حمله به پل بی۱ کرج: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «'''حمله به پل بی۱ کرج''' به حمله هوایی آمریکا و اسرائیل در روز ۱۳ فروردین ۱۴۰۵ (۲ آوریل ۲۰۲۶ میلادی) به پل بی۱ (بیلقان) در کرج، استان البرز، ایران اشاره دارد.<ref name="wp-hamleh">{{یادکرد وب |نشانی=https://fa.wikipedia.org/wiki/...» ایجاد کرد |
جزبدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''حمله به پل بی۱ کرج''' به حمله هوایی | '''حمله به پل بی۱ کرج''' به حمله هوایی ایالات متحده آمریکا و در روز ۱۳ فروردین ۱۴۰۵ (۲ آوریل ۲۰۲۶ میلادی) به [[پل بی۱ کرج|پل بی۱]] (بیلقان) در [[کرج]]، [[استان البرز]]، ایران اشاره دارد.<ref name="wp-hamleh">{{یادکرد وب |نشانی=https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AD%D9%85%D9%84%D9%87_%D8%A8%D9%87_%D9%BE%D9%84_%D8%A8%DB%8C%DB%B1_%DA%A9%D8%B1%D8%AC |عنوان=حمله به پل بی۱ کرج |وبگاه=ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد |تاریخ=۳ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref><ref name="en-wiki">{{یادکرد وب |نشانی=https://en.wikipedia.org/wiki/2026_Karaj_B1_bridge_attack |عنوان=2026 Karaj B1 bridge attack |وبگاه=ویکیپدیا انگلیسی |تاریخ=۳ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> این پل که هنوز تکمیل و افتتاح نشده بود و بهعنوان بلندترین پل خاورمیانه شناخته میشد، طی دو حمله هوایی مورد اصابت قرار گرفت و بخش قابلتوجهی از سازه آن تخریب شد.<ref name="en-wiki" /><ref name="kure">{{یادکرد وب |نشانی=https://kureansiklopedi.com/en/detay/b1-bridge-attack-2026-900ad |عنوان=B1 Bridge Attack (2026) |وبگاه=دایرةالمعارف کوره |تاریخ=۲ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> در نتیجهٔ این حمله ۱۳ نفر شهید و حداقل ۹۵ نفر زخمی شدند.<ref name="eurasia">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.eurasiareview.com/04042026-u-s-jet-downed-over-iran-as-karaj-bridge-strike-death-toll-rises-oped/ |عنوان=U.S. Jet Downed Over Iran As Karaj Bridge Strike Death Toll Rises |وبگاه=یوریشیا ریویو |تاریخ=۱۸ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref><ref name="aa-arabic">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.aa.com.tr/ar/دولي/إيران-ارتفاع-قتلى-الهجوم/ |عنوان=إيران.. ارتفاع قتلى الهجوم الأمريكي الإسرائيلي على جسر "بي1" إلى 8 |وبگاه=آناتولی (عربی) |تاریخ=۲ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | ||
==پیشینه== | |||
===پل بی۱ کرج=== | |||
[[پل بی۱ کرج|پل بی۱]] (بیلقان) یک پل معلق از نوع کابلی اکسترادوز (Extradosed Cable-Stayed) بود که بر روی [[رودخانه کرج]] در نزدیکی ورودی [[جاده کرج-چالوس]] احداث شد.<ref name="aljazeera-ar">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.aljazeera.net/politics/2026/4/3/ |عنوان=لماذا استهدفت أمريكا جسر "بي 1" في كرج؟ |وبگاه=الجزیره (عربی) |تاریخ=۲ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref><ref name="annahar">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.annahar.com/international/iran/295436/ |عنوان=قصف إسرائيلي يستهدف جسر 'بي 1' بمدينة كرج في إيران |وبگاه=النهار (عربی) |تاریخ=۱ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> این پل بخشی از پروژهٔ [[آزادراه شمالی کرج]] (کنارگذر شمالی کرج یا آزادراه شهید سلیمانی) بود که با هدف کاهش بار ترافیکی یکی از پرترددترین محورهای کشور طراحی شده بود.<ref name="aljazeera-ar" /> | [[پل بی۱ کرج|پل بی۱]] (بیلقان) یک پل معلق از نوع کابلی اکسترادوز (Extradosed Cable-Stayed) بود که بر روی [[رودخانه کرج]] در نزدیکی ورودی [[جاده کرج-چالوس]] احداث شد.<ref name="aljazeera-ar">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.aljazeera.net/politics/2026/4/3/ |عنوان=لماذا استهدفت أمريكا جسر "بي 1" في كرج؟ |وبگاه=الجزیره (عربی) |تاریخ=۲ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref><ref name="annahar">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.annahar.com/international/iran/295436/ |عنوان=قصف إسرائيلي يستهدف جسر 'بي 1' بمدينة كرج في إيران |وبگاه=النهار (عربی) |تاریخ=۱ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> این پل بخشی از پروژهٔ [[آزادراه شمالی کرج]] (کنارگذر شمالی کرج یا آزادراه شهید سلیمانی) بود که با هدف کاهش بار ترافیکی یکی از پرترددترین محورهای کشور طراحی شده بود.<ref name="aljazeera-ar" /> | ||
ساخت پل از سال ۱۳۹۵ (۲۰۱۵ میلادی) آغاز شده | ساخت پل از سال ۱۳۹۵ (۲۰۱۵ میلادی) آغاز شده بود<ref name="alaraby">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.youtube.com/watch?v=U86dK4i8ezw |عنوان=استغرق تشييده 10 سنوات.. القصف الأميركي يدمر جسرا يربط بين طهران وكرج |وبگاه=التلفزیون العربی |تاریخ=۲ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> و هنوز تکمیل و افتتاح نشده بود.<ref name="kure" /><ref name="annahar" /> پل با ارتفاع ۱۳۶ متر از بستر رودخانه، دهانهٔ اصلی ۱۷۶ متر و طول کل بیش از ۱۰۵۰ متر، بهعنوان بلندترین پل خاورمیانه و یکی از پیچیدهترین سازههای مهندسی ایران شناخته میشد.<ref name="aljazeera-ar" /><ref name="annahar" /> هزینهٔ ساخت این پل حدود ۴۰۰ میلیون دلار برآورد شده بود.<ref name="aljazeera-ar" /><ref name="asharq">{{یادکرد وب |نشانی=https://asharq.com/iran/177805/ |عنوان=استهدفته أميركا بحرب إيران.. ماذا نعرف عن جسر B1 في كرج؟ |وبگاه=الشرق الأوسط (عربی) |تاریخ=۱ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | ||
===بسترهای سیاسی=== | |||
این حمله در بحبوحهٔ تهدیدهای | این حمله در بحبوحهٔ تهدیدهای دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، مبنی بر بازگرداندن ایران به «عصر حجر» رخ داد.<ref name="en-wiki" /><ref name="bbc">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.bbc.com/news/articles/cp86mrj40e2o |عنوان=Iranians fear what comes next after US strike on Karaj bridge |وبگاه=بیبیسی |تاریخ=۳ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> ترامپ روزهای قبل از حمله اعلام کرده بود که طی ۲ تا ۳ هفتهٔ آینده حملات را تشدید خواهد کرد.<ref name="kure" /><ref name="bbc" /> | ||
==جریان حملات== | |||
===حمله اول=== | |||
در روز پنجشنبه ۱۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت حدود ۱۴:۰۰ (۲ بعدازظهر)، جنگندههای آمریکایی | در روز پنجشنبه ۱۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت حدود ۱۴:۰۰ (۲ بعدازظهر)، جنگندههای آمریکایی حملهٔ هوایی به پل بی۱ انجام دادند.<ref name="en-wiki" /><ref name="kure" /> این حمله در حالی رخ داد که بسیاری از مردم در محوطهٔ تفریحی زیر پل در حال گذراندن سیزدهبهدر (آخرین روز تعطیلات نوروز) بودند.<ref name="en-wiki" /><ref name="ynet">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.ynet.co.il/news/article/h1tsaghszx |عنوان=ארה"ב תקפה גשר שמחבר בין טהרן לכראג' - איראן איימה בנקמה |وبگاه=یدیعوت احرونوت (عبری) |تاریخ=۱ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> در نتیجهٔ این حمله بخش میانی پل تخریب و دو نفر به شهادت رسیدند.<ref name="kure" /> | ||
طبق گزارشها، پس از حملهٔ اول انقطاع برق در منطقهٔ اطراف پل و در [[جاده کرج-چالوس]] (جاده چالوس) گزارش شد.<ref name="kure" /><ref name="i24news">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.i24news.tv/en/news/middle-east/artc-exclusive-strike-on-karaj-s-b1-bridge-aimed-to-sever-drone-missile-supply-routes |عنوان=Strike on Karaj's B1 bridge aimed to sever drone, missile supply routes |وبگاه=آی۲۴نیوز |تاریخ=۱ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | طبق گزارشها، پس از حملهٔ اول انقطاع برق در منطقهٔ اطراف پل و در [[جاده کرج-چالوس]] (جاده چالوس) گزارش شد.<ref name="kure" /><ref name="i24news">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.i24news.tv/en/news/middle-east/artc-exclusive-strike-on-karaj-s-b1-bridge-aimed-to-sever-drone-missile-supply-routes |عنوان=Strike on Karaj's B1 bridge aimed to sever drone, missile supply routes |وبگاه=آی۲۴نیوز |تاریخ=۱ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | ||
===حمله دوم (ضربه مضاعف)=== | |||
چند ساعت پس از حملهٔ اول، زمانی که نیروهای امدادی و امدادگران | چند ساعت پس از حملهٔ اول، زمانی که نیروهای امدادی و امدادگران هلال احمر و تیمهای نجات برای کمک به آسیبدیدگان حملهٔ اول در محل حاضر شده بودند، پل بی۱ برای بار دوم مورد حملهٔ هوایی قرار گرفت.<ref name="en-wiki" /><ref name="kure" /> این روش که به ضربه مضاعف معروف است، با هدف هدف قرار دادن نیروهای امدادی انجام شد و به شهادت تعدادی دیگر از شهروندان و نیروهای امدادی منجر شد.<ref name="en-wiki" /><ref name="aa-arabic" /> | ||
طبق گزارشهای | طبق گزارشهای خبری، حملهٔ دوم حدود سه ساعت پس از حملهٔ اول و در زمانی که امدادگران در محل مشغول نجات زخمیشدگان بودند، صورت گرفت.<ref name="aljazeera-news">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.aljazeera.net/news/2026/4/2/ |عنوان=غارات تستهدف جسرا رئيسيا في إيران |وبگاه=الجزیره (عربی) |تاریخ=۱ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | ||
===مشخصات حملات=== | |||
بر اساس اظهارات یک مقام ایرانی، در حملات روز ۱۳ فروردین، تعداد ۱۲ بمب بر روی پل بی۱ رها شد.<ref name="trt">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.trtworld.com/article/9f84a1865ef4 |عنوان=Iranian engineers mourn their tallest bridge, destroyed in US air strike |وبگاه=تیآرتی ورلد |تاریخ=۲ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> دو ستون اصلی پل همچنان ایستاده ماندند | بر اساس اظهارات یک مقام ایرانی، در حملات روز ۱۳ فروردین، تعداد ۱۲ بمب بر روی پل بی۱ رها شد.<ref name="trt">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.trtworld.com/article/9f84a1865ef4 |عنوان=Iranian engineers mourn their tallest bridge, destroyed in US air strike |وبگاه=تیآرتی ورلد |تاریخ=۲ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> دو ستون اصلی پل همچنان ایستاده ماندند<ref name="trt" /> | ||
== خسارات== | |||
===آمار شهدا و مجروحان=== | |||
طبق گزارشهای اولیه، ۸ نفر | طبق گزارشهای اولیه، ۸ نفر شهید و ۹۵ نفر زخمی شدند، اما [[بنیاد شهدای استان البرز]] بعدها اعلام کرد که شمار شهیدان به ۱۳ نفر افزایش یافته است.<ref name="eurasia" /><ref name="trt" /> قربانیان عمدتاً ساکنان [[روستای بیلقان]] و دیگر شهروندان بودند که در روز طبیعت (سیزدهبهدر) در منطقه حضور داشتند.<ref name="eurasia" /><ref name="aa-arabic" /> | ||
خبرنگاران | خبرنگاران آژانس خبری فرانسه (AFP) که به محل حادثه رفتند، ویلاها و ساختمانهای مسکونی با پنجرههای شکسته را مشاهده کردند، اما هیچ تأسیسات نظامی در محل ندیدند.<ref name="trt" /> | ||
===خسارات سازهای=== | |||
بر اساس ارزیابیهای اولیه، بخش قابلتوجهی از عرشهٔ مرکزی پل تخریب شد و تعدادی از کابلهای اصلی نگهدارندهٔ پل از بین رفتند.<ref name="aljazeera-ar" /><ref name="kure" /> ویدئوهای منتشرشده در | بر اساس ارزیابیهای اولیه، بخش قابلتوجهی از عرشهٔ مرکزی پل تخریب شد و تعدادی از کابلهای اصلی نگهدارندهٔ پل از بین رفتند.<ref name="aljazeera-ar" /><ref name="kure" /> ویدئوهای منتشرشده در رسانههای اجتماعی نشان میدهند که پل بهطور قابلتوجهی تخریب شده است.<ref name="kure" /> | ||
==دلایل حمله== | |||
===توجیه آمریکا=== | |||
مقامهای دفاعی | مقامهای دفاعی ایالات متحده آمریکا به وبگاه خبری اَکسیوس گفتند که دلیل حمله به پل، استفادهٔ ادعایی نیروهای مسلح ایران از این پل برای انتقال پنهانی موشکها و قطعات موشک از تهران به پایگاههای پرتاب در غرب ایران بوده است.<ref name="kure" /><ref name="asharq" /> همچنین اعلام شد که این قطعات داخل کانتینرها و جعبههای بزرگ پنهان و از روی پل منتقل میشدند و در محلهای پرتاب مونتاژ میشدند.<ref name="kure" /> | ||
مقام دفاعی دیگری پل را بهعنوان '''«مسیر تدارکات نظامی برنامهریزیشده برای حمایت از قابلیتهای موشک بالستیک و پهپاد تهاجمی ایران»''' توصیف کرد.<ref name="kure" /><ref name="i24news" /> | مقام دفاعی دیگری پل را بهعنوان '''«مسیر تدارکات نظامی برنامهریزیشده برای حمایت از قابلیتهای موشک بالستیک و پهپاد تهاجمی ایران»''' توصیف کرد.<ref name="kure" /><ref name="i24news" /> | ||
===واکنش ایران=== | |||
ایران این ادعاها را رد کرد و اعلام داشت که پل صرفاً یک زیرساخت غیرنظامی برای ارتباط | ایران این ادعاها را رد کرد و اعلام داشت که پل صرفاً یک زیرساخت غیرنظامی برای ارتباط تهران با [[کرج]] و [[جاده کرج-چالوس]] است.<ref name="aljazeera-ar" /> یکی از مسئولان پروژه به شبکه تلویزیونی الجزیره گفت که «این پل هیچ ماهیت نظامی ندارد و با تخصصهای کاملاً ایرانی ساخته شده است».<ref name="aljazeera-ar" /> | ||
==واکنشها== | |||
===واکنشهای داخلی=== | |||
استانداری البرز در اطلاعیهای اعلام کرد که «پل B1 که بهعنوان شاهکار مهندسی ایران شناخته شده بود و یکی از پیچیدهترین مهندسیهای دنیا را داشت، مورد هدف دشمن قرار گرفت».<ref name="aa-arabic" /> از شهروندان درخواست شد که با توجه به شرایط موجود از تردد در این منطقه خودداری کنند.<ref name="aa-arabic" /> | [[استانداری البرز]] در اطلاعیهای اعلام کرد که «پل B1 که بهعنوان شاهکار مهندسی ایران شناخته شده بود و یکی از پیچیدهترین مهندسیهای دنیا را داشت، مورد هدف دشمن قرار گرفت».<ref name="aa-arabic" /> از شهروندان درخواست شد که با توجه به شرایط موجود از تردد در این منطقه خودداری کنند.<ref name="aa-arabic" /> | ||
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجهٔ ایران، اظهار داشت که «حمله به سازههای غیرنظامی، از جمله پلهای ناتمام، ایرانیان را مجبور به تسلیم نخواهد کرد» و این حمله «تنها شکست و فروپاشی اخلاقی دشمنی را که در آشفتگی است، نشان میدهد».<ref name="wp-hamleh" /><ref name="ynet" /> وی افزود: «هر پل و ساختمان دوباره ساخته خواهد شد، قویتر از قبل، اما آنچه هرگز بهبود نخواهد یافت، آسیب به اعتبار آمریکا است».<ref name="ynet" /> | |||
===واکنش ترامپ=== | |||
دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، پس از حمله، ویدئوی فروریختن پل را در شبکهٔ اجتماعی Truth Social منتشر کرد و نوشت: «بزرگترین پل ایران در حال فروریختن است و هرگز دوباره مورد استفاده قرار نخواهد گرفت – و خیلی چیزهای دیگر در راه است! زمان آن رسیده که ایران قبل از اینکه خیلی دیر شود، توافقی انجام دهد و چیزی از آنچه میتواند یک کشور بزرگ شود، باقی نماند!»<ref name="en-wiki" /><ref name="ynet" /><ref name="kure" /> | |||
===تهدیدات ایران=== | |||
در واکنش به حمله، | در واکنش به حمله، برخی رسانههای نزدیک به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کردند که ده پل استراتژیک در منطقه غرب آسیا و اسرائیل بهعنوان «اهداف مشروع» شناسایی شدهاند.<ref name="ynet" /><ref name="mako">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.mako.co.il/news-military/2026_q2/Article-d4b6d7a024e4d91026.htm |عنوان=גשר בדרך לטהראן הותקף, עשרות מחבלי חיזבאללה חוסלו |وبگاه=ماکو (عبری) |تاریخ=۱ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> از جمله اهداف ذکرشده، پل اریک در کبیش ۸۷ در اسرائیل که گلیل تحتانی را به بلندیهای جولان متصل میکند، و همچنین پلهایی در کویت، ابوظبی، اردن و عراق نام برده شد.<ref name="ynet" /><ref name="mako" /> | ||
=== واکنشهای بینالمللی=== | |||
شبکه خبری الجزیره با اعزام خبرنگار به محل حادثه، گزارش مفصلی از خسارات منتشر کرد و تأکید کرد که این حمله بخشی از «گسترش فشار آمریکا بر ایران» است.<ref name="aljazeera-ar" /> | |||
==بازسازی== | |||
===برآورد اولیه=== | |||
طبق محاسبات اولیه، حدود یک سال لازم است تا پل B۱ کرج بهطور کامل بازسازی شود.<ref name="fararu-bazsazi">{{یادکرد وب |نشانی=https://fararu.com/fa/news/963712/ |عنوان=چند سال طول میکشد تا پل بی ۱ بازسازی شود؟ |وبگاه=فرارو |تاریخ=۱۷ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> رئیس کمیسیون عمران مجلس تأکید کرد که هم ارزیابی اولیه انجام شده و هم محاسبات دقیق توسط مشاور در حال نهایی شدن است.<ref name="fararu-bazsazi" /> | |||
===هزینهٔ بازسازی=== | |||
مدیرعامل شرکت ساخت آزادراه شمالی کرج اعلام کرد که هزینهٔ بازسازی پل بی۱ حدود ۳٫۵ هزار میلیارد تومان (۳۵۰۰ میلیارد تومان) برآورد شده است.<ref name="akhbarinkhabar">{{یادکرد وب |نشانی=https://akharinkhabar.ir/social/10872163/ |عنوان=مدیرعامل شرکت ساخت آزادراه شمالی کرج: پیشبینی ۳.۵ همت برای بازسازی |وبگاه=آخرین خبر |تاریخ=۱۹ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | مدیرعامل شرکت ساخت آزادراه شمالی کرج اعلام کرد که هزینهٔ بازسازی پل بی۱ حدود ۳٫۵ هزار میلیارد تومان (۳۵۰۰ میلیارد تومان) برآورد شده است.<ref name="akhbarinkhabar">{{یادکرد وب |نشانی=https://akharinkhabar.ir/social/10872163/ |عنوان=مدیرعامل شرکت ساخت آزادراه شمالی کرج: پیشبینی ۳.۵ همت برای بازسازی |وبگاه=آخرین خبر |تاریخ=۱۹ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | ||
===روند بازسازی=== | |||
مقامات ایرانی اعلام کردند که پل بازسازی خواهد شد و با تکیه بر ظرفیتهای داخلی و با کمک بهترین مهندسان و متخصصان کشور، دوباره ساخته خواهد شد.<ref name="asharq" /> جلسات کارشناسی با حضور متخصصان ارشد برای بررسی تخصصی جوانب مختلف پروژه و ارائهٔ راهکارهای مهندسی دقیق، تصمیمگیری نهایی دربارهٔ نحوهٔ بازسازی پل و تضمین ایمنی کامل سازه ادامه دارد.<ref name="tinn-infographic">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.tinn.ir/بخش-اینفوگرافی-151/316785/ |عنوان=اینفوگرافیک | پل B1 کنارگذر شمالی کرج در چه مرحله ای است؟ |وبگاه=تین نیوز |تاریخ=۲۳ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | مقامات ایرانی اعلام کردند که پل بازسازی خواهد شد و با تکیه بر ظرفیتهای داخلی و با کمک بهترین مهندسان و متخصصان کشور، دوباره ساخته خواهد شد.<ref name="asharq" /> جلسات کارشناسی با حضور متخصصان ارشد برای بررسی تخصصی جوانب مختلف پروژه و ارائهٔ راهکارهای مهندسی دقیق، تصمیمگیری نهایی دربارهٔ نحوهٔ بازسازی پل و تضمین ایمنی کامل سازه ادامه دارد.<ref name="tinn-infographic">{{یادکرد وب |نشانی=https://www.tinn.ir/بخش-اینفوگرافی-151/316785/ |عنوان=اینفوگرافیک | پل B1 کنارگذر شمالی کرج در چه مرحله ای است؟ |وبگاه=تین نیوز |تاریخ=۲۳ آوریل ۲۰۲۶ |تاریخ بازبینی=۱۱ اردیبهشت ۱۴۰۵}}</ref> | ||
==جستارهای وابسته== | |||
* [[حملات موشکی به اسلامآباد کرج]] | |||
==منابع== | |||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
[[رده:حملات به کرج]] | |||
[[رده:رویدادهای ۱۴۰۵ هجری شمسی]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۱ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۴۷
حمله به پل بی۱ کرج به حمله هوایی ایالات متحده آمریکا و در روز ۱۳ فروردین ۱۴۰۵ (۲ آوریل ۲۰۲۶ میلادی) به پل بی۱ (بیلقان) در کرج، استان البرز، ایران اشاره دارد.[۱][۲] این پل که هنوز تکمیل و افتتاح نشده بود و بهعنوان بلندترین پل خاورمیانه شناخته میشد، طی دو حمله هوایی مورد اصابت قرار گرفت و بخش قابلتوجهی از سازه آن تخریب شد.[۲][۳] در نتیجهٔ این حمله ۱۳ نفر شهید و حداقل ۹۵ نفر زخمی شدند.[۴][۵]
پیشینه
پل بی۱ کرج
پل بی۱ (بیلقان) یک پل معلق از نوع کابلی اکسترادوز (Extradosed Cable-Stayed) بود که بر روی رودخانه کرج در نزدیکی ورودی جاده کرج-چالوس احداث شد.[۶][۷] این پل بخشی از پروژهٔ آزادراه شمالی کرج (کنارگذر شمالی کرج یا آزادراه شهید سلیمانی) بود که با هدف کاهش بار ترافیکی یکی از پرترددترین محورهای کشور طراحی شده بود.[۶]
ساخت پل از سال ۱۳۹۵ (۲۰۱۵ میلادی) آغاز شده بود[۸] و هنوز تکمیل و افتتاح نشده بود.[۳][۷] پل با ارتفاع ۱۳۶ متر از بستر رودخانه، دهانهٔ اصلی ۱۷۶ متر و طول کل بیش از ۱۰۵۰ متر، بهعنوان بلندترین پل خاورمیانه و یکی از پیچیدهترین سازههای مهندسی ایران شناخته میشد.[۶][۷] هزینهٔ ساخت این پل حدود ۴۰۰ میلیون دلار برآورد شده بود.[۶][۹]
بسترهای سیاسی
این حمله در بحبوحهٔ تهدیدهای دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، مبنی بر بازگرداندن ایران به «عصر حجر» رخ داد.[۲][۱۰] ترامپ روزهای قبل از حمله اعلام کرده بود که طی ۲ تا ۳ هفتهٔ آینده حملات را تشدید خواهد کرد.[۳][۱۰]
جریان حملات
حمله اول
در روز پنجشنبه ۱۳ فروردین ۱۴۰۵، ساعت حدود ۱۴:۰۰ (۲ بعدازظهر)، جنگندههای آمریکایی حملهٔ هوایی به پل بی۱ انجام دادند.[۲][۳] این حمله در حالی رخ داد که بسیاری از مردم در محوطهٔ تفریحی زیر پل در حال گذراندن سیزدهبهدر (آخرین روز تعطیلات نوروز) بودند.[۲][۱۱] در نتیجهٔ این حمله بخش میانی پل تخریب و دو نفر به شهادت رسیدند.[۳]
طبق گزارشها، پس از حملهٔ اول انقطاع برق در منطقهٔ اطراف پل و در جاده کرج-چالوس (جاده چالوس) گزارش شد.[۳][۱۲]
حمله دوم (ضربه مضاعف)
چند ساعت پس از حملهٔ اول، زمانی که نیروهای امدادی و امدادگران هلال احمر و تیمهای نجات برای کمک به آسیبدیدگان حملهٔ اول در محل حاضر شده بودند، پل بی۱ برای بار دوم مورد حملهٔ هوایی قرار گرفت.[۲][۳] این روش که به ضربه مضاعف معروف است، با هدف هدف قرار دادن نیروهای امدادی انجام شد و به شهادت تعدادی دیگر از شهروندان و نیروهای امدادی منجر شد.[۲][۵]
طبق گزارشهای خبری، حملهٔ دوم حدود سه ساعت پس از حملهٔ اول و در زمانی که امدادگران در محل مشغول نجات زخمیشدگان بودند، صورت گرفت.[۱۳]
مشخصات حملات
بر اساس اظهارات یک مقام ایرانی، در حملات روز ۱۳ فروردین، تعداد ۱۲ بمب بر روی پل بی۱ رها شد.[۱۴] دو ستون اصلی پل همچنان ایستاده ماندند[۱۴]
خسارات
آمار شهدا و مجروحان
طبق گزارشهای اولیه، ۸ نفر شهید و ۹۵ نفر زخمی شدند، اما بنیاد شهدای استان البرز بعدها اعلام کرد که شمار شهیدان به ۱۳ نفر افزایش یافته است.[۴][۱۴] قربانیان عمدتاً ساکنان روستای بیلقان و دیگر شهروندان بودند که در روز طبیعت (سیزدهبهدر) در منطقه حضور داشتند.[۴][۵]
خبرنگاران آژانس خبری فرانسه (AFP) که به محل حادثه رفتند، ویلاها و ساختمانهای مسکونی با پنجرههای شکسته را مشاهده کردند، اما هیچ تأسیسات نظامی در محل ندیدند.[۱۴]
خسارات سازهای
بر اساس ارزیابیهای اولیه، بخش قابلتوجهی از عرشهٔ مرکزی پل تخریب شد و تعدادی از کابلهای اصلی نگهدارندهٔ پل از بین رفتند.[۶][۳] ویدئوهای منتشرشده در رسانههای اجتماعی نشان میدهند که پل بهطور قابلتوجهی تخریب شده است.[۳]
دلایل حمله
توجیه آمریکا
مقامهای دفاعی ایالات متحده آمریکا به وبگاه خبری اَکسیوس گفتند که دلیل حمله به پل، استفادهٔ ادعایی نیروهای مسلح ایران از این پل برای انتقال پنهانی موشکها و قطعات موشک از تهران به پایگاههای پرتاب در غرب ایران بوده است.[۳][۹] همچنین اعلام شد که این قطعات داخل کانتینرها و جعبههای بزرگ پنهان و از روی پل منتقل میشدند و در محلهای پرتاب مونتاژ میشدند.[۳]
مقام دفاعی دیگری پل را بهعنوان «مسیر تدارکات نظامی برنامهریزیشده برای حمایت از قابلیتهای موشک بالستیک و پهپاد تهاجمی ایران» توصیف کرد.[۳][۱۲]
واکنش ایران
ایران این ادعاها را رد کرد و اعلام داشت که پل صرفاً یک زیرساخت غیرنظامی برای ارتباط تهران با کرج و جاده کرج-چالوس است.[۶] یکی از مسئولان پروژه به شبکه تلویزیونی الجزیره گفت که «این پل هیچ ماهیت نظامی ندارد و با تخصصهای کاملاً ایرانی ساخته شده است».[۶]
واکنشها
واکنشهای داخلی
استانداری البرز در اطلاعیهای اعلام کرد که «پل B1 که بهعنوان شاهکار مهندسی ایران شناخته شده بود و یکی از پیچیدهترین مهندسیهای دنیا را داشت، مورد هدف دشمن قرار گرفت».[۵] از شهروندان درخواست شد که با توجه به شرایط موجود از تردد در این منطقه خودداری کنند.[۵]
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجهٔ ایران، اظهار داشت که «حمله به سازههای غیرنظامی، از جمله پلهای ناتمام، ایرانیان را مجبور به تسلیم نخواهد کرد» و این حمله «تنها شکست و فروپاشی اخلاقی دشمنی را که در آشفتگی است، نشان میدهد».[۱][۱۱] وی افزود: «هر پل و ساختمان دوباره ساخته خواهد شد، قویتر از قبل، اما آنچه هرگز بهبود نخواهد یافت، آسیب به اعتبار آمریکا است».[۱۱]
واکنش ترامپ
دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، پس از حمله، ویدئوی فروریختن پل را در شبکهٔ اجتماعی Truth Social منتشر کرد و نوشت: «بزرگترین پل ایران در حال فروریختن است و هرگز دوباره مورد استفاده قرار نخواهد گرفت – و خیلی چیزهای دیگر در راه است! زمان آن رسیده که ایران قبل از اینکه خیلی دیر شود، توافقی انجام دهد و چیزی از آنچه میتواند یک کشور بزرگ شود، باقی نماند!»[۲][۱۱][۳]
تهدیدات ایران
در واکنش به حمله، برخی رسانههای نزدیک به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کردند که ده پل استراتژیک در منطقه غرب آسیا و اسرائیل بهعنوان «اهداف مشروع» شناسایی شدهاند.[۱۱][۱۵] از جمله اهداف ذکرشده، پل اریک در کبیش ۸۷ در اسرائیل که گلیل تحتانی را به بلندیهای جولان متصل میکند، و همچنین پلهایی در کویت، ابوظبی، اردن و عراق نام برده شد.[۱۱][۱۵]
واکنشهای بینالمللی
شبکه خبری الجزیره با اعزام خبرنگار به محل حادثه، گزارش مفصلی از خسارات منتشر کرد و تأکید کرد که این حمله بخشی از «گسترش فشار آمریکا بر ایران» است.[۶]
بازسازی
برآورد اولیه
طبق محاسبات اولیه، حدود یک سال لازم است تا پل B۱ کرج بهطور کامل بازسازی شود.[۱۶] رئیس کمیسیون عمران مجلس تأکید کرد که هم ارزیابی اولیه انجام شده و هم محاسبات دقیق توسط مشاور در حال نهایی شدن است.[۱۶]
هزینهٔ بازسازی
مدیرعامل شرکت ساخت آزادراه شمالی کرج اعلام کرد که هزینهٔ بازسازی پل بی۱ حدود ۳٫۵ هزار میلیارد تومان (۳۵۰۰ میلیارد تومان) برآورد شده است.[۱۷]
روند بازسازی
مقامات ایرانی اعلام کردند که پل بازسازی خواهد شد و با تکیه بر ظرفیتهای داخلی و با کمک بهترین مهندسان و متخصصان کشور، دوباره ساخته خواهد شد.[۹] جلسات کارشناسی با حضور متخصصان ارشد برای بررسی تخصصی جوانب مختلف پروژه و ارائهٔ راهکارهای مهندسی دقیق، تصمیمگیری نهایی دربارهٔ نحوهٔ بازسازی پل و تضمین ایمنی کامل سازه ادامه دارد.[۱۸]
جستارهای وابسته
منابع
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ حمله به پل بی۱ کرج. در: ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد. ۳ آوریل ۲۰۲۶. حمله به پل بی۱ کرج
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ ۲٫۶ ۲٫۷ 2026 Karaj B1 bridge attack. در: ویکیپدیا انگلیسی. ۳ آوریل ۲۰۲۶. 2026 Karaj B1 bridge attack
- ↑ ۳٫۰۰ ۳٫۰۱ ۳٫۰۲ ۳٫۰۳ ۳٫۰۴ ۳٫۰۵ ۳٫۰۶ ۳٫۰۷ ۳٫۰۸ ۳٫۰۹ ۳٫۱۰ ۳٫۱۱ ۳٫۱۲ B1 Bridge Attack (2026). در: دایرةالمعارف کوره. ۲ آوریل ۲۰۲۶. B1 Bridge Attack (2026)
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ ۴٫۲ U.S. Jet Downed Over Iran As Karaj Bridge Strike Death Toll Rises. در: یوریشیا ریویو. ۱۸ آوریل ۲۰۲۶. U.S. Jet Downed Over Iran As Karaj Bridge Strike Death Toll Rises
- ↑ ۵٫۰ ۵٫۱ ۵٫۲ ۵٫۳ ۵٫۴ إيران. ارتفاع قتلى الهجوم الأمريكي الإسرائيلي على جسر "بي1" إلى 8. در: آناتولی (عربی). ۲ آوریل ۲۰۲۶. إيران. ارتفاع قتلى الهجوم الأمريكي الإسرائيلي على جسر "بي1" إلى 8
- ↑ ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ ۶٫۴ ۶٫۵ ۶٫۶ ۶٫۷ لماذا استهدفت أمريكا جسر "بي 1" في كرج؟. در: الجزیره (عربی). ۲ آوریل ۲۰۲۶. لماذا استهدفت أمريكا جسر "بي 1" في كرج؟
- ↑ ۷٫۰ ۷٫۱ ۷٫۲ قصف إسرائيلي يستهدف جسر 'بي 1' بمدينة كرج في إيران. در: النهار (عربی). ۱ آوریل ۲۰۲۶. قصف إسرائيلي يستهدف جسر 'بي 1' بمدينة كرج في إيران
- ↑ استغرق تشييده 10 سنوات. القصف الأميركي يدمر جسرا يربط بين طهران وكرج. در: التلفزیون العربی. ۲ آوریل ۲۰۲۶. استغرق تشييده 10 سنوات. القصف الأميركي يدمر جسرا يربط بين طهران وكرج
- ↑ ۹٫۰ ۹٫۱ ۹٫۲ استهدفته أميركا بحرب إيران. ماذا نعرف عن جسر B1 في كرج؟. در: الشرق الأوسط (عربی). ۱ آوریل ۲۰۲۶. استهدفته أميركا بحرب إيران. ماذا نعرف عن جسر B1 في كرج؟
- ↑ ۱۰٫۰ ۱۰٫۱ Iranians fear what comes next after US strike on Karaj bridge. در: بیبیسی. ۳ آوریل ۲۰۲۶. Iranians fear what comes next after US strike on Karaj bridge
- ↑ ۱۱٫۰ ۱۱٫۱ ۱۱٫۲ ۱۱٫۳ ۱۱٫۴ ۱۱٫۵ ארה"ב תקפה גשר שמחבר בין טהרן לכראג' - איראן איימה בנקמה. در: یدیعوت احرونوت (عبری). ۱ آوریل ۲۰۲۶. ארה"ב תקפה גשר שמחבר בין טהרן לכראג' - איראן איימה בנקמה
- ↑ ۱۲٫۰ ۱۲٫۱ Strike on Karaj's B1 bridge aimed to sever drone, missile supply routes. در: آی۲۴نیوز. ۱ آوریل ۲۰۲۶. Strike on Karaj's B1 bridge aimed to sever drone, missile supply routes
- ↑ غارات تستهدف جسرا رئيسيا في إيران. در: الجزیره (عربی). ۱ آوریل ۲۰۲۶. غارات تستهدف جسرا رئيسيا في إيران
- ↑ ۱۴٫۰ ۱۴٫۱ ۱۴٫۲ ۱۴٫۳ Iranian engineers mourn their tallest bridge, destroyed in US air strike. در: تیآرتی ورلد. ۲ آوریل ۲۰۲۶. Iranian engineers mourn their tallest bridge, destroyed in US air strike
- ↑ ۱۵٫۰ ۱۵٫۱ גשר בדרך לטהראן הותקף, עשרות מחבלי חיזבאללה חוסלו. در: ماکو (عبری). ۱ آوریل ۲۰۲۶. גשר בדרך לטהראן הותקף, עשרות מחבלי חיזבאללה חוסלו
- ↑ ۱۶٫۰ ۱۶٫۱ چند سال طول میکشد تا پل بی ۱ بازسازی شود؟. در: فرارو. ۱۷ آوریل ۲۰۲۶. چند سال طول میکشد تا پل بی ۱ بازسازی شود؟
- ↑ مدیرعامل شرکت ساخت آزادراه شمالی کرج: پیشبینی ۳.۵ همت برای بازسازی. در: آخرین خبر. ۱۹ آوریل ۲۰۲۶. مدیرعامل شرکت ساخت آزادراه شمالی کرج: پیشبینی ۳.۵ همت برای بازسازی
- ↑ اینفوگرافیک. در: تین نیوز. ۲۳ آوریل ۲۰۲۶. اینفوگرافیک