهریار شناخته می‌شد) یکی از قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین نیروگاه‌های حرارتی ایران و سیکل ترکیبی کشور است که در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>شهرستان فردیس<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] [[</ins>استان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">البرز]]، </ins>در کیلومتر ۷ جاده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>کرج<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>-ملارد واقع شده‌است.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://mgpg.ir/|عنوان=وبگاه رسمی نیروگاه شهید منتظر قائم|وبگاه=mgpg.ir|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt; این نیروگاه با ظرفیت اسمی حدود ۱۶۲۴ مگاوات، نقش مهمی در تأمین برق شبکه سراسری ایفا می‌کند و یکی از تأمین‌کنندگان اصلی برق استان‌های تهران و البرز است.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://www.gem.wiki/Montazere_Ghaem_power_station|عنوان=Montazere Ghaem power station|وبگاه=Global Energy Monitor|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== تاریخچه ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== تاریخچه ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>قرارداد احداث این نیروگاه در سال ۱۳۴۶ میان وزارت نیروی ایران و شرکت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>جنرال الکتریک<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>آمریکا منعقد شد. واحدهای بخاری آن به تدریج بهره‌برداری شدند: واحدهای ۱ و ۲ در شهریور و بهمن ۱۳۵۰، و واحدهای ۳ و ۴ در مهر ۱۳۵۴.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=نیروگاه_شهید_منتظرقائم&amp;oldid=previous|عنوان=نیروگاه شهید منتظرقائم - ویکی‌پدیا|وبگاه=fa.wikipedia.org|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>قرارداد احداث این نیروگاه در سال ۱۳۴۶ میان وزارت نیروی ایران و شرکت جنرال الکتریک آمریکا منعقد شد. واحدهای بخاری آن به تدریج بهره‌برداری شدند: واحدهای ۱ و ۲ در شهریور و بهمن ۱۳۵۰، و واحدهای ۳ و ۴ در مهر ۱۳۵۴.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=نیروگاه_شهید_منتظرقائم&amp;oldid=previous|عنوان=نیروگاه شهید منتظرقائم - ویکی‌پدیا|وبگاه=fa.wikipedia.org|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بخش گازی نیروگاه بین سال‌های ۱۳۷۱ تا ۱۳۷۴ با شش واحد گازی (GE-F9) بهره‌برداری شد. سه واحد بخار سیکل ترکیبی نیز در سال‌های ۱۳۷۸ و ۱۳۷۹ (با همکاری گروه [[مپنا]]) اضافه گردید.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://mgpg.ir/درباره-نیروگاه-تاریخچه-نیروگاه/|عنوان=تاریخچه نیروگاه|وبگاه=mgpg.ir|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بخش گازی نیروگاه بین سال‌های ۱۳۷۱ تا ۱۳۷۴ با شش واحد گازی (GE-F9) بهره‌برداری شد. سه واحد بخار سیکل ترکیبی نیز در سال‌های ۱۳۷۸ و ۱۳۷۹ (با همکاری گروه [[مپنا]]) اضافه گردید.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://mgpg.ir/درباره-نیروگاه-تاریخچه-نیروگاه/|عنوان=تاریخچه نیروگاه|وبگاه=mgpg.ir|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> </table>

Modir https://wikialborz.com/index.php?title=%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%88%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF_%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%B8%D8%B1%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85&diff=8792&oldid=prev 2026-01-06T11:34:34Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات نیروگاه | نام = نیروگاه سیکل ترکیبی شهید منتظرقائم | تصویر = | اندازه_تصویر = | توضیح_تصویر = | کشور = ایران | مختصات = {{مختصات|۳۵|۴۳|۵۱|شمالی|۵۰|۵۹|۴۳|شرقی|type:landmark_region:IR|display=inline,title}} | وضعیت = در حال بهره‌برداری | آغاز_ساخت = ۱۳۴۶ | راه‌ان...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات نیروگاه<br /> | نام = نیروگاه سیکل ترکیبی شهید منتظرقائم<br /> | تصویر = <br /> | اندازه_تصویر = <br /> | توضیح_تصویر = <br /> | کشور = ایران<br /> | مختصات = {{مختصات|۳۵|۴۳|۵۱|شمالی|۵۰|۵۹|۴۳|شرقی|type:landmark_region:IR|display=inline,title}}<br /> | وضعیت = در حال بهره‌برداری<br /> | آغاز_ساخت = ۱۳۴۶<br /> | راه‌اندازی = شهریور ۱۳۵۰<br /> | مالک = شرکت سرمایه‌گذاری خوارزمی (از طریق شرکت توسعه برق و انرژی سپهر)<br /> | ظرفیت_نامی = ۱۶۲۴ مگاوات<br /> }}<br /> <br /> &#039;&#039;&#039;نیروگاه شهید منتظرقائم&#039;&#039;&#039; (که پیش‌تر با نام نیروگاه شهریار شناخته می‌شد) یکی از قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین [[نیروگاه‌های حرارتی ایران]] و [[نیروگاه سیکل ترکیبی|سیکل ترکیبی]] کشور است که در شهرستان فردیس استان البرز، در کیلومتر ۷ جاده کرج-ملارد واقع شده‌است.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://mgpg.ir/|عنوان=وبگاه رسمی نیروگاه شهید منتظر قائم|وبگاه=mgpg.ir|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt; این نیروگاه با ظرفیت اسمی حدود ۱۶۲۴ مگاوات، نقش مهمی در تأمین برق شبکه سراسری ایفا می‌کند و یکی از تأمین‌کنندگان اصلی برق استان‌های تهران و البرز است.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://www.gem.wiki/Montazere_Ghaem_power_station|عنوان=Montazere Ghaem power station|وبگاه=Global Energy Monitor|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == تاریخچه ==<br /> قرارداد احداث این نیروگاه در سال ۱۳۴۶ میان وزارت نیروی ایران و شرکت [[جنرال الکتریک]] آمریکا منعقد شد. واحدهای بخاری آن به تدریج بهره‌برداری شدند: واحدهای ۱ و ۲ در شهریور و بهمن ۱۳۵۰، و واحدهای ۳ و ۴ در مهر ۱۳۵۴.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://fa.wikipedia.org/w/index.php?title=نیروگاه_شهید_منتظرقائم&amp;oldid=previous|عنوان=نیروگاه شهید منتظرقائم - ویکی‌پدیا|وبگاه=fa.wikipedia.org|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> بخش گازی نیروگاه بین سال‌های ۱۳۷۱ تا ۱۳۷۴ با شش واحد گازی (GE-F9) بهره‌برداری شد. سه واحد بخار سیکل ترکیبی نیز در سال‌های ۱۳۷۸ و ۱۳۷۹ (با همکاری گروه [[مپنا]]) اضافه گردید.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://mgpg.ir/درباره-نیروگاه-تاریخچه-نیروگاه/|عنوان=تاریخچه نیروگاه|وبگاه=mgpg.ir|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> پس از شهادت محمد منتظرقائم در واقع طبس به سال ۱۳۵۹ (بمباران بالگردهای آمریکایی در صحرای طبس)، مجموعه نیروگاه شهریار که شهید محمد منتظرقائم در سال‌های نخستین احداث نیروگاه، در آن اشتغال داشت و در همین نیروگاه توسط ساواک دستگیر شد؛ به نام منتظرقائم، نامگذاری شد.<br /> <br /> در سال ۱۳۹۱، در فرآیند خصوصی‌سازی، نیروگاه به بانک صادرات واگذار و سپس به شرکت سرمایه‌گذاری خوارزمی (نماد بورسی: وخارزم، تحت کنترل غیرمستقیم گروه مالی سپهر صادرات مرتبط با بانک صادرات) از طریق شرکت توسعه برق و انرژی سپهر منتقل شد.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://www.sepedco.com/Home/PowerPlant|عنوان=معرفی نیروگاه|وبگاه=sepedco.com|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> از شهریور ۱۳۹۲، این نیروگاه در بازار فیزیکی بورس انرژی ایران پذیرفته شد.<br /> <br /> == مشخصات فنی ==<br /> نیروگاه شهید منتظرقائم شامل دو بخش اصلی است:<br /> * &#039;&#039;&#039;بخش بخار&#039;&#039;&#039;: ۴ واحد بخاری هر کدام با ظرفیت اسمی ۱۵۶٫۲۵ مگاوات (جمعاً ۶۲۵ مگاوات)، ساخت جنرال الکتریک آمریکا. ژنراتورها از نوع سنکرون دو قطبی با خنک‌کاری هیدروژنی و سیستم تحریک دینامیک هستند.<br /> * &#039;&#039;&#039;بخش سیکل ترکیبی&#039;&#039;&#039;: ۶ واحد گازی GE-F9 (هر کدام حدود ۱۱۶-۱۲۵ مگاوات) و ۳ واحد بخار سیکل ترکیبی زیمنس (جمعاً حدود ۹۹۹ مگاوات)، احداث‌شده توسط گروه مپنا.<br /> <br /> ظرفیت اسمی کل حدود ۱۶۲۴ مگاوات است.&lt;ref&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://www.gem.wiki/Montazere_Ghaem_power_station|عنوان=Montazere Ghaem power station|وبگاه=Global Energy Monitor|بازبینی=۲۰۲۶-۰۱-۰۶}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> سوخت اصلی گاز طبیعی و سوخت پشتیبان گازوئیل است. در گذشته از مازوت استفاده می‌شد، اما به دلیل مسائل زیست‌محیطی و آلودگی هوا، مصرف آن محدود یا ممنوع شده‌است.<br /> <br /> برق تولیدی از طریق ترانسفورماتورهای افزاینده (۱۵ به ۲۳۰ کیلوولت) به پست منتقل و وارد شبکه سراسری می‌شود.<br /> <br /> == تجهیزات واحد بخار ==<br /> * **ژنراتور**: سنکرون جریان متناوب دو قطبی، کوپله مستقیم با توربین، روتور یکپارچه، خنک‌کاری با هیدروژن.<br /> * **ترانس‌ها**: افزاینده ۱۵ به ۲۳۰ کیلوولت.<br /> <br /> == وضعیت فعلی و برنامه‌های آینده ==<br /> این نیروگاه تنها نیروگاه حرارتی بزرگ استان البرز است و با بیش از ۶۰۰ پرسنل فعالیت می‌کند. به دلیل قدمت بالا (بیش از ۵۰ سال برای واحدهای بخار) و موقعیت شهری، مسائل زیست‌محیطی مانند آلودگی هوا مطرح بوده‌است.<br /> <br /> در سال‌های اخیر (از ۱۴۰۳/۲۰۲۵)، طرح انتقال نیروگاه به خارج از مناطق مسکونی (جنوب استان البرز) و جایگزینی با نیروگاه جدید مدرن (ظرفیت بیش از ۲۰۰۰ مگاوات، راندمان بالاتر و آلایندگی کمتر) یا توسعه نیروگاه‌های خورشیدی (تا ۵۰۰ مگاوات در منطقه) در دستور کار قرار گرفته‌است.&lt;ref&gt;{{یادکرد خبر|عنوان=تصمیم‌گیری برای انتقال و جایگزینی نیروگاه منتظرقائم البرز|وبگاه=irna.ir|تاریخ=۲۰۲۵-۰۲-۲۵}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> چند حادثه محدود مانند آتش‌سوزی در مجاورت نیروگاه (ضایعات یا تجهیزات جانبی در سال ۱۴۰۴/۲۰۲۵) گزارش شده که فنی و تصادفی بوده و آسیب جدی به واحدهای اصلی وارد نکرده‌است. هیچ گزارش معتبر بین‌المللی از حمله خارجی یا خرابکاری عمدی وجود ندارد.<br /> <br /> == پانویس ==<br /> {{پانویس}}<br /> <br /> == منابع ==<br /> * وبگاه رسمی نیروگاه: [https://mgpg.ir/ mgpg.ir]<br /> * شرکت توسعه برق و انرژی سپهر (مالک): [https://www.sepedco.com/ sepedco.com]<br /> * Global Energy Monitor: [https://www.gem.wiki/Montazere_Ghaem_power_station Montazere Ghaem power station]<br /> <br /> == پیوند به بیرون ==<br /> * [https://mgpg.ir/ وبگاه رسمی نیروگاه شهید منتظر قائم]<br /> * [https://www.sepedco.com/Home/PowerPlant معرفی نیروگاه در سایت مالک]<br /> <br /> <br /> [[رده:نیروگاه‌های استان البرز]]<br /> [[رده:فردیس]]<br /> [[رده:ساختمان‌ها و سازه‌های ساخته‌شده در ۱۳۵۰ (میلادی)]]</div>

Modir