نیراعظم خوشخلقسیما
دکتر نیراعظم خوشخلقسیما (متولد ۱۳۳۵)، پژوهشگر و استاد تمام مهندسی کشاورزی در زمینهٔ فیزیولوژی گیاهی و بیوتکنولوژی کشاورزی است که بهعنوان یکی از چهرههای شاخص علمی و مدیریتی در حوزهٔ زیستفناوری کشاورزی ایران شناخته میشود.[۱][۳] وی از سال ۱۳۷۸ بهعنوان عضو هیئت علمی به پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران پیوست و در طول بیش از دو دهه فعالیت، مسئولیتهای اجرایی متعددی از جمله ریاست بخش فیزیولوژی گیاهی، معاونت اداری و مالی، قائممقامی، ریاست پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی، و در نهایت ریاست پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران (۱۳۹۶–۱۴۰۰) را بر عهده داشت.[۲][۴][۵][۶]
| نیراعظم خوشخلقسیما | |
|---|---|
| اطلاعات شخصی | |
| زادروز | ۱۳۳۵[۱] |
| زادگاه | ایران |
| تحصیلات | |
| تحصیلات | دکترای فیزیولوژی گیاهی(۱۳۷۷) [۲] |
| دانشگاه | دانشگاه هیروشیمای ژاپن |
| فعالیت | |
| شغل | پژوهشگر، استاد تمام مهندسی کشاورزی، مدیر علمی |
| سالهای فعالیت | ۱۳۷۸–اکنون |
| شناختهشده برای | ریاست پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، مشاور فناوری سازمان حفاظت محیط زیست |
| اطلاعات علمی | |
| مؤسسه | پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران |
| حوزههای پژوهشی | تنشهای محیطی (شوری و خشکی)، گیاهان شورپسند (سالیکورنیا)، پروتئومیکس گیاهی، زیستپالایی |
| شاخص اچ | ۱۸ |
| تعداد استنادها | ۱۵۳۷ |
| Google Scholar | https://scholar.google.com/citations?user=dlP7y3cAAAAJ |
| ResearchGate | https://www.researchgate.net/profile/Nayer-Azam-Khoshkholghsima |
خوشخلقسیما دارای دکترای فیزیولوژی گیاهی از دانشگاه هیروشیمای ژاپن (۱۳۷۷) است و با بیش از ۱۲۰ مقالهٔ علمی در نشریات معتبر داخلی و بینالمللی، بهعنوان یکی از پراستنادترین پژوهشگران حوزهٔ بیوتکنولوژی کشاورزی در ایران شناخته میشود.[۲][۴][۷] وی در دوران ریاست خود بر پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران، رشد چشمگیری در سهم طرحهای کاربردی، مقالات کیو۱، و نیز تجاریسازی دستاوردهای پژوهشی ایجاد کرد و بهعنوان مشاور فناوری و بیوتکنولوژی سازمان حفاظت محیط زیست نیز منصوب شد.[۵][۴]
زندگی و تحصیلات
نیراعظم خوشخلقسیما در سال ۱۳۳۵ متولد شد.[۱] وی تحصیلات خود را در رشتهٔ مهندسی کشاورزی ادامه داد و موفق به اخذ مدرک دکترای فیزیولوژی گیاهی از دانشگاه هیروشیمای ژاپن در سال ۱۳۷۷ گردید.[۲][۱] پس از بازگشت به ایران، در سال ۱۳۷۸ بهعنوان عضو هیئت علمی بخش فیزیولوژی مولکولی پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی (وابسته به سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی) آغاز به کار کرد.[۴][۳]
فعالیتهای علمی و پژوهشی
خوشخلقسیما در طول بیش از دو دهه فعالیت پژوهشی، بر موضوعاتی چون فیزیولوژی گیاهی، بیوتکنولوژی کشاورزی، مهندسی ژنتیک گیاهان زراعی، و اصلاح نباتات مبتنی بر نشانگرهای مولکولی متمرکز بوده است.[۳][۷] حوزههای تخصصی او شامل ارزیابی ویژگیهای زراعی و فیزیولوژیک ارقام کلزا تحت تنش خشکی، تولید لاینهای دابل هاپلوئید، انتقال ژن در گیاهان زراعی (برنج، پنبه، گندم)، و نیز توسعهٔ مکملهای خوراک دام و طیور با رویکرد زیستفناوری است.[۷][۵][۸]
بر اساس نمایههای علمی داخلی و بینالمللی، وی صاحب بیش از ۱۲۰ مقالهٔ علمی در نشریات معتبر داخلی، بینالمللی و سمینارهای علمی است.[۲][۴][۷] مقالات او در زمینههایی چون تنش خشکی در کلزا، ارزیابی ارقام گندم، اصلاح نباتات با روشهای نوین، و نیز بیوتکنولوژی میکروبی در نشریاتی مانند «پژوهشهای حفاظت آب و خاک»، «نشریهٔ نهال و بذر»، «مجلهٔ علوم باغبانی ایران»، و نیز نشریات بینالمللی نمایهشده در پایگاههای اسکوپوس و آیاسآی منتشر شده است.[۷][۳][۸]
سوابق اجرایی و مدیریتی
خوشخلقسیما در طول فعالیت خود در پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی، مسئولیتهای اجرایی متعددی را بر عهده داشته است که به ترتیب زمانی عبارتند از:[۴][۲][۵][۶][۹]
- عضو هیئت علمی بخش فیزیولوژی مولکولی پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی (از ۱۳۷۸ تاکنون)
- رئیس بخش فیزیولوژی گیاهی پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی (۱۳۷۹–۱۳۸۴)
- معاون اداری و مالی پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی (۱۳۷۹–۱۳۸۴)
- قائممقام پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی (۱۳۹۲–مهر ۱۳۹۴)
- مشاور معاون وزیر و رئیس دبیرخانههای هیئتهای ممیزه و امنای سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی (۱۳۹۲–مهر ۱۳۹۴)
- سرپرست پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی (مهر ۱۳۹۴–آذر ۱۳۹۴)
- رئیس پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی (آذر ۱۳۹۴–۱۳۹۶)[۵][۲]
- رئیس پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران (۱۳۹۶–۱۴۰۰)[۶][۴][۹]
- مشاور فناوری و بیوتکنولوژی سازمان حفاظت محیط زیست (از ۱۳۹۶)[۴]
نکتهٔ مهم در سوابق اجرایی خوشخلقسیما این است که وی ابتدا بهعنوان رئیس پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی (۱۳۹۴–۱۳۹۶) فعالیت کرد و پس از ارتقای پژوهشکده به پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران در سال ۱۳۹۶، بهعنوان نخستین رئیس این پژوهشگاه منصوب شد و تا سال ۱۴۰۰ در این سمت باقی ماند.[۶][۹][۱۰] در سال ۱۴۰۰، سازمان تات با تقدیر از زحمات وی، دکتر صابر گلکاری را به ریاست پژوهشگاه منصوب کرد.[۹][۱۱]
علاوه بر این، وی عضویت در شورای سیاستگذاری امور زنان و خانوادهٔ وزارت علوم، عضویت در شورای علمی جایزهٔ زنان در علم، و مسئولیت کمیتهٔ کشاورزی و صنایع غذایی را نیز در کارنامهٔ خود دارد.[۴][۲]
دستاوردها و تأثیرات
در دوران ریاست خوشخلقسیما بر پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، این پژوهشگاه رشد قابلتوجهی در شاخصهای کلان پژوهشی و فناوری تجربه کرد.[۵] برخی از مهمترین دستاوردهای این دوره عبارتند از:
- رشد ۲۱۰ درصدی سهم طرحهای کاربردی از کل طرحهای پژوهشی پژوهشگاه در مقایسه با سال ۱۳۹۲.[۵]
- افزایش ۶۴ درصدی سویههای ذخیرهشده در بانک میکروبی پژوهشگاه طی شش ماه نخست سال ۱۳۹۶.[۵]
- رشد ۲۴۵ درصدی سهم مقالات کیو۱ از کل مقالات انگلیسی و رشد ۲۵۰ درصدی ضریب تأثیر مقالات پژوهشگاه.[۵]
- تولید برنج و پنبهٔ مقاوم به آفت، برنج متحمل به علفکش، برنج متحمل به خشکی با مهندسی ساختار ریشه (با انتقال همزمان چندین ژن)، و تولید پنبه مقاوم به ورتیسیلیوم.[۵]
- تجاریسازی دستاوردهای پژوهشی از جمله بذرهای هیبرید فلفل و خیار با روش هاپلوئیدی که منجر به صرفهجویی ارزی میلیوندلاری برای کشور شد.[۱۲][۵]
خوشخلقسیما در جلسهٔ شورای تحقیقات سازمان تات در سال ۱۳۹۶، کارآمدسازی، جریانسازی و تحولسازی را از شاخصهای مهم برنامهریزی تحقیقاتی برشمرد و پروژههای انتقال ژن (نسل ۱)، ریزازدیادی و سالمسازی، مکملهای خوراک دام، و تولید لاینهای دابل هاپلوئید را از پروژههای اثربخشی توصیف کرد.[۵]
مشاورتها و فعالیتهای بینالمللی
در سال ۱۳۹۶، دکتر عیسی کلانتری، رئیس وقت سازمان حفاظت محیط زیست، طی حکمی خوشخلقسیما را بهعنوان مشاور فناوری و بیوتکنولوژی این سازمان منصوب کرد.[۴] این انتصاب با هدف بهرهگیری از تخصص وی در زمینههای زیستفناوری کشاورزی و ایمنی زیستی برای سیاستگذاری و نظارت بر محصولات تراریخته و فناوریهای نوین در بخش کشاورزی و محیط زیست انجام شد.[۴][۲]
وی همچنین در کمیسیون هماهنگی و تصویب طرحهای تحقیقاتی سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی عضویت داشته و در همایشهای ملی و بینالمللی بیوتکنولوژی بهعنوان سخنران و عضو کمیتههای علمی مشارکت کرده است.[۲][۳] در پنجمین دورهٔ انتخاب «چهرهٔ تأثیرگذار بر توسعهٔ بیوتکنولوژی کشور»، خوشخلقسیما بهعنوان رئیس کمیتهٔ انتخاب این جایزه فعالیت کرد و در مراسم افتتاحیهٔ چهارمین همایش بینالمللی و دوازدهمین کنگرهٔ ملی بیوتکنولوژی ایران حضور داشت.[۱۳]
سوابق عضویت در شوراها و کمیسیونها
خوشخلقسیما در طول فعالیت خود، عضویت در چندین شورای سیاستگذاری و کمیسیون تخصصی را بر عهده داشته است که از جمله میتوان به موارد زیر اشاره کرد:[۴][۲][۳]
- عضو سازمان مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی ایران
- عضو کمیسیون هماهنگی و تصویب طرحهای تحقیقاتی سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی
- عضو شورای سیاستگذاری امور زنان و خانوادهٔ وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
- عضو شورای علمی جایزهٔ زنان در علم
- مسئول کمیتهٔ کشاورزی و صنایع غذایی در شورای علمی جایزهٔ زنان در علم
- عضو هیئت تحریریهٔ چندین نشریهٔ تخصصی کشاورزی و بیوتکنولوژی
زندگی شخصی
اطلاعات دقیقی از زندگی شخصی و خانوادهٔ دکتر خوشخلقسیما در منابع عمومی در دسترس نیست.[۲][۱]
منابع
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ پروفایل اعضای هیئت علمی پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی. وبسایت رسمی پژوهشگاه. پروفایل اعضای هیئت علمی پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی
- ↑ ۲٫۰۰ ۲٫۰۱ ۲٫۰۲ ۲٫۰۳ ۲٫۰۴ ۲٫۰۵ ۲٫۰۶ ۲٫۰۷ ۲٫۰۸ ۲٫۰۹ ۲٫۱۰ ۲٫۱۱ نیره اعظم خوشخلقسیما گزینه جدید ریاست سازمان محیط زیست. خبرگزاری مهر. ۱۳۹۲-۰۶-۰۵.
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ ۳٫۴ ۳٫۵ سامانه علمسنجی اعضای هیئت علمی پژوهشگاه. وبسایت رسمی پژوهشگاه. سامانه علمسنجی اعضای هیئت علمی پژوهشگاه
- ↑ ۴٫۰۰ ۴٫۰۱ ۴٫۰۲ ۴٫۰۳ ۴٫۰۴ ۴٫۰۵ ۴٫۰۶ ۴٫۰۷ ۴٫۰۸ ۴٫۰۹ ۴٫۱۰ ۴٫۱۱ دکتر خوشخلقسیما مشاور فناوری سازمان حفاظت محیط زیست شد. خبرگزاری ایسنا. ۱۳۹۶-۰۶-۱۶.
- ↑ ۵٫۰۰ ۵٫۰۱ ۵٫۰۲ ۵٫۰۳ ۵٫۰۴ ۵٫۰۵ ۵٫۰۶ ۵٫۰۷ ۵٫۰۸ ۵٫۰۹ ۵٫۱۰ ۵٫۱۱ رشد ۲۱۰ درصدی سهم پژوهشهای کاربردی در دوره ریاست خوشخلقسیما. دیدهبان علم ایران. ۱۳۹۶-۰۷-۲۴.
- ↑ ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ ارتقای پژوهشکده به پژوهشگاه و ریاست خوشخلقسیما. وبسایت رسمی پژوهشگاه. ۱۳۹۶-۰۵-۰۱.
- ↑ ۷٫۰ ۷٫۱ ۷٫۲ ۷٫۳ ۷٫۴ فهرست مقالات نیراعظم خوشخلقسیما. مگیران.
- ↑ ۸٫۰ ۸٫۱ فهرست مقالات فارسی نیراعظم خوشخلقسیما. پایگاه اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی (SID).
- ↑ ۹٫۰ ۹٫۱ ۹٫۲ ۹٫۳ تقدیر از زحمات دکتر خوشخلقسیما و انتصاب دکتر گلکاری. سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی. ۱۴۰۰.
- ↑ بازدید دکتر صالحی از پژوهشگاه و سخنان خوشخلقسیما. وبسایت رسمی پژوهشگاه. ۱۳۹۷-۰۵-۰۱.
- ↑ دکتر صابر گلکاری رئیس پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی. خبرگزاری ایسنا. ۱۴۰۳.
- ↑ تجاریسازی دستاورد محققان پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی. انجمن ایمنی زیستی ایران. ۱۳۹۸-۰۳-۱۲.
- ↑ چهرهٔ تأثیرگذار بر توسعهٔ بیوتکنولوژی کشور تقدیر شد. دیدهبان علم ایران. ۱۴۰۰-۰۵-۳۱.