پرش به محتوا

قله پهنه‌حصار: تفاوت میان نسخه‌ها

افزودن پیوند
از ویکی البرز
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر
دیداریویکی‌متن
جزبدون خلاصۀ ویرایش
جزبدون خلاصۀ ویرایش
 
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات کوه
'''قله پهنه حصار'''<ref name="gholleh1">{{یادکرد وب|نشانی=https://blog.gholleh.com/event-details.aspx?eid=5549|عنوان=معرفی قله پهنه حصار|وبگاه=مجله اینترنتی قله|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> (به انگلیسی: Pahne Hesar Peak) که با نام‌های '''پهنه‌سار'''، '''پشته‌بند''' و '''گندم‌چال''' نیز شناخته می‌شود،<ref name="tochalclub">{{یادکرد وب|نشانی=https://tochalclub.com/product/pahnesar/|عنوان=پهنه سار|وبگاه=باشگاه کوهنوردی توچال|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> یکی از قله‌های مرتفع در [[رشته‌کوه البرز]] مرکزی است که در مرز میان استان تهران و [[استان البرز]] واقع شده است. این کوه با ارتفاع تقریبی ۳۳۷۵ متر،<ref name="zeinali">{{یادکرد وب|نشانی=http://kuhnavardi.com/%D9%82%D9%84%D9%87-%DA%86%D8%B4%D9%85%D9%87-%D8%B4%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%88/|عنوان=قله چشمه شاهی (بارو)|وبگاه=کوهنوردی، نشاط زندگی|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> به دلیل وجود دشتی وسیع در نزدیکی قله و بارگاه امامزاده‌ای تاریخی، یکی از مقاصد محبوب کوهنوردی در شمال غرب تهران و [[کرج]] محسوب می‌شود.
| نام = پهنه حصار
| عکس = <!-- اگر تصویری دارید اینجا قرار دهید -->
| زیرنویس = نمایی از دشت و قله پهنه حصار
| ارتفاع = ۳۳۷۵ متر
| مکان = [[استان البرز]] و [[استان تهران]]، [[ایران]]
| رشته‌کوه = [[رشته‌کوه البرز]] (البرز مرکزی)
| مختصات = {{coord|35|53|N|51|11|E|display=inline,title}}
| نوع = کوهستان
| مسیر = [[سنگان (تهران)|سنگان]]، [[خور (البرز)|خور]]، [[کندر (کرج)|کندر]]
}}
'''قله پهنه حصار'''<ref name="gholleh1">{{یادکرد وب|نشانی=https://blog.gholleh.com/event-details.aspx?eid=5549|عنوان=معرفی قله پهنه حصار|وبگاه=مجله اینترنتی قله|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> (به انگلیسی: Pahne Hesar Peak) که با نام‌های '''پهنه‌سار'''، '''پشته‌بند''' و '''گندم‌چال''' نیز شناخته می‌شود،<ref name="tochalclub">{{یادکرد وب|نشانی=https://tochalclub.com/product/pahnesar/|عنوان=پهنه سار|وبگاه=باشگاه کوهنوردی توچال|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> یکی از قله‌های مرتفع در [[رشته‌کوه البرز]] مرکزی است که در مرز میان [[استان تهران]] و [[استان البرز]] واقع شده است. این کوه با ارتفاع تقریبی ۳۳۷۵ متر،<ref name="zeinali">{{یادکرد وب|نشانی=http://kuhnavardi.com/%D9%82%D9%84%D9%87-%DA%86%D8%B4%D9%85%D9%87-%D8%B4%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%88/|عنوان=قله چشمه شاهی (بارو)|وبگاه=کوهنوردی، نشاط زندگی|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> به دلیل وجود دشتی وسیع در نزدیکی قله و بارگاه امامزاده‌ای تاریخی، یکی از مقاصد محبوب کوهنوردی در شمال غرب [[تهران]] و [[کرج]] محسوب می‌شود.
== نام‌شناسی ==
== نام‌شناسی ==
نام «پهنه حصار» یا «پهنه‌سار» اشاره به دشت وسیع و مسطحی دارد که در ارتفاعات نزدیک به قله وجود دارد و تضاد آشکاری با قله‌های نوک‌تیز اطراف ایجاد کرده است.<ref name="gholleh2">{{یادکرد وب|نشانی=https://blog.gholleh.com/event-details.aspx?eid=5549|عنوان=معرفی قله پهنه حصار|وبگاه=مجله اینترنتی قله|تاریخ=2024-05-20|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> نام دیگر این کوه، «گندم‌چال» است که در برخی نقشه‌های جغرافیایی و منابع رسمی استفاده می‌شود.<ref name="aminmana">{{یادکرد وب|نشانی=https://aminmana.com/tracks/pahneh-hesar/|عنوان=گام به گام صعود به قله پهنه حصار با فایل GPS|وبگاه=امین مانا|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> همچنین بومیان منطقه گاهی آن را «پشته‌بند» می‌نامند.<ref name="gholleh2"/>
نام «پهنه حصار» یا «پهنه‌سار» اشاره به دشت وسیع و مسطحی دارد که در ارتفاعات نزدیک به قله وجود دارد و تضاد آشکاری با قله‌های نوک‌تیز اطراف ایجاد کرده است.<ref name="gholleh2">{{یادکرد وب|نشانی=https://blog.gholleh.com/event-details.aspx?eid=5549|عنوان=معرفی قله پهنه حصار|وبگاه=مجله اینترنتی قله|تاریخ=2024-05-20|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> نام دیگر این کوه، «گندم‌چال» است که در برخی نقشه‌های جغرافیایی و منابع رسمی استفاده می‌شود.<ref name="aminmana">{{یادکرد وب|نشانی=https://aminmana.com/tracks/pahneh-hesar/|عنوان=گام به گام صعود به قله پهنه حصار با فایل GPS|وبگاه=امین مانا|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> همچنین بومیان منطقه گاهی آن را «پشته‌بند» می‌نامند.<ref name="gholleh2"/>
خط ۱۸: خط ۷:
== بارگاه بی‌بی زرین قمر ==
== بارگاه بی‌بی زرین قمر ==
یکی از ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد این کوه، وجود بنای کوچکی به نام «امامزاده بی‌بی زرین قمر» در ارتفاع حدود ۳۱۰۰ متری و در دشت پهنه حصار است.<ref name="zeinali"/><ref name="anyja">{{یادکرد وب|نشانی=https://seeiran.ir/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%D8%B3%DA%A9%DB%8C%D9%86%D9%87/|عنوان=امامزاده بی بی سکینه|وبگاه=سیری در ایران|تاریخ=2014-10-30|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref>
یکی از ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد این کوه، وجود بنای کوچکی به نام «امامزاده بی‌بی زرین قمر» در ارتفاع حدود ۳۱۰۰ متری و در دشت پهنه حصار است.<ref name="zeinali"/><ref name="anyja">{{یادکرد وب|نشانی=https://seeiran.ir/%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A8%DB%8C-%D8%A8%DB%8C-%D8%B3%DA%A9%DB%8C%D9%86%D9%87/|عنوان=امامزاده بی بی سکینه|وبگاه=سیری در ایران|تاریخ=2014-10-30|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref>
طبق باورهای محلی و روایات شفاهی، این مکان پناهگاه یکی از خواهران [[علی بن موسی الرضا|امام رضا]] به نام «زرین قمر» بوده که در حال فرار از دست حاکمان وقت به این کوه پناه آورده و در میان سنگ‌ها ناپدید شده است.<ref name="hamshahri">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/563534/%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%B4-%DA%A9%D9%88%D9%87%D9%86%D9%88%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%B9%D9%82%DB%8C%D9%84-%D8%B9|عنوان=آرامش کوهنوردان در امامزاده عقیل(ع)|وبگاه=همشهری آنلاین|تاریخ=2020-11-09|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> بنای فعلی شامل دو اتاق ساده است که یکی به عنوان زیارتگاه و دیگری به عنوان جان‌پناه و استراحتگاه کوهنوردان مورد استفاده قرار می‌گیرد.<ref name="aminmana"/><ref name="anyja"/>
طبق باورهای محلی و روایات شفاهی، این مکان پناهگاه یکی از خواهران امام رضا به نام «زرین قمر» بوده که در حال فرار از دست حاکمان وقت به این کوه پناه آورده و در میان سنگ‌ها ناپدید شده است.<ref name="hamshahri">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.hamshahrionline.ir/news/563534/%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%D8%B4-%DA%A9%D9%88%D9%87%D9%86%D9%88%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%B9%D9%82%DB%8C%D9%84-%D8%B9|عنوان=آرامش کوهنوردان در امامزاده عقیل(ع)|وبگاه=همشهری آنلاین|تاریخ=2020-11-09|تاریخ بازدید=2025-11-27}}</ref> بنای فعلی شامل دو اتاق ساده است که یکی به عنوان زیارتگاه و دیگری به عنوان جان‌پناه و استراحتگاه کوهنوردان مورد استفاده قرار می‌گیرد.<ref name="aminmana"/><ref name="anyja"/>
== مسیرهای صعود ==
== مسیرهای صعود ==
صعود به قله پهنه حصار از مسیرهای مختلفی امکان‌پذیر است که هر کدام ویژگی‌های متفاوتی دارند:
صعود به قله پهنه حصار از مسیرهای مختلفی امکان‌پذیر است که هر کدام ویژگی‌های متفاوتی دارند:
خط ۳۸: خط ۲۷:
== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
* [[آبشار سنگان]]
* [[آبشار سنگان]]
* [[رشته‌کوه البرز]]
* [[فهرست کوه‌های ایران]]
== منابع ==
== منابع ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۵ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۲۳:۰۳

قله پهنه حصار[۱] (به انگلیسی: Pahne Hesar Peak) که با نام‌های پهنه‌سار، پشته‌بند و گندم‌چال نیز شناخته می‌شود،[۲] یکی از قله‌های مرتفع در رشته‌کوه البرز مرکزی است که در مرز میان استان تهران و استان البرز واقع شده است. این کوه با ارتفاع تقریبی ۳۳۷۵ متر،[۳] به دلیل وجود دشتی وسیع در نزدیکی قله و بارگاه امامزاده‌ای تاریخی، یکی از مقاصد محبوب کوهنوردی در شمال غرب تهران و کرج محسوب می‌شود.

نام‌شناسی

نام «پهنه حصار» یا «پهنه‌سار» اشاره به دشت وسیع و مسطحی دارد که در ارتفاعات نزدیک به قله وجود دارد و تضاد آشکاری با قله‌های نوک‌تیز اطراف ایجاد کرده است.[۴] نام دیگر این کوه، «گندم‌چال» است که در برخی نقشه‌های جغرافیایی و منابع رسمی استفاده می‌شود.[۵] همچنین بومیان منطقه گاهی آن را «پشته‌بند» می‌نامند.[۴]

جغرافیا و موقعیت

قله پهنه حصار از نظر تقسیمات کشوری در مرز میان شهرستان تهران و شهرستان کرج قرار گرفته است. این کوهستان از شرق به روستای سنگان و جاده امامزاده داوود، از غرب به روستای خور در جاده چالوس، از جنوب به منطقه واریش و وردیج، و از شمال به شهرستان شهرستانک منتهی می‌شود.[۵] ارتفاع قله اصلی حدود ۳۳۷۵ متر ذکر شده است، هرچند برخی منابع ارتفاع آن را تا ۳۴۰۰ متر نیز تخمین زده‌اند.[۵] دشت پهنه حصار که در حد فاصل قله اصلی و قله «چشمه شاهی» قرار دارد، در فصل بهار پوشیده از گیاهان کوهستانی است و چشمه‌های متعددی در آن جریان دارند.[۵]

بارگاه بی‌بی زرین قمر

یکی از ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد این کوه، وجود بنای کوچکی به نام «امامزاده بی‌بی زرین قمر» در ارتفاع حدود ۳۱۰۰ متری و در دشت پهنه حصار است.[۳][۶] طبق باورهای محلی و روایات شفاهی، این مکان پناهگاه یکی از خواهران امام رضا به نام «زرین قمر» بوده که در حال فرار از دست حاکمان وقت به این کوه پناه آورده و در میان سنگ‌ها ناپدید شده است.[۷] بنای فعلی شامل دو اتاق ساده است که یکی به عنوان زیارتگاه و دیگری به عنوان جان‌پناه و استراحتگاه کوهنوردان مورد استفاده قرار می‌گیرد.[۵][۶]

مسیرهای صعود

صعود به قله پهنه حصار از مسیرهای مختلفی امکان‌پذیر است که هر کدام ویژگی‌های متفاوتی دارند:

مسیر سنگان (شرقی)

این مسیر متداول‌ترین و محبوب‌ترین مسیر صعود است که از روستای سنگان در شمال غرب تهران آغاز می‌شود.[۵] کوهنوردان در این مسیر از کنار آبشار سنگان عبور می‌کنند که در فصل زمستان به دلیل یخ‌زدگی کامل، منظره‌ای بدیع ایجاد می‌کند.[۸]

  • مبدأ: روستای سنگان (ارتفاع ۲۲۵۰ متر)
  • مسافت: حدود ۷ کیلومتر تا قله
  • ویژگی: دسترسی به آبشار سنگان در ارتفاع ۲۵۵۰ متری.[۵]

مسیر خور (غربی)

این مسیر از روستای خور در کیلومتر ۱۷ جاده چالوس آغاز می‌شود.[۵] این جبهه کوتاه‌ترین مسیر دسترسی به قله محسوب می‌شود و شیب ملایم‌تری نسبت به سایر مسیرها دارد.[۵] وجود پیست اسکی خور و آبشار خور از جاذبه‌های این مسیر است.[۵]

مسیر کندر (جنوب غربی)

این مسیر از روستای کندر در نزدیکی کرج شروع می‌شود.[۵] مسیر کندر به دلیل شیب تندتر و عبور از یال‌های سنگی، چالش‌برانگیزتر است و کمتر از دو مسیر دیگر تردد می‌شود.[۹][۵] در این مسیر نیز آبشار فصلی کندر وجود دارد.[۵]

مسیر واریش (جنوبی)

مسیری که از روستای واریش آغاز می‌شود و با عبور از نزدیکی قله «چشمه شاهی» به دشت پهنه حصار می‌رسد.[۵]

جاذبه‌های طبیعی و گردشگری

  • آبشار سنگان: بلندترین آبشار استان تهران که در مسیر صعود شرقی قرار دارد.[۱۰]
  • آبشار خور: واقع در دامنه غربی کوه.[۵]
  • دشت پهنه حصار: دشتی مرتفع مابین قله‌های پهنه حصار و چشمه شاهی که محل مناسبی برای کمپینگ در فصول گرم است.[۱۱]

جستارهای وابسته

منابع

  1. ↑ معرفی قله پهنه حصار. در: مجله اینترنتی قله. معرفی قله پهنه حصار
  2. ↑ پهنه سار. در: باشگاه کوهنوردی توچال. پهنه سار
  3. ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ قله چشمه شاهی (بارو). در: کوهنوردی، نشاط زندگی. قله چشمه شاهی (بارو)
  4. ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ معرفی قله پهنه حصار. در: مجله اینترنتی قله. 2024-05-20. معرفی قله پهنه حصار
  5. ↑ ۵٫۰۰ ۵٫۰۱ ۵٫۰۲ ۵٫۰۳ ۵٫۰۴ ۵٫۰۵ ۵٫۰۶ ۵٫۰۷ ۵٫۰۸ ۵٫۰۹ ۵٫۱۰ ۵٫۱۱ ۵٫۱۲ ۵٫۱۳ ۵٫۱۴ گام به گام صعود به قله پهنه حصار با فایل GPS. در: امین مانا. گام به گام صعود به قله پهنه حصار با فایل GPS
  6. ↑ ۶٫۰ ۶٫۱ امامزاده بی بی سکینه. در: سیری در ایران. 2014-10-30. امامزاده بی بی سکینه
  7. ↑ آرامش کوهنوردان در امامزاده عقیل(ع). در: همشهری آنلاین. 2020-11-09. آرامش کوهنوردان در امامزاده عقیل(ع)
  8. ↑ گزارش برنامه قله پهنه حصار - باشگاه کوهنوردی تهران. در: باشگاه کوهنوردی تهران. گزارش برنامه قله پهنه حصار - باشگاه کوهنوردی تهران
  9. ↑ راهنمای صعود به قله های چشمه شاهی، پهنه سار، بارو و کندر. در: کوه‌پیما. راهنمای صعود به قله های چشمه شاهی، پهنه سار، بارو و کندر
  10. ↑ آبشار سنگان و روستای سنگان- تهران. در: ایران واندرز. آبشار سنگان و روستای سنگان- تهران
  11. ↑ دشت پهنه سار یا پهنه حصار، در ارتفاعات شمال غرب تهران واقع. در: اینستاگرام. دشت پهنه سار یا پهنه حصار، در ارتفاعات شمال غرب تهران واقع
برگرفته از «https://wikialborz.com/index.php?title=قله_پهنه‌حصار&oldid=9376»