همه جا

همه جا (در گذشته: «هیمه جا» یا «هیمه جاران») یکی از روستاهای سرسبز و کوهستانی دهستان آسارا از توابع بخش آسارا، شهرستان کرج در استان البرز است. این روستا در کیلومتر ۴۵ جاده کرج-چالوس، پس از سد امیرکبیر و روستای آسارا قرار دارد و با دارابودن درخت آقادار، ارتفاعات کوهنوردی، طبیعت بکر و محصولات کشاورزی متنوع، از مقاصد گردشگری محور کرج-چالوس به‌شمار می‌آید.

1. 1. موقعیت جغرافیایی

روستای همه جا در دامنه‌های جنوبی رشته‌کوه البرز و در محدودهٔ اداری دهستان آسارا، بخش آسارا، شهرستان کرج قرار دارد. این روستا در کیلومتر ۴۵ جاده کرج-چالوس و حدود ۵۰ کیلومتری مرکز کرج واقع شده است. همه جا بر روی ارتفاعات کوهستانی واقع شده و چشم‌انداز بی‌نظیری به جاده کرج-چالوس، دره‌های اطراف و کوه‌های البرز دارد.

1. 1. وجه تسمیه

نام «همه جا» در گذشته «هیمه جا» یا «هیمه جاران» بوده که به‌معنای «محل تهیه هیزم» است. این نام‌گذاری به نقش تاریخی این منطقه به‌عنوان مرکز تأمین هیزم برای روستاهای اطراف و مسافران محور جاده کرج-چالوس اشاره دارد. به مرور زمان، در گفتار محلی و رسمی به «همه جا» تبدیل شده است.

1. 1. جمعیت و بافت انسانی

روستای همه جا حدود ۱۰۰ خانوار ساکن دائمی دارد. بسیاری از مالکان واحدهای مسکونی به‌صورت فصلی به روستا می‌آیند و زمستان‌ها را در شهر می‌گذرانند. براساس مدخل ویکی‌پدیا، مردم همه جا به گویش قصرانی از زبان مازندرانی صحبت می‌کنند. معیشت ساکنان بر کشاورزی (به‌ویژه باغداری)، دامداری، فرآوری محصولات لبنی و در سال‌های اخیر خدمات گردشگری استوار است.

1. 1. طبیعت و پوشش گیاهی

همه جا یکی از روستاهای سرسبز و دیدنی استان البرز است و در میان باغ‌های سیب، گردو، آلبالو، گیلاس، گلابی، انگور و توت قرار گرفته است. رنگ پاییزی درختان روستا و وفور میوه‌های باغ‌ها، از جذابیت‌های اصلی سفر به این منطقه در فصل پاییز است. در کنار محصولات باغی، گیاهان خوراکی و دارویی خودرو مانند والک، شورک، آویشن، چای کوهی، گل ختمی و شیرخشت در اطراف روستا رشد می‌کنند. از دیگر زیبایی‌های طبیعی روستا می‌توان به دشت چالو، باغ‌های پهلو چشمه و چال زنگران (مرکز رویش ریواس و سبزیجات کوهی) اشاره کرد.

1. 1. درخت آقادار

یکی از برجسته‌ترین جاذبه‌های تاریخی روستای همه جا، درخت آقادار نام دارد که از نوع درخت اورس (ارس) و با قدمتی چند صدساله (احتمالاً بیش از هزار سال) در ارتفاعات این روستا واقع شده است. این درخت تاریخی، کهنسال، تنومند و پرابهت با قطر تنهٔ حدود ۱۰ متر، قابلیت ثبت در فهرست آثار طبیعی کشور را دارد. پیش از این دو درخت کهن در کنار یکدیگر در این روستا وجود داشتند که یکی از آن‌ها در آتش سوخت و درخت آقادار نیز از وسط شکاف برداشته که نیاز به حفاظت کارشناسان منابع طبیعی دارد. این درخت استراحتگاه دامداران منطقه است و آنان به دلیل کهنسالی و احترامی که مردم این منطقه برای طبیعت قائلند، به این درخت دست نمی‌زنند.

1. 1. ارتفاعات و قله‌های اطراف

روستای همه جا دارای ارتفاعات مناسب برای کوهنوردی است و از جمله قله‌های مهم اطراف این روستا می‌توان به قله کرچان با ارتفاع ۳۷۷۲ متر و قله هزاربند با ارتفاع ۳۳۷۰ متر اشاره کرد. قله کرچان در دهستان نسا قرار دارد و از روستاهای حسن‌کدر، سرخ‌دره، همه جا و کیاسر در جاده کرج-چالوس قابل صعود است. مسیر صعود از روستای همه جا از یال جنوب شرقی قله کرچان انجام می‌شود، اگرچه به دلیل دیوارهٔ ریزشی در برخی قسمت‌ها، این مسیر نیمه‌فنی است.

1. 1. گلزار و شهدای همه جا

روستای همه جا گلزار شهدا دارد و تعدادی از فرزندان این روستا و روستاهای مجاور در دوران جنگ ایران و عراق به‌شهادت رسیده‌اند. اولین یادوارهٔ دو شهید والامقام روستاهای همه جا و درده، شهید محمد جوانمردی و شهید نورمحمد جوانمردی، در مسجد حضرت صاحب‌الزمان (عج) روستای همه جا برگزار شده است. این یادواره با حضور خانواده‌های معظم شهیدان، مردم شهیدپرور و مسئولان بخش آسارا برگزار گردید.

1. 1. روستاهای اطراف و دهستان آسارا

روستای همه جا در دهستان آسارا قرار دارد. از روستاهای مجاور همه جا می‌توان به درده، کیاسر، کیاسرلات، شهرستانک و تکیه سپهسالار اشاره کرد که همگی در دهستان آسارا واقع شده‌اند. در نزدیکی همه جا، قله‌های مهم کوهنوردی از جمله قله کرچان با دسترسی از حسن‌کدر و کیاسر نیز قرار دارند. دهستان آسارا دارای ۲۱ روستا است که در میان ارتفاعات و دره‌های سرسبز جاده کرج-چالوس پراکنده‌اند.

1. 1. گردشگری و دسترسی

همه جا به‌دلیل قرارداشتن در جاده کرج-چالوس و فاصلهٔ نسبتاً کم از کرج (حدود یک ساعت رانندگی)، از مقاصد محبوب برای سفرهای یک‌روزه و آخرهفته است. گردشگران برای بازدید از درخت آقادار، پیمایش مسیرهای کوهنوردی به قله کرچان و هزاربند، لذت‌بردن از منظرهٔ پاییزی باغ‌های گردو و سیب، خرید محصولات لبنی و میوه‌های تازه روستایی و استراحت در فضای آرام و بکر روستا به این منطقه می‌آیند. مسیر دسترسی از کرج از طریق جاده کرج-چالوس است؛ پس از عبور از سد امیرکبیر و روستای آسارا و درده، یک مسیر فرعی کوتاه دو یا سه کیلومتری شما را به روستای زیبای همه جا راهنمایی می‌کند.

1. 1. جایگاه در بخش آسارا

همه جا یکی از روستاهای دهستان آسارا در بخش آسارا است؛ بخشی که مجموعه‌ای از روستاهای کوهستانی در امتداد جاده کرج-چالوس را در بر می‌گیرد و به لحاظ طبیعی، تاریخی و گردشگری، از کانون‌های اصلی جذب مسافر در استان البرز محسوب می‌شود. بخش آسارا شامل سه دهستان آدران، آسارا و نسا است که در مجموع ۵۶ روستا را در دل خود جای داده‌اند.

1. 1. پانویس