نمایش مبدأ برای محوطه‌های باستانی شهرستان ساوجبلاغ

'''محوطه‌های باستانی [[شهرستان ساوجبلاغ]]''' از جمله مناطق باستانی ایران می‌باشد که بر اساس پژوهش‌های باستانشناختی در محوطه‌های بیشمار از جمله تپه‌ها، گورستان‌های باستانی و قلعه‌های متروکه و ... سابقه باستانی این شهرستان را در سطحی قابل توجه بالا برده‌است.در مناطق مختلف این شهرستان می‌توان آثار و شواهد بی شماری را از دوره‌های مختلف باستانی و قبل تاریخ تا دوران اسلامی نام برد.

== فهرست مناطق باستانی==

=== گورستانها ===
طبق آثارهای مکشوفه از سطح شهرستان در دوران گذشته اجساد را در کف غارها و کف منازل و حتی [[آب‌انبار]]‌ها دفن می‌کردند.گورهای باستانی شهرستان ساوجبلاغ به سه دسته زیر دسته بندی می‌شوند:
* ۱- گورهای ساده شامل تدفین اجساد به پهلوی چپ یا راست
* ۲-گور خمره ها(اقوام [[اشکانی]])
* ۳-گورهای سنگی
تدفین بیش از یک نفر در اکثر محوطه‌های [[عصر آهن]] وجود داشته‌است مانند گورستان مرجان و لمبران [[طالقان]].از جمله مهمترین گورستانهای باستانی شهرستان ساوجبلاغ عبارتند از:
* [[گورستان باستانی خوروین]]
* [[گورستان باستانی فشند]]
* [[گورستان باستانی چمبورک]]
* [[گورستان باستانی سیفدارک]]
* [[گورستان باستانی خور]]
* [[گورستان باستانی امامزاده جعفر هشتگرد]]
* [[گورستان باستانی گته ده طالقان]]
* [[گورستان باستانی گبری روستای نویز طالقان]]
* [[قبرستان خسبان]] (روستای خسبان طالقان)
* [[قبرستان هورسی بند]]( شهرک طالقان)
* [[قرستان رونا سر]] (روستای زیدشت طالقان)
* [[قبرستان واگین سو]](شهرک طالقان)
* [[قبرستان آرچیلان]] (روستای آرتون طالقان)

=== تپه‌های باستانی ===

* [[تپه باستانی ینگی امام]]
* [[تپه باستانی قاسم آباد بزرگ]]
* [[تپه باستانی موشه لان اسماعیل آباد]]
* [[تپه باستانی قلعه دشت آقربلاق]]
* [[تپه باستانی حاجی آباد]]
* [[تپه باستانی آغچه حصار]]
* [[تپه باستانی لشکر آباد]]
* [[تپه باستانی سرخاب]]
* [[تپه باستانی گنج تپه خوروین]]
* [[تپه باستانی سلطان آباد]]
* [[تپه باستانی قوهه]]
* [[تپه باستانی رامجین]]
* [[تپه باستانی خاقانی خیر آباد]]
* [[تپه باستانی حاجی بیان شلمزار]]
* [[تپه باستانی منجوق تپه سیراب]]
* [[تپه باستانی چال تپه هشتگرد]]
* [[تپه باستانی نمکلان]]
* [[تپه باستانی آران]]
* [[تپه باستانی شاه تپه چهار باغ]]
* [[تپه باستانی ملک آباد]]
* [[تپه باستانی دوبرادر هیو]]
* [[تپه باستانی باغ سرهنگ رامجین]]
* [[تپه باستانی واسوار]]
* [[تپه باستانی دره دو چنار سپیدارک]]
* [[تپه باستانی روستای ناریان طالقان]]
* [[محوطه باستانی پوله چال روستای جوستان طالقان]]
* [[محوطه باستانی گندی آب روستای دهدر طالقان]]
* [[تپه باستانی مرجان تپه طالقان]]
* [[کتیبه گردنه عسلک روستای گراب طالقان]]
* [[محوطه باستانی لمبران طالقان]]
* [[تپه دره میراش]] (روستای میراش طالقان)
* [[تپه قلادوش]] (روستای جزن طالقان)
* [[تپه زرده‌گهره]] و پنجعلی‌تپه( روستای ورکش طالقان)
*[[کولج|تپه کولج]] (روستای کولج طالقان)
* [[تپه سالوخاک]] (روستای نویزک طالقان)
* [[تپه شلانک بن]] (روستای گلینک طالقان) 
* [[تپه خوزه‌کول]] (روستای [[باریکان]])
* [[تپه سنقر کلایه]] (روستای [[باریکان]])
* [[آردکان تپه]] (روستای اردکان طالقان)
* [[تپه تکیه سر]] (شهرک طالقان)
* [[تپه هرنج]] (روستای هرنج طالقان)
* [[تپه آشکار چر]] (روستای ورکش طالقان) 
* [[تپه کوشککی دیم]] (روستای بزج طالقان)
* [[تپه خرابه‌های تلو]] (شهرک طالقان)
 
=== قلاع باستانی ===
* قلعه تاریخی [[سیرود (ساوجبلاغ)|سیرود]]
* [[قلعه گبران]] [[هیو]]
* [[ارزنگ قلعه]] [http://www.minavand.com میناوند]
* [[ارژنگ قلعه]] [[باریکان]]
* [[قلعه دختر(دختر قلعه) گته ده]] [[طالقان]]
* [[قلعه کیان خاتون دهدر]] [[طالقان]]
* [[قلعه پراچان]] [[طالقان]]
* [[قلعه کهار گته ده]] [[طالقان]]
* [[قلعه منصور هرنج]] [[طالقان]]
* [[قلعه کیقباد هرنج]] [[طالقان]]
* [[قلعه سیران]] [[طالقان]]
* [[کافر قلعه]] [[طالقان]]
* [[قلعه فالی]] [[طالقان]]
* [[قلعه سگران]] (روستای سگران طالقان)

=== غارهای باستانی ===
* [[غار بادامستان]](روستای [[وشته]])
* [[غار ویا]](روستای [[ورکش]])
* [[غار پنجعلی]](روستای [[باریکان]] و [[میناوند]])
* [[غار بزج]] (روستای بزج طالقان)
* [[غار کله سر]] (روستای سوهان طالقان)
* [[غار مرغ بند]] (روستای ناریان طالقان)
* [[غار خاتون قیامت]] (روستای [[فشند]])

=== گور دخمه ها ===
* [[دخمه باستانی خلی زر]] (روستای ورکش طالقان)
* [[دخمه باستانی بادامستان]] (روستای وشته طالقان)

== منابع ==
* ذکرالله زنجانی، شناسنامه تاریخی ساوجبلاغ وامامزادگان.به سفارش فرمانداری ساوجبلاغ.۱۳۸۵شمسی 
* قلاع اسماعیلیه در رشته کوه‌های البرز، دکتر منوچهر ستوده، انتشارات طهوری، سال ۱۳۶۲
* سفال و سفال گری در ایران.سیف الله کامبخش .نشر ققنوس ۱۳۸۳
* ابوالقاسم حاتمی، آثار تاریخی ساوجبلاغ و نظرآباد، تهران، سازمان میراث فرهنگی کشور (پژوهشگاه)
* حسین عسگری، دشتی به وسعت تاریخ، تهران: نشر شهید سعید محبی، ۱۳۸۶ 
* پیتر ویلی، قلاع حشاشین، ترجمه علی محمد سالکی، انتشارات علمی ۱۳۶۷
* [https://web.archive.org/web/20130108030501/http://www.taleghan.org/ سایت اطلاع رسانی طالقان]

== جستارهای وابسته ==
* [[فهرست امامزاده‌های ساوجبلاغ]]

[[رده:بناهای تاریخی استان البرز]]