شهرستان طالقان: تفاوت میان نسخهها
جزبدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۸ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه شهرستان | {{جعبه اطلاعات شهرستان | ||
| | |نام=شهرستان طالقان | ||
|تصویر=Alborz Taleghan.svg | |||
|اندازهتصویر=250 | |||
|استان=[[البرز]] | |||
|تصویر | |مرکز=[[طالقان]] | ||
|اندازهتصویر | |سالشهرستانشدن=۱۳۸۹ خورشیدی | ||
| | |شهرها=[[طالقان]]، [[جوستان]] | ||
| | |بخشها=[[بخش مرکزی شهرستان طالقان|مرکزی]]، [[بخش بالا طالقان|بالا طالقان]] | ||
|سالشهرستانشدن | |جمعیت=۱۶٬۸۱۵ نفر ([[سرشماری عمومی نفوس و مسکن (۱۳۹۵)|۱۳۹۵]]) | ||
| | |مذهب=[[شیعه جعفری]] | ||
| | |مساحت=۱۲۰۰ | ||
|وبگاه=[https://taleghan.alborz.ir/ فرمانداری طالقان] | |||
|مساحت | |||
|وبگاه | |||
}} | }} | ||
'''شهرستان طالقان''' به مرکزیت [[طالقان]]، یکی از شهرستانهای [[استان البرز]] در کشور ایران است.<ref>[http://www.alborznews.net/fa/pages/?cid=25747 طالقان شهرستان شد؛ البرز نیوز]</ref> شهرستان طالقان از شمال با استان مازندران، از شمالغربی با منطقه الموت از جنوب با [[شهرستان ساوجبلاغ|ساوجبلاغ]]، و از غرب و جنوب غرب با | '''شهرستان طالقان''' به مرکزیت [[طالقان]]، یکی از شهرستانهای [[استان البرز]] در کشور ایران است.<ref>[http://www.alborznews.net/fa/pages/?cid=25747 طالقان شهرستان شد؛ البرز نیوز]</ref> شهرستان طالقان از شمال با استان مازندران، از شمالغربی با منطقه الموت از جنوب با [[شهرستان ساوجبلاغ|ساوجبلاغ]]، و از غرب و جنوب غرب با شهر زیاران در استان قزوین همجوار است.<ref>[https://civilica.com/doc/1368681/ دمافشارسنجی توده نفوذی زیاران (غرب طالقان)]</ref> | ||
منطقه کوهستانی طالقان در ۹۰ کیلومتری شهر [[کرج]] قرار گرفتهاست. این ناحیه زیستگاه حیات وحش و گونههای متنوع گیاهی است که واجد ارزشهای تفرجگاهی هستند. منطقه طالقان به غیر از آثار ارزشمند طبیعی که در خود جای دادهاست، اماکن زیارتی و تاریخی ارزشمندی نیز دارد که بر جاذبههای آن میافزایند. این ناحیه قبل از تشکیل استان البرز جزئی از استان تهران بودهاست و فاصله آن با شهر تهران ۱۳۳ کیلومتر میباشد. | منطقه کوهستانی طالقان در ۹۰ کیلومتری شهر [[کرج]] قرار گرفتهاست. این ناحیه زیستگاه حیات وحش و گونههای متنوع گیاهی است که واجد ارزشهای تفرجگاهی هستند. منطقه طالقان به غیر از آثار ارزشمند طبیعی که در خود جای دادهاست، اماکن زیارتی و تاریخی ارزشمندی نیز دارد که بر جاذبههای آن میافزایند. این ناحیه قبل از تشکیل استان البرز جزئی از استان تهران بودهاست و فاصله آن با شهر تهران ۱۳۳ کیلومتر میباشد. | ||
== تقسیمات کشوری == | == تقسیمات کشوری == | ||
'''شهرستان طالقان''' از دو بخش [[بخش مرکزی شهرستان طالقان|مرکزی]] و [[بخش بالاطالقان|بالاطالقان]] و از ۴ دهستان [[جوستان]]، [[کنارود]]، [[دهستان پایینطالقان|پایین طالقان]] و [[دهستان میانطالقان|میان طالقان]] تشکیل شدهاست. | '''شهرستان طالقان''' از دو بخش [[بخش مرکزی شهرستان طالقان|مرکزی]] و [[بخش بالاطالقان|بالاطالقان]] و از ۴ دهستان [[جوستان]]، [[کنارود]]، [[دهستان پایینطالقان|پایین طالقان]] و [[دهستان میانطالقان|میان طالقان]] تشکیل شدهاست. | ||
== عوارض طبیعی == | == عوارض طبیعی == | ||
=== شاهرود === | === شاهرود === | ||
{{اصلی|شاهرود (رودخانه)}} | {{اصلی|شاهرود (رودخانه)}} | ||
[[رود شاهرود|شاهرود]] رگ حیاتی این سرزمین دیر زمان است که از کوهپایههای شرقی آغاز و با طولی نزدیک به ۱۰۵ کیلومتر به غرب میرود. این شریان آبی بیش از ۱۵ رودخانه کوچک و بزرگ منطقه را که از چشمه سارها و برفابها سرچشمه میگیرند، همراه خود تا سپید رود میبرد تا با آبهای قزل اوزن آمیخته و راهی دریای خزر شود. | [[رود شاهرود|شاهرود]] رگ حیاتی این سرزمین دیر زمان است که از کوهپایههای شرقی آغاز و با طولی نزدیک به ۱۰۵ کیلومتر به غرب میرود. این شریان آبی بیش از ۱۵ رودخانه کوچک و بزرگ منطقه را که از چشمه سارها و برفابها سرچشمه میگیرند، همراه خود تا سپید رود میبرد تا با آبهای قزل اوزن آمیخته و راهی دریای خزر شود. | ||
| خط ۴۲: | خط ۲۷: | ||
== کوهها == | == کوهها == | ||
==== شاه البرز ==== | ==== شاه البرز ==== | ||
[[شاه البرز]]، نام رشتهکوه و قلهای است در رشته کوه [[البرز]] به ارتفاع حدود ۴۲۰۰ متر. این رشتهکوه، مرز طبیعی استانهای [[استان البرز|البرز]] و قزوین را تشکیل میدهد. دامنهٔ جنوبی آن به طالقان و دامنهٔ شمالی آن به درهٔ الموت از استان قزوین مشرف است. | [[شاه البرز]]، نام رشتهکوه و قلهای است در رشته کوه [[البرز]] به ارتفاع حدود ۴۲۰۰ متر. این رشتهکوه، مرز طبیعی استانهای [[استان البرز|البرز]] و قزوین را تشکیل میدهد. دامنهٔ جنوبی آن به طالقان و دامنهٔ شمالی آن به درهٔ الموت از استان قزوین مشرف است. | ||
== مسیر علم کوه == | == مسیر علم کوه == | ||
از دیگر آثار طبیعی ارزشمندی که در طالقان مشاهد میشود میتوان به کوههای بلند و صخرهای و یخچالهای طبیعی در جنوب علم کوه نزدیک روستای پراچان اشاره کرد که هر ساله کوهنوردان بسیاری برای صعود به ارتفاعات به آن نواحی رهسپار میشوند. | از دیگر آثار طبیعی ارزشمندی که در طالقان مشاهد میشود میتوان به کوههای بلند و صخرهای و یخچالهای طبیعی در جنوب علم کوه نزدیک روستای پراچان اشاره کرد که هر ساله کوهنوردان بسیاری برای صعود به ارتفاعات به آن نواحی رهسپار میشوند. | ||
| خط ۵۴: | خط ۳۵: | ||
== گسل طالقان == | == گسل طالقان == | ||
[[گسل طالقان]] در بخش جنوبی البرز مرکزی به طول تقریبی ۷۰ کیلومتر در دامنه جنوبی دره طالقان و دره آزاد بر، در فاصله ۵۰ کیلومتری تهران قرار دارد. | [[گسل طالقان]] در بخش جنوبی البرز مرکزی به طول تقریبی ۷۰ کیلومتر در دامنه جنوبی دره طالقان و دره آزاد بر، در فاصله ۵۰ کیلومتری تهران قرار دارد. | ||
زمین لرزه ویرانگر ۷/۷ ریشتری سال ۹۵۸ میلادی که منجر به ویرانی گسترده نواحی | زمین لرزه ویرانگر ۷/۷ ریشتری سال ۹۵۸ میلادی که منجر به ویرانی گسترده نواحی ری و طالقان شد، به گسل طالقان نسبت داده شدهاست. همچنین زلزلههای سالهای ۱۴۲۸، ۱۶۰۸، ۱۸۰۸ و ۱۹۶۶ میلادی نیز به گسل طالقان نسبت داده شدهاند.<ref>{{یادکرد وب |تاریخ= |وبگاه= |نشانی= http://sid.ir/fa/VEWSSID/J_pdf/55413887124.pdf |عنوان= ویژگیهای هندسی و سازو کار جوان گسل طالقان بر پایه بررسیهای ریخت زمینساختی، شماره ۷۱، صفحه ۱۷۳ تا ۱۷۶ |نویسنده= حمید نظری و ژان فرانسوا ریتز |ناشر= سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی ایران، پژوهشکده علوم زمین تهران}}</ref> | ||
== مردم == | == مردم == | ||
=== جمعیت === | === جمعیت === | ||
| خط ۶۷: | خط ۴۴: | ||
== دین == | == دین == | ||
آیین مردم طالقان تا قرن سوم هجری، دین زرتشتی بود. پس از آن پیرو زیدیه شدند ولی با رویکارآمدن صفویه از نفوذ آیین زیدیه کاسته شد و بیشتر مردم طالقان شیعه دوازدهامامی شدند.<ref>[http://www.hamshahrionline.ir/print-4352.aspx گشت و گذری در طالقان؛ همشهری ۲۷ شهریور ۱۳۸۵] | آیین مردم طالقان تا قرن سوم هجری، دین زرتشتی بود. پس از آن پیرو زیدیه شدند ولی با رویکارآمدن صفویه از نفوذ آیین زیدیه کاسته شد و بیشتر مردم طالقان شیعه دوازدهامامی شدند.<ref>[http://www.hamshahrionline.ir/print-4352.aspx گشت و گذری در طالقان؛ همشهری ۲۷ شهریور ۱۳۸۵]</ref> گرچه تا قرن دهم هجری و مصادف با زمان سلطنت شاه تهماسب صفوی هم نشانههایی از وجود زرتشتیان در طالقان گزارش شدهاست.<ref>دوبرادر، خاطرات محمد حسین دانایی، انتشارات اطلاعات، چاپ اول، 1392، تهران، ص 26</ref> | ||
صنایع دستی در طالقان | صنایع دستی در طالقان | ||
| خط ۷۵: | خط ۵۲: | ||
== ریشه لغوی طالقان == | == ریشه لغوی طالقان == | ||
علی اکبر دهخدا ریشه طالقان را تالکان دانسته، وی مینویسد: صاحب انجمن آرا و به تبعیت او مؤلف آنندراج، طالقان را معرب این کلمه دانستهاند: «تالکان و تلکان، نام دو ولایت است یکی در خراسان و دیگری در حوالی قزوین که نخست | علی اکبر دهخدا ریشه طالقان را تالکان دانسته، وی مینویسد: صاحب انجمن آرا و به تبعیت او مؤلف آنندراج، طالقان را معرب این کلمه دانستهاند: «تالکان و تلکان، نام دو ولایت است یکی در خراسان و دیگری در حوالی قزوین که نخست تلک؛ سنگی سفید و براق و معرب آن طلق، در آنجا یافته شد؛ بنابراین، این نام یافت و طالقان معرب آن است کذا فی القاموس».<ref>{{یادکرد وب |url=http://loghatnameh.com/dehkhodaworddetail-16ec899da8454bec8f2e7cd1da0c4c33-fa.html |title=لغتنامه دهخدا:طالقان |accessdate=۲۱ اکتبر ۲۰۱۰ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110820060101/http://loghatnameh.com/dehkhodaworddetail-16ec899da8454bec8f2e7cd1da0c4c33-fa.html |archivedate=۲۰ اوت ۲۰۱۱ |dead-url=yes}}</ref> | ||
=== زبان === | === زبان === | ||
طالقانیها به مازندرانی سخن میگویند. به عقیده برخی از صاحبنظران، زبان مردم طالقان به دو دسته | طالقانیها به مازندرانی سخن میگویند. به عقیده برخی از صاحبنظران، زبان مردم طالقان به دو دسته مازندرانی و طالقانی تقسیم میشود. روستاهایی که بین [[جوستان]] و کوههای کندوان قرار گرفتهاند به گویش [[طبری طالقانی]] از زبان مازندرانی سخن میگویند. از جوستان به سمت باختر به زبان مازندرانی با [[تاتی طالقانی|گویش طالقانی]] سخن میگویند.<ref>{{یادکرد وب|نشانی=https://alborz.doe.ir/portal/home/?125777%2F%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B7%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86|عنوان=زبان مردم طالقان فارسی مازندرانی و با لهجه تاتی است|بازبینی= |archive-date=۲۱ ژوئیه ۲۰۱۶|archive-url=https://web.archive.org/web/20160721173409/http://alborz.doe.ir/Portal/home/?125777%2F%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%B7%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D9%86|url-status=dead}}</ref> به عقیده حبیب برجیان شهمیرزاد، قصران و [[ساوجبلاغ]]، [[شهرستان طالقان|طالقان]] و الموت و کلاردشت و تنکابن یا کاسپی مرکزی گونههای زبانی پیرامون مازندران محسوب میشوند. این پژوهشگر زبان طبری علاوه بر زبان، رسوم مشترک را هم دیگر ویژگی ساکنان حوزه زبان کاسپی دانست و گفت: آیین تیرماه سیزده شو از ویژگیهای مشترک گیلان و مازندران است. مردم [[شهرستان طالقان|طالقان]] و الموت هم از این جشن سخن میگفتند.<ref>{{یادکرد وب|نشانی=https://www.irna.ir/news/83385759/کاهش-توجه-به-زبان-مازندرانی-در-قرن-بیستم|عنوان=مصاحبه با حبیب برجیان دربارهٔ زبانهای کاسپین}}</ref> در کتاب استانشناسی البرز چاپ وزارت آموزش و پرورش، گویش مناطقی از [[کرج]] و طالقان، [[شهرستان ساوجبلاغ|ساوجبلاغ]] شبیه به مازندرانی عنوان است.<ref>{{یادکرد وب|نشانی=http://dl.ketabesabz.com/ebooks3/up/ostan-shenasi-alborz_%5Bwww.ketabesabz.com%5D.pdf?|عنوان=استانشناسی البرز}}</ref> [[تاتی طالقانی]] میتواند گونهای از زبانهای شبهه طبری باشد.<ref>{{یادکرد وب|نشانی=https://www.irna.ir/news/83385759/%DA%A9%D8%A7%D9%87%D8%B4-%D8%AA%D9%88%D8%AC%D9%87-%D8%A8%D9%87-%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%B1%D9%86-%D8%A8%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D9%85|وبگاه=www.irna.ir|عنوان=کاهش توجه به زبان مازندرانی در قرن بیستم|بازبینی=2023-07-09}}</ref> برخی از صاحبنظران نیز [[گویش طالقانی]] را از گویشهای تاتیگونه میدانند.گرچه گویش مردم طالقان با تاتهای بقیه مناطق ایران فرق دارد. به گفته منیژه یوحنایی حوزه گستردگی زبان مازندرانی از شرق تا گرگان از جنوب تا شهمیرزاد، سنگسر، فیروزکوه، دماوند، لواسانات و مناطق شمالی امامزاده داوود و طالقان و از غرب تا تنکابن استاست.<ref>{{یادکرد وب|نویسنده=منیژه یوحنایی|نشانی=https://search.ricest.ac.ir/DL/Digitization/TempDownload/AllPage200778Limit.pdf|عنوان=زبان مازندرانی}}</ref> به عقیده برخی از صاحبنظران مثل دانشنامهٔ ایرانیکا، گویش های [[دهستان پایینطالقان|پایین طالقان]] و [[دهستان میانطالقان|میان طالقان]] و الموت گونههای زبان گیلکی محسوب میشوند. | ||
== حیات وحش طالقان == | == حیات وحش طالقان == | ||
گونههای جانوری در منطقه طالقان از جمله کل و بز وحشی، گربه وحشی، خرس، گراز و گرگ و انواع پرندگان است. | گونههای جانوری در منطقه طالقان از جمله کل و بز وحشی، گربه وحشی، خرس، گراز و گرگ و انواع پرندگان است. | ||
همچنین محیطبانان موفق به مشاهده و عکسبرداری و فیلمبرداری از دو پلنگ ایرانی نر و ماده در کوههای طالقان شدهاند.<ref>[http://khabarfarsi.com/ext/2141879 دو قلاده پلنگ در ارتفاعات طالقان ظاهر شدند/ ثبت تصاویر توسط محیط زیست؛ خبرگزاری مهر؛ ۶ اسفند ۱۳۹۰]</ref> | همچنین محیطبانان موفق به مشاهده و عکسبرداری و فیلمبرداری از دو پلنگ ایرانی نر و ماده در کوههای طالقان شدهاند.<ref>[http://khabarfarsi.com/ext/2141879 دو قلاده پلنگ در ارتفاعات طالقان ظاهر شدند/ ثبت تصاویر توسط محیط زیست؛ خبرگزاری مهر؛ ۶ اسفند ۱۳۹۰]</ref> | ||
| خط ۹۰: | خط ۶۴: | ||
== طرحهای توسعه == | == طرحهای توسعه == | ||
=== سد مخزنی === | === سد مخزنی === | ||
[[سد مخزنی طالقان]] که در تاریخ یکشنبه پنجم شهریورماه ۱۳۸۵ افتتاح شدهاست با ظرفیت ۴۲۰ میلیون متر مکعب که بر روی شاهرود ساخته شده، نقطه عطف مهمی در تاریخ، جغرافیا و محیط زیست منطقه محسوب میشود و تحولات و آثار عظیمی را از خود بر جای خواهد گذاشت.<ref>{{یادکرد وب |نویسنده = شبکه خبری آب ایران |نشانی = http://wnn.ir/html/modules.php?op=modload&name=News&file=article&highlight=&sid=1889 |عنوان = گزارش کامل مراسم افتتاح سد مخزنی و نیروگاه طالقان |accessdate = ۶ اکتبر ۲۰۱۴ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20141006141700/http://wnn.ir/html/modules.php?op=modload&name=News&file=article&highlight=&sid=1889 |archivedate = ۶ اکتبر ۲۰۱۴ |dead-url = yes}}</ref> | [[سد مخزنی طالقان]] که در تاریخ یکشنبه پنجم شهریورماه ۱۳۸۵ افتتاح شدهاست با ظرفیت ۴۲۰ میلیون متر مکعب که بر روی شاهرود ساخته شده، نقطه عطف مهمی در تاریخ، جغرافیا و محیط زیست منطقه محسوب میشود و تحولات و آثار عظیمی را از خود بر جای خواهد گذاشت.<ref>{{یادکرد وب |نویسنده = شبکه خبری آب ایران |نشانی = http://wnn.ir/html/modules.php?op=modload&name=News&file=article&highlight=&sid=1889 |عنوان = گزارش کامل مراسم افتتاح سد مخزنی و نیروگاه طالقان |accessdate = ۶ اکتبر ۲۰۱۴ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20141006141700/http://wnn.ir/html/modules.php?op=modload&name=News&file=article&highlight=&sid=1889 |archivedate = ۶ اکتبر ۲۰۱۴ |dead-url = yes}}</ref> | ||
| خط ۱۲۵: | خط ۹۵: | ||
* [[دانشگاه پیام نور]] استان البرز واحد طالقان در حال حاضر فعالیت میکند.<ref>{{یادکرد وب |url=http://taleghan.tpnu.ac.ir/ |title=دانشگاه پیام نور استان البرز واحد طالقان |accessdate=۱۲ سپتامبر ۲۰۱۱ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110923162002/http://taleghan.tpnu.ac.ir/ |archivedate=۲۳ سپتامبر ۲۰۱۱ |dead-url=yes}}</ref> | * [[دانشگاه پیام نور]] استان البرز واحد طالقان در حال حاضر فعالیت میکند.<ref>{{یادکرد وب |url=http://taleghan.tpnu.ac.ir/ |title=دانشگاه پیام نور استان البرز واحد طالقان |accessdate=۱۲ سپتامبر ۲۰۱۱ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110923162002/http://taleghan.tpnu.ac.ir/ |archivedate=۲۳ سپتامبر ۲۰۱۱ |dead-url=yes}}</ref> | ||
* [[دانشگاه آزاد اسلامی]] در مقطع کاردانی و در دو رشته در واحد طالقان از سال ۱۳۹۰ آغاز به کار کرد.<ref>دانشگاه آزاد اسلامی واحد طالقان فعالیت خود را آغاز کرد؛ مهرنیوز؛ ۲۲ شهریور ۱۳۹۰</ref> | * [[دانشگاه آزاد اسلامی]] در مقطع کاردانی و در دو رشته در واحد طالقان از سال ۱۳۹۰ آغاز به کار کرد.<ref>دانشگاه آزاد اسلامی واحد طالقان فعالیت خود را آغاز کرد؛ مهرنیوز؛ ۲۲ شهریور ۱۳۹۰</ref> | ||
* ساخت دانشگاه غیرانتفاعی شهید عراقی طالقان چندین سال است که آغاز شدهاست ولی فعلاً ساخت آن متوقف شدهاست.<ref>[http://www.mehrnews.ir/NewsPrint.aspx?NewsID=298289 راه اندازی ۶ مرکز آموزش عالی در شهرستان ساوجبلاغ؛ مهرنیوز؛ ۱۳ اسفند ۱۳۸۶] | * ساخت دانشگاه غیرانتفاعی شهید عراقی طالقان چندین سال است که آغاز شدهاست ولی فعلاً ساخت آن متوقف شدهاست.<ref>[http://www.mehrnews.ir/NewsPrint.aspx?NewsID=298289 راه اندازی ۶ مرکز آموزش عالی در شهرستان ساوجبلاغ؛ مهرنیوز؛ ۱۳ اسفند ۱۳۸۶]</ref> | ||
=== نیروگاه فتوولتائیک طالقان === | === نیروگاه فتوولتائیک طالقان === | ||
[[انرژی خورشیدی|نیروگاه فتوولتائیک]] طالقان در سال ۱۳۸۱ با ظرفیت ۳۰ کیلووات و قابلیت افزایش تا ۱۰۰ کیلووات به بهرهبرداری رسید و عمر مفید آن ۲۵ سال تخمین زده میشود. متوسط تعداد ساعات آفتابی سالیانه نیروگاه حدود ۲۷۰۰ ساعت است. هدف از اجرای این پروژه تولید انرژی الکتریکی و تزریق آن به شبکه سراسری و تأمین بخشی از نیاز کشور میباشد.<ref>{{یادکرد وب |url=http://www.suna.org.ir/projectdetail-fa-56.html |title=طراحی، نصب و راه اندازی نیروگاه فتوولتائیک با ظرفیت اسمی ۳۰ کیلووات متصل به شبکه در طالقان؛ وزارت نیرو |accessdate=۱ اکتبر ۲۰۱۱ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110921221552/http://www.suna.org.ir/projectdetail-fa-56.html |archivedate=۲۱ سپتامبر ۲۰۱۱ |dead-url=yes}}</ref> | [[انرژی خورشیدی|نیروگاه فتوولتائیک]] طالقان در سال ۱۳۸۱ با ظرفیت ۳۰ کیلووات و قابلیت افزایش تا ۱۰۰ کیلووات به بهرهبرداری رسید و عمر مفید آن ۲۵ سال تخمین زده میشود. متوسط تعداد ساعات آفتابی سالیانه نیروگاه حدود ۲۷۰۰ ساعت است. هدف از اجرای این پروژه تولید انرژی الکتریکی و تزریق آن به شبکه سراسری و تأمین بخشی از نیاز کشور میباشد.<ref>{{یادکرد وب |url=http://www.suna.org.ir/projectdetail-fa-56.html |title=طراحی، نصب و راه اندازی نیروگاه فتوولتائیک با ظرفیت اسمی ۳۰ کیلووات متصل به شبکه در طالقان؛ وزارت نیرو |accessdate=۱ اکتبر ۲۰۱۱ |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110921221552/http://www.suna.org.ir/projectdetail-fa-56.html |archivedate=۲۱ سپتامبر ۲۰۱۱ |dead-url=yes}}</ref> | ||
=== | === انرژی زمینگرمایی === | ||
در طالقان با استفاده از ژئوترمال انرژی مورد نیاز برخی از خانوارها تأمین شدهاست.<ref>[http://www.mehrnews.com/detail/News/2057359 تولید برق از زمین در طالقان/ تولید انرژی از زیست توده در شیراز و مشهد؛ خبرگزاری مهر؛ ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۲]</ref> | در طالقان با استفاده از ژئوترمال انرژی مورد نیاز برخی از خانوارها تأمین شدهاست.<ref>[http://www.mehrnews.com/detail/News/2057359 تولید برق از زمین در طالقان/ تولید انرژی از زیست توده در شیراز و مشهد؛ خبرگزاری مهر؛ ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۲]</ref> | ||
| خط ۱۳۸: | خط ۱۰۷: | ||
== آثار ملی و دیدنیها == | == آثار ملی و دیدنیها == | ||
* [[سنگنوشته گردنه عسلک]] | * [[سنگنوشته گردنه عسلک]] | ||
* [[تکیه روستای جوستان]] | * [[تکیه روستای جوستان]] | ||
* [[خانه محمود طالقانی]] | * [[خانه محمود طالقانی]] | ||
=== | === محوطههای باستانی === | ||
{{div col|colwidth=25em}} | {{div col|colwidth=25em}} | ||
* [[محوطه ۱ شکار چر]] | * [[محوطه ۱ شکار چر]] | ||
| خط ۳۰۲: | خط ۲۷۰: | ||
== منابع == | == منابع == | ||
* [https://web.archive.org/web/20090801002842/http://www.hamshahrionline.ir/News/?id=13731 چهارگوشه ایران: طالقان] | * [https://web.archive.org/web/20090801002842/http://www.hamshahrionline.ir/News/?id=13731 چهارگوشه ایران: طالقان] | ||
* [https://web.archive.org/web/20160115095141/http://ershadtaleghan.ir/ اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان طالقان] | * [https://web.archive.org/web/20160115095141/http://ershadtaleghan.ir/ اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان طالقان] | ||
* [http://taleghan.ir/ شهرداری طالقان] | * [http://taleghan.ir/ شهرداری طالقان] | ||
* [https://web.archive.org/web/20120308122913/http://www.p-alb.ir/Default.aspx?tabid=184&language=fa-IR فرمانداری شهرستان طالقان] | * [https://web.archive.org/web/20120308122913/http://www.p-alb.ir/Default.aspx?tabid=184&language=fa-IR فرمانداری شهرستان طالقان] | ||
[[رده:شهرستان طالقان]] | [[رده:شهرستان طالقان]] | ||
[[رده:شهرستانهای استان البرز | [[رده:شهرستانهای استان البرز]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۸ اوت ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۱۳
| شهرستان طالقان | |
|---|---|
| شهرستان | |
 | |
| کشور | ایران |
| استان | البرز |
| مرکز | طالقان |
| سالشهرستانشدن | ۱۳۸۹ خورشیدی |
| شهرها | طالقان، جوستان |
| بخشها | مرکزی، بالا طالقان |
| جمعیت | ۱۶٬۸۱۵ نفر (۱۳۹۵) |
| مساحت | ۱۲۰۰ |
| مذهب | شیعه جعفری |
| وبگاه | فرمانداری طالقان |
شهرستان طالقان به مرکزیت طالقان، یکی از شهرستانهای استان البرز در کشور ایران است.[۱] شهرستان طالقان از شمال با استان مازندران، از شمالغربی با منطقه الموت از جنوب با ساوجبلاغ، و از غرب و جنوب غرب با شهر زیاران در استان قزوین همجوار است.[۲]
منطقه کوهستانی طالقان در ۹۰ کیلومتری شهر کرج قرار گرفتهاست. این ناحیه زیستگاه حیات وحش و گونههای متنوع گیاهی است که واجد ارزشهای تفرجگاهی هستند. منطقه طالقان به غیر از آثار ارزشمند طبیعی که در خود جای دادهاست، اماکن زیارتی و تاریخی ارزشمندی نیز دارد که بر جاذبههای آن میافزایند. این ناحیه قبل از تشکیل استان البرز جزئی از استان تهران بودهاست و فاصله آن با شهر تهران ۱۳۳ کیلومتر میباشد.
تقسیمات کشوری
شهرستان طالقان از دو بخش مرکزی و بالاطالقان و از ۴ دهستان جوستان، کنارود، پایین طالقان و میان طالقان تشکیل شدهاست.
عوارض طبیعی
شاهرود
شاهرود رگ حیاتی این سرزمین دیر زمان است که از کوهپایههای شرقی آغاز و با طولی نزدیک به ۱۰۵ کیلومتر به غرب میرود. این شریان آبی بیش از ۱۵ رودخانه کوچک و بزرگ منطقه را که از چشمه سارها و برفابها سرچشمه میگیرند، همراه خود تا سپید رود میبرد تا با آبهای قزل اوزن آمیخته و راهی دریای خزر شود. دو آبشار در روستاهای اوچان و جوستان و همچنین در هر کدام از روستاهای اورازان، کرکبود، آسکان، عسلک آبشارهایی جریان دارند، دو چشمه آب معدنی در روستاهای عسلک و لمبران (بنام سه کوچ) و یک چشمه آب معدنی شرب در جوستان قرار دارد که دو چشمه معدنی ذکر شده یکی از نقاط تفرجی طالقان محسوب میشود.
کوهها
شاه البرز
شاه البرز، نام رشتهکوه و قلهای است در رشته کوه البرز به ارتفاع حدود ۴۲۰۰ متر. این رشتهکوه، مرز طبیعی استانهای البرز و قزوین را تشکیل میدهد. دامنهٔ جنوبی آن به طالقان و دامنهٔ شمالی آن به درهٔ الموت از استان قزوین مشرف است.
مسیر علم کوه
از دیگر آثار طبیعی ارزشمندی که در طالقان مشاهد میشود میتوان به کوههای بلند و صخرهای و یخچالهای طبیعی در جنوب علم کوه نزدیک روستای پراچان اشاره کرد که هر ساله کوهنوردان بسیاری برای صعود به ارتفاعات به آن نواحی رهسپار میشوند.
علم کوه واقع در در منطقهٔ تخت سلیمان در استان مازندران، نام کوهی با ارتفاع قلهی ۴۸۵۰ متری بوده و از جبهه جنوبی مشرف به شهرستان طالقان است. قلّهٔ علم کوه پس از دماوند دومین قلهٔ مرتفع ایران بهشمار میرود. بیشتر شهرت این قله به خاطر دیوارهای است که در دامنهٔ شمالی آن واقع است و دارای فنیترین و سختترین مسیرهای سنگنوردی و دیوارهنوردی در ایران است. این دیواره در ایران، جایگاهی مانند کی۲ در جهان را داراست. روستای پراچان در طالقان نزدیکترین شهر طالقان به علمکوه است.
گسل طالقان
گسل طالقان در بخش جنوبی البرز مرکزی به طول تقریبی ۷۰ کیلومتر در دامنه جنوبی دره طالقان و دره آزاد بر، در فاصله ۵۰ کیلومتری تهران قرار دارد. زمین لرزه ویرانگر ۷/۷ ریشتری سال ۹۵۸ میلادی که منجر به ویرانی گسترده نواحی ری و طالقان شد، به گسل طالقان نسبت داده شدهاست. همچنین زلزلههای سالهای ۱۴۲۸، ۱۶۰۸، ۱۸۰۸ و ۱۹۶۶ میلادی نیز به گسل طالقان نسبت داده شدهاند.[۳]
مردم
جمعیت
بنابر سرشماری مرکز آمار ایران، جمعیت شهرستان طالقان در سال ۱۳۸۵ برابر با ۲۵٬۷۸۱ نفر بودهاست.[۴] اما در سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۰ به آمار قبلی حدود هزار نفر اضافه شد و به تعداد ۲۶۹۷۶ نفر رسید.[۵] طالقان از حدود ۸۶ روستا تشکیل شدهاست. مساحت منطقه طالقان حدود ۱۲۰۰ کیلومتر مربع است و در ۳۶ درجه و ۱۲ دقیقه عرض شمالی و ۵۰ درجه و ۴۷ دقیقه طول شرقی، در شمال غرب شهر تهران قرار دارد.
دین
آیین مردم طالقان تا قرن سوم هجری، دین زرتشتی بود. پس از آن پیرو زیدیه شدند ولی با رویکارآمدن صفویه از نفوذ آیین زیدیه کاسته شد و بیشتر مردم طالقان شیعه دوازدهامامی شدند.[۶] گرچه تا قرن دهم هجری و مصادف با زمان سلطنت شاه تهماسب صفوی هم نشانههایی از وجود زرتشتیان در طالقان گزارش شدهاست.[۷]
صنایع دستی در طالقان
- گلیم بافی روستاهای طالقان
- نمد مالی روستاهای بالا طالقان
- خراطی چوب در کولج طالقان
ریشه لغوی طالقان
علی اکبر دهخدا ریشه طالقان را تالکان دانسته، وی مینویسد: صاحب انجمن آرا و به تبعیت او مؤلف آنندراج، طالقان را معرب این کلمه دانستهاند: «تالکان و تلکان، نام دو ولایت است یکی در خراسان و دیگری در حوالی قزوین که نخست تلک؛ سنگی سفید و براق و معرب آن طلق، در آنجا یافته شد؛ بنابراین، این نام یافت و طالقان معرب آن است کذا فی القاموس».[۸]
زبان
طالقانیها به مازندرانی سخن میگویند. به عقیده برخی از صاحبنظران، زبان مردم طالقان به دو دسته مازندرانی و طالقانی تقسیم میشود. روستاهایی که بین جوستان و کوههای کندوان قرار گرفتهاند به گویش طبری طالقانی از زبان مازندرانی سخن میگویند. از جوستان به سمت باختر به زبان مازندرانی با گویش طالقانی سخن میگویند.[۹] به عقیده حبیب برجیان شهمیرزاد، قصران و ساوجبلاغ، طالقان و الموت و کلاردشت و تنکابن یا کاسپی مرکزی گونههای زبانی پیرامون مازندران محسوب میشوند. این پژوهشگر زبان طبری علاوه بر زبان، رسوم مشترک را هم دیگر ویژگی ساکنان حوزه زبان کاسپی دانست و گفت: آیین تیرماه سیزده شو از ویژگیهای مشترک گیلان و مازندران است. مردم طالقان و الموت هم از این جشن سخن میگفتند.[۱۰] در کتاب استانشناسی البرز چاپ وزارت آموزش و پرورش، گویش مناطقی از کرج و طالقان، ساوجبلاغ شبیه به مازندرانی عنوان است.[۱۱] تاتی طالقانی میتواند گونهای از زبانهای شبهه طبری باشد.[۱۲] برخی از صاحبنظران نیز گویش طالقانی را از گویشهای تاتیگونه میدانند.گرچه گویش مردم طالقان با تاتهای بقیه مناطق ایران فرق دارد. به گفته منیژه یوحنایی حوزه گستردگی زبان مازندرانی از شرق تا گرگان از جنوب تا شهمیرزاد، سنگسر، فیروزکوه، دماوند، لواسانات و مناطق شمالی امامزاده داوود و طالقان و از غرب تا تنکابن استاست.[۱۳] به عقیده برخی از صاحبنظران مثل دانشنامهٔ ایرانیکا، گویش های پایین طالقان و میان طالقان و الموت گونههای زبان گیلکی محسوب میشوند.
حیات وحش طالقان
گونههای جانوری در منطقه طالقان از جمله کل و بز وحشی، گربه وحشی، خرس، گراز و گرگ و انواع پرندگان است. همچنین محیطبانان موفق به مشاهده و عکسبرداری و فیلمبرداری از دو پلنگ ایرانی نر و ماده در کوههای طالقان شدهاند.[۱۴]
طرحهای توسعه
سد مخزنی
سد مخزنی طالقان که در تاریخ یکشنبه پنجم شهریورماه ۱۳۸۵ افتتاح شدهاست با ظرفیت ۴۲۰ میلیون متر مکعب که بر روی شاهرود ساخته شده، نقطه عطف مهمی در تاریخ، جغرافیا و محیط زیست منطقه محسوب میشود و تحولات و آثار عظیمی را از خود بر جای خواهد گذاشت.[۱۵]
نزدیک به ۹۰۰ لیتر بر ثانیه آب برای مصارف شرب شهر کرج از طریق انتقال ثقلی آب سد طالقان به تصفیه خانه محمودآباد کرج انجام میشود.[۱۶] اما استفاده از آب سد طالقان برای آب شرب شهر طالقان هنوز محقق نشدهاست.[۱۷] در سد طالقان ۱۰۰ میلیون مترمکعب حجم مردهاست که نمیتوان از آب آن استفاده کرد.[۱۸]
جادهها
طالقان از طریق دو جاده به آزادراه تهران کرج متصل میشود:
- جاده اول که در اردیبهشت ماه سال ۱۴۰۰ افتتاح گردید و به جاده جدید طالقان معروف است از شهر جدید هشتگرد و روستای فشند منشعب میشود پس از فراز در گردنه ای به ارتفاع حدود ۳۰۰۰ متر به شهرک طالقان میرسد این جاده علی رغم پیج و خم و شیب زیاد مسیر دسترسی به طالقان را چه از نظر زمانی و چه از نظر مسافت بسیار کمتر کرده است.
- جاده دوم بین آبیک و قزوین از آزادراه منشعب شده از طریق روستاهای پایین طالقان به میان طالقان میرسد.
- مسیرهای قدیمی به شرح زیر وجود دارد:[۱۹]
- راه طالقان - قزوین: از طریق ناوه ـ قاضی کلایه ـ گزنه
- راه طالقان - قزوین: از طریق کما کان ـ کلانک ـ فشکلدره
- راه طالقان - قزوین: از طریق پرکه ئه رودبار محمد زمان خانی
- راه طالقان - ساوجبلاغ: طریق فشندک ـ میناوند ـ گردنه تنگ دره ـ هیو ـ فشند
- راه طالقان - براغان: از طریق گوران ـ گلیرد ـ گردنه مامشکه در ولیان ـ براغان
- راه طالقان - لوراء از طریق جوستان ـ گته ده ـ آزاد بر
- راه طالقان - کلاردشت: از طریق جوستان ـ ناریان ـ گردنه دریچه ـ دلیر
- راه طالقان - چالوس: از طریق جوستان ـ ده در ـ گردنه ماس چال ـ انگران ـ دزدبن (دیزبن)
- راه طالقان - چالوس: از طریق جوستان ـ آسکان ـ سیاه بیشه ـ گردنه چم ـ دزدبن (دیزبن)
- راه طالقان - تنکابن: از طریق جوستان ـ مهران ـ گردنه صاد ـ آبگرم دهستان سه هزارـ درجان
- راه طالقان - الموت: از طریق کولج ـ حسنجون ـ نگار چشمه ـ گردنه مالخانی ـ آوه ـ مدان ـ شهرک الموت
- راه طالقان-جوستان: دیزان بطرف خیکان-پراچان-مسیر رودخانه پراچان تادوآب -دُمچه- گردنه حصار چال- میانرود -آبگرم حضرت سلیمان - روستای سه هزار -درجان - تنکابن
تلهکابین
طی طرحی قرار است تلهکابینی با سه ایستگاه به طول ۱۲ کیلومتر در حاشیه دریاچه سد طالقان ساخته شود. مدت اجرای این طرح ۱۳ ماه در نظر گرفته شدهاست.[۲۰] تلهکابین از نظر زیستمحیطی ممکن است طالقان را دچار مشکلاتی کند که ارزیابی این امر در حال بررسی است.[۲۱]
دانشگاهها
- دانشگاه پیام نور استان البرز واحد طالقان در حال حاضر فعالیت میکند.[۲۲]
- دانشگاه آزاد اسلامی در مقطع کاردانی و در دو رشته در واحد طالقان از سال ۱۳۹۰ آغاز به کار کرد.[۲۳]
- ساخت دانشگاه غیرانتفاعی شهید عراقی طالقان چندین سال است که آغاز شدهاست ولی فعلاً ساخت آن متوقف شدهاست.[۲۴]
نیروگاه فتوولتائیک طالقان
نیروگاه فتوولتائیک طالقان در سال ۱۳۸۱ با ظرفیت ۳۰ کیلووات و قابلیت افزایش تا ۱۰۰ کیلووات به بهرهبرداری رسید و عمر مفید آن ۲۵ سال تخمین زده میشود. متوسط تعداد ساعات آفتابی سالیانه نیروگاه حدود ۲۷۰۰ ساعت است. هدف از اجرای این پروژه تولید انرژی الکتریکی و تزریق آن به شبکه سراسری و تأمین بخشی از نیاز کشور میباشد.[۲۵]
انرژی زمینگرمایی
در طالقان با استفاده از ژئوترمال انرژی مورد نیاز برخی از خانوارها تأمین شدهاست.[۲۶]
طرحهای استانی
محمود احمدینژاد طی سفری به شهرستان طالقان برای تأسیس بخشداری پایین طالقان قول مساعد داد. وی برای تسریع در اجرای پروژه گازرسانی شهرستان طالقان در ۲ فاز که در فاز اول آن در شهر طالقان و در فاز دوم در دو بخش مرکزی و بالای طالقان، دستور ویژهای صادر کرد. دستور پیگیری ویژه احداث و تکمیل پروژه جاده جدید هشتگرد - طالقان و تنکابن، احداث دو استخر آب شرب برای روستاهای سوهان و کش و آسفالت تمام روستاهای بالای ۲۰ خانوار شهرستان طالقان تا پایان دولت دهم از جمله تصمیمهای رئیسجمهور در روستای سوهان شهرستان طالقان در ۲۲ شهریور ۱۳۹۱ بود.[۲۷]
آثار ملی و دیدنیها
محوطههای باستانی
تپهها
حمامها
غارها
قلعهها
ارژنگ قلعه در میناوند، قلعه منصور و قلعه کیقباد در شمال هرنج، قلعه دختر در گته ده، قلعه پراچان و قلعه فالیس قلعههای موجود در طالقان هستند.[۲۸]
در بخش نسخهٔ فتحنامهٔ الموت در تاریخ جهانگشای عطاملک جوینی چگونگی تسخیر قلعههای منصوریه و الهنشین در سال ۶۵۴ هجری قمری چنین توصیف میشود:
تیراندازانی که سهم خدنگ هر یک قوس را وبال تیر کند … از راه طالقان … روان شد … و چون آن روز در ناحیت طالقان مواکب پادشاه جهان نزول نمود و قلاع آن ناحیت را چون الهنشین و منصوریه و چند قلعهٔ دیگر را که بود به لشکرهای کرمان و یزد محاصره فرمود و دست آن قوم به لشکر مغول معوّل بر ایشان قوی گردانید و روز دیگر … از آنجا بر راه هزارچم … اجتیاز فرمود …
امامزادهها و آرامگاهها
- امامزاده هارون
- امامزاده یوسف
- امامزاده موسی و سلیم
- امامزادگان سیدعلاءالدین وشرف الدین
- امامزاده قاضی - امامزاده قاضی میر سعید
- امامزاده زید و ابراهیم
- امامزاده حمزه و عبدا...
- امامزاده سید ضیاء الدین
- آرامگاه شیخ (پیر) حسین الهی
- آرامگاه پیر وشته (پیر نمیر)
- آرامگاه پیر کشی
- آرامگاه پیر جمشید
- امامزاده زکریا
- بقعه علی بن صالح (شیخ ابری)[۲۹] در اوانک که بر این باور بود که ابر او را از چین به طالقان آوردهاست.[۳۰]
گورستانها
جستارهای وابسته
کتابنامه
برخی از کتابهایی که دربارهٔ تاریخ، جغرافی، زبان، فرهنگ و چهرههای طالقان هستند عبارتند از:[۳۱]
- جغرافی طالقان، اعتماد السلطنه ۱۳۰۱ قمری[۳۲]
- اورازان، جلال آل احمد، ۱۳۳۳، ۱۳۴۹، ۱۳۸۲
- اورازان، سیدجلال آلاحمد، شمس آلاحمد، منوچهر علیپور، ۱۳۷۸
- اورازان: وضع محل - آداب و رسوم - فلکلور - لهجه، سیدجلال آلاحمد، ۱۳۸۹
- تاریخ طالقان، حسین غفاری، ۱۳۴۰
- فشندک، هوشنگ پورکریم، ۱۳۴۱
- فشندک به ضمیمه جغرافیای طالقان، محمدحسنخان صنیعالدوله، ۱۳۴۱
- جغرافیای طالقان، محمدحسن مقدم اعتماد السلطنه، مؤسسه مطالعات و تحقیقات آسیائی، دانشکده ادبیات، ۱۳۴۱
- تاریخ و جغرافیای طالقان و سازمانهای اداری و اجتماعی حکومتهای محلی شمال ایران، محمدتقی میرابوالقاسمی، ۱۳۴۸
- تاریخ و جغرافیای طالقان، محمدتقی میرابوالقاسمی، ۱۳۷۳
- آشنایی با مشاهیر طالقان، اسماعیل یعقوبی (طالقانی)، ۱۳۷۵
- زیدشت دروازه طالقان، مصطفی حداد، ۱۳۷۷
- کهن واژههای وطنم، مصطفی حداد
- تاریخچه روستای میر طالقان، بهمن خستو، ۱۳۷۸
- باغ دل (دیوان تات طالقانی)، محبالله گلبابایی، ۱۳۷۸
- بابالمرادی در دارالامان، ابوالقاسم امیرخانی، ۱۳۷۸
- خچیره: افادهای در طالقان، رضا یادگاری، ۱۳۷۹
- طالقان سرزمین من، محمدعلی منوچهری، ۱۳۸۰
- گنج نامهٔ ولایت بیه پیش: گفتارهائی دربارهٔ گیلان خاوری، مازندران باختری، طالقان و الموت، علی بالائی لنگرودی، ۱۳۸۰–۱۳۸۹
- امیر خستگیناپذیر: زندگینامه سرلشکر شهید ولیالله فلاحی، ۱۳۸۰
- تحقیقات مرتع و بیابان ایران (۵)، بهرام پیمانیفرد، مهدی فرحپور، مصطفی اسدی، یدالله گالشی، عباسعلی سندگل، فرهنگ قصریانی، حسین ارزانی، حسین حیدری، مجتبی پاکپرور، علیرضا موسوی، ۱۳۸۰
- مجالس تعزیه، حسن صالحیراد، ۱۳۸۰
- گلیرد، محمدتقی میرابوالقاسمی، ۱۳۸۱
- آیتالله طالقانی، علیاصغر جعفریان، ۱۳۸۲
- زندگینامه امام زاده هارون علیه السلام برادر بزرگوار امام رضا علیه السلام در جوستان طالقان، بهروز محمدبیگی، ۱۳۸۲
- ارمغان اندیشه، هادی عمویی، مهران عمویی، ۱۳۸۳
- آثار تاریخی طالقان، جغرافیای تاریخی و معرفی محوطههای باستانی و بناهای تاریخی – فرهنگی، ناصر پازوکی طرودی، ۱۳۸۳
- طالقان در باستان: آشنایی با اماکن باستانی طالقان، بهروز محمدبیگی، ۱۳۸۳–۱۳۸۹
- جاذبههای کوهپیمایی استان تهران، علی مقیم، ۱۳۸۴
- بهشت کوچک ما، داود بختیاریدانشور، فهیمه روحاللهی، ۱۳۸۵
- نگاهی به جغرافیای طالقان، مهناز حدادی، ۱۳۸۶
- تاریخ اسلام در نواحی شمالی ایران: استانهای (گلستان، مازندران، گیلان، و مناطق رویان، الموت، طالقان و …) از قرن دوم تا قرن دوازدهم هجری، محمدمهدی شجاع شفیعی، ۱۳۸۶
- ماندگار: مجموعهای از آداب و سنن روستای سوهان (طالقان)، شهرام الهوئی، ۱۳۸۷
- پژوهشنامه: آشنایی با فرهنگ و تاریخ و مفاخر طالقان، سیدمحمدحسین میرابوالقاسمی، ۱۳۸۷
- گاهشماری در بالا طالقان: یادنامهٔ عاشورا قدیم مهران، علی بالائی لنگرودی، ۱۳۸۸
- نگاهی به جغرافیای طالقان با تأکید بر جغرافیای طبیعی، تاریخی، انسانی، اقتصادی و گردشگری، مهناز حدادی، ۱۳۸۸
- بازیهای محلی طالقان، فرشید محمدی، ۱۳۸۸
- خورشید اورازان: سیری در احوالات و کرامات سیدالعارفین و زبدةالسالکین سیدمرتضی اورازانی، مرتضی دهقانآزاد، ۱۳۸۸
- تک درختی در کویر: روایتی داستانی از زندگی آیتالله سیدمحمود طالقانی، زهرا حیدری، محمدمهدی عقابی، ۱۳۸۸
- زندگینامه سیاسی آیتالله طالقانی، علیرضا ملائی توانی، ۱۳۸۸
- زندگی و مبارزات آیتالله طالقانی، حشمت الله عزیزی، ۱۳۸۸
- طالقان در باستان: آشنایی با اماکن باستانی طالقان، بهروز محمدبیگی، ۱۳۸۹
- روستای ایستا: پژوهشی دربارهٔ اهل توقف در طالقان، حسین عسگری، ۱۳۸۹
- گویش و فرهنگ طالقان، کامران فلاحی، فریبرز صادقیان، ۱۳۹۰
- قصههای پدربزرگ: افسانههای طالقان، مهناز حدادی، شقایق چرخنده، ۱۳۹۰
- زبان تاتی و گویش طالقانی آن، محمد داودی، محمدعلی منوچهری، جهاندوست سبزعلی پور، ۱۳۹۰
- مرقع خجسته: شاهکار درویش عبدالمجید طالقانی، خطاط: عبدالمجید طالقانی، مقدمه: غلامرضا مشعشعی، ۱۳۹۰
- احوال و آثار درویش عبدالمجید طالقانی استاد بزرگ خط شکسته و شاعر قرن ۱۲ هجری قمری؛ به انضمام فهرست شکسته نویسان، غلامرضا مشعشعی، ۱۳۹۱
- طالقان اوانک از دیروز تا امروز، ایرج فرزدی، بابک حقیقی، ۱۳۹۱
- دو برادر، خاطرات محمد حسین دانایی، انتشارات اطلاعات، تهران، چاپ اول، ۱۳۹۲ و چاپ دوم، ۱۳۹۳
پانویس
- ↑ طالقان شهرستان شد؛ البرز نیوز
- ↑ دمافشارسنجی توده نفوذی زیاران (غرب طالقان)
- ↑ حمید نظری و ژان فرانسوا ریتز. ویژگیهای هندسی و سازو کار جوان گسل طالقان بر پایه بررسیهای ریخت زمینساختی، شماره ۷۱، صفحه ۱۷۳ تا ۱۷۶. سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی ایران، پژوهشکده علوم زمین تهران. ویژگیهای هندسی و سازو کار جوان گسل طالقان بر پایه بررسیهای ریخت زمینساختی، شماره ۷۱، صفحه ۱۷۳ تا ۱۷۶
- ↑ نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۸۵، جمعیت تا سطح آبادی بر حسب سواد. وبگاه رسمی مرکز آمار ایران. نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۸۵، جمعیت تا سطح آبادی بر حسب سواد نسخهٔ بایگانی (۴ اکتبر ۲۰۱۱)
- ↑ وبگاه رسمی مرکز آمار ایران. نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۹۰. نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۹۰
- ↑ گشت و گذری در طالقان؛ همشهری ۲۷ شهریور ۱۳۸۵
- ↑ دوبرادر، خاطرات محمد حسین دانایی، انتشارات اطلاعات، چاپ اول، 1392، تهران، ص 26
- ↑ لغتنامه دهخدا:طالقان. لغتنامه دهخدا:طالقان نسخهٔ بایگانی (۲۰ اوت ۲۰۱۱)
- ↑ زبان مردم طالقان فارسی مازندرانی و با لهجه تاتی است. زبان مردم طالقان فارسی مازندرانی و با لهجه تاتی است نسخهٔ بایگانی (۲۱ ژوئیه ۲۰۱۶)
- ↑ مصاحبه با حبیب برجیان دربارهٔ زبانهای کاسپین. مصاحبه با حبیب برجیان دربارهٔ زبانهای کاسپین
- ↑ استانشناسی البرز. استانشناسی البرز
- ↑ کاهش توجه به زبان مازندرانی در قرن بیستم. در: www.irna.ir. کاهش توجه به زبان مازندرانی در قرن بیستم
- ↑ منیژه یوحنایی. زبان مازندرانی. زبان مازندرانی
- ↑ دو قلاده پلنگ در ارتفاعات طالقان ظاهر شدند/ ثبت تصاویر توسط محیط زیست؛ خبرگزاری مهر؛ ۶ اسفند ۱۳۹۰
- ↑ شبکه خبری آب ایران. گزارش کامل مراسم افتتاح سد مخزنی و نیروگاه طالقان. گزارش کامل مراسم افتتاح سد مخزنی و نیروگاه طالقان نسخهٔ بایگانی (۶ اکتبر ۲۰۱۴)
- ↑ انتقال آزمایشی آب شرب از سد طالقان آغاز شد؛ خبرگزاری مهر؛ کد خبر ۲۰۶۴۳۶۲؛ ۷ خرداد ۱۳۹۲
- ↑ طالقان مشکل آب شرب دارد؛ تابناک؛ ۱۶ شهریور ۱۳۹۱
- ↑ سال آبی نرمال محقق میشود؟ تعیین وضعیت سدهای پایتخت. دنیای اقتصاد، ۲۰ مهر ۱۳۹۳
- ↑ معرفی شهرستان؛ دانشگاه آزاد شهید عراقی، بازید ۱۹ مرداد ۱۳۹۳. معرفی شهرستان؛ دانشگاه آزاد شهید عراقی، بازید ۱۹ مرداد ۱۳۹۳ نسخهٔ بایگانی (۱۳ مارس ۲۰۱۶)
- ↑ مطالعه طرح احداث طولانیترین تله کابین کشور در طالقان آغاز شد؛ خبرگزاری جمهوری اسلامی؛ ۳ تیر ۱۳۹۰. مطالعه طرح احداث طولانیترین تله کابین کشور در طالقان آغاز شد؛ خبرگزاری جمهوری اسلامی؛ ۳ تیر ۱۳۹۰ نسخهٔ بایگانی (۴ مارس ۲۰۱۶)
- ↑ صورتجلسه:کارگروه سرمایهگذاری استان البرز (پنجره واحد). صورتجلسه:کارگروه سرمایهگذاری استان البرز (پنجره واحد) نسخهٔ بایگانی (۱۱ ژانویه ۲۰۱۲)
- ↑ دانشگاه پیام نور استان البرز واحد طالقان. دانشگاه پیام نور استان البرز واحد طالقان نسخهٔ بایگانی (۲۳ سپتامبر ۲۰۱۱)
- ↑ دانشگاه آزاد اسلامی واحد طالقان فعالیت خود را آغاز کرد؛ مهرنیوز؛ ۲۲ شهریور ۱۳۹۰
- ↑ راه اندازی ۶ مرکز آموزش عالی در شهرستان ساوجبلاغ؛ مهرنیوز؛ ۱۳ اسفند ۱۳۸۶
- ↑ طراحی، نصب و راه اندازی نیروگاه فتوولتائیک با ظرفیت اسمی ۳۰ کیلووات متصل به شبکه در طالقان؛ وزارت نیرو. طراحی، نصب و راه اندازی نیروگاه فتوولتائیک با ظرفیت اسمی ۳۰ کیلووات متصل به شبکه در طالقان؛ وزارت نیرو نسخهٔ بایگانی (۲۱ سپتامبر ۲۰۱۱)
- ↑ تولید برق از زمین در طالقان/ تولید انرژی از زیست توده در شیراز و مشهد؛ خبرگزاری مهر؛ ۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۲
- ↑ حضور سرزده احمدینژاد و مشایی در طالقان/ رئیسجمهور دیشب به روستای سوهان رفت؛ ۲۳ شهریور ۱۳۹۱؛ خبرآنلاین
- ↑ آشنایی با جاذبههای گردشگری طالقان - البرز؛ همشهری؛ ۲۲ دی ۱۳۸۵
- ↑ بقاع متبرکه؛. بقاع متبرکه؛ نسخهٔ بایگانی (۱۲ اوت ۲۰۱۴)
- ↑ نام کتاب : مناقب آل ابی طالب نویسنده : ابن شهر آشوب جلد : ۳ صفحه : ۴۱۸
- ↑ کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی، دی ۱۳۹۰. کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی، دی ۱۳۹۰ نسخهٔ بایگانی (۱۷ اکتبر ۲۰۱۴)
- ↑ محمدحسن خان (اعتمادالسلطنه) نویسنده: سید علی آل داود؛ سایت رسمی جاذبههای شهر مراغه؛ ۱۰ دی ۱۳۸۹. محمدحسن خان (اعتمادالسلطنه) نویسنده: سید علی آل داود؛ سایت رسمی جاذبههای شهر مراغه؛ ۱۰ دی ۱۳۸۹ نسخهٔ بایگانی (۴ مارس ۲۰۱۶)